от 1. қ.х. Омочнинг иш ҳайвони бўйнига тақиладиган қисми.
Қаёқдандир Қўшоқ пайдо бўлди. Қўлида бир тўп канон ва битта бўйинтуруқ бор эди. — Ҳ. Шамс, Жуволдиз
Ҳўкизнинг гарданига кўзи тушди: қорамтир жунлар тагида тери кўриниб турарди — бўйинтуруқнинг ўрни бу. — Ш. Холмирзаев, Оғир тош кўчса
2. кўчма Жабр-зулм, асорат, оғир меҳнат.
Мустамлакачилик бўйинтуруғи.
У икки ярим йил бойнинг бўйинтуруғини судради. Нима олди! — Ойбек, Танланган асарлар
Умр-бод омоч-бўйинтуруқни ўз гарданида тор-тишнинг азобини кечирган деҳқонлар кўп. — С. Аҳмад, Сайланма