Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «BOʻTA» — результатов: 73

Фильтр

Словарные статьи

21
boʻta

BOʻTA ’tuyaning bolasi’. Karvondagi tuyalardan birining b oʻ t a s i bor edi. Bu ot qadimgi turkiy tilda ’bola tugʻ-’ maʼnosini anglatgan bot- feʼlidan (ЭСТЯ, II, 200) -u qoʻshimchasining -a shakli bilan yasalgan; Devonda (I, 142) va DSda (115- bet) bu soʻz botu shaklida keltirilgan; oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan: bot- + a = bota > botä. Asli bot- feʼli barcha hayvonlarning tugʻishiga nisbatan ishlatilgan, shunga koʻra botä oti dastlab ’hayvon bolasi’ni ang— latgan, keyinchalik maʼnoda torayish voqe boʻlib, faqat 'tuyaning bolasi’ni bildira boshlagan

1. Tuyaning bir yoshgacha boʻlgan bolasi, boʻtaloq. Maqol

Sabr qilsang, tuyaning yukini boʻta koʻtarar

2. Bolalarni, yoshlarni boʻtaloqqa qiyos qilib, erkalatib aytiladigan soʻz

3. Boʻta (erkaklar ismi)

Полная статья →
boʻtana

ot 1. Loyqa, qum, tuproq kabilar aralashgan (suv haqida).

Bir joyga toʻplanib, tutqun boʻlib turgan boʻtana suv qirgʻoqni buzib yubordi. — E. Usmonov, Yolqin

Soy va ariqlarda sumalakrang boʻtana shiddati oshib boradi, pishqiradi. — S. Nurov, Narvoy

2. Loyqasimon, kir tusli, xira.

Qiyom boʻtana boʻlmay, tiniq tusda boʻlishi lozim. — K. Mahmudov, Oʻzbek taomlari

Полная статья →
boʻtakoʻz

ot 1. Murakkabgullilar oilasiga mansub, binafsha yoki havorang gulli bir yillik begona oʻt.

Uyimiz oldida chuchmomalar oʻsardi. Biz ularni boʻtakoʻz deb terar edik. — Sh. Xolmirzayev, Bodom qishda gulladi

Oltinday tovlanib yotgan ariqlar ichida toʻq safsar rangli boʻtakoʻzlar ochilib yotar, ular tungi yulduzlar singari koʻz qisib tovlanardi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

2. Tuya bolasining koʻziga oʻxshash chiroyli koʻz; shahlo koʻz va shunday koʻzli kishi.

[Fargʻonaning] Qizlari sizga oʻxshagan bodomqovoq, boʻtakoʻz boʻladi. — Shuhrat, Shinelli yillar

Oʻlan aytib oʻtirgan boʻtakoʻzim, Bari qizdan yaxshisan yolgʻiz oʻzing. — Oq olma, qizil olma

Yaxshi ekan sizning olgan qizingiz, Qurli boʻlsin, jezna, boʻtakoʻzingiz! — Gulnorpari

3. Boʻtakoʻz (xotin-qizlar ismi).

Полная статья →
boʻtaloq

ot 1. Tuyaning bolasi, boʻta.

Ha, esimda, boʻtaloq biram koʻhlik, koʻzlari katta-katta, muloyim, yoqimli, ziyrak edi. — Oybek, Bolalik

Shayboniyxon boʻtaloq junidan toʻqilgan mayin joynamoz chetiga qaytib oʻtirdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Boʻta 2.

Sira ham tashvish tortma, boʻtalogʻim. Tez-tez kelib, holingdan xabar olib turaman. — H. Gʻulom, Mashʼal

Bilasanmi, boʻtalogʻim, tabiiy fanlar davrning zaruriy ehtiyojlaridan vujudga keladi. — S. Karomatov, Oltin qum

Полная статья →

Показать все · 21 →

В определениях

19

Показать все · 19 →

Сказки

7
Ayiqpolvon
Устное народное творчество

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Boʻz bola
Устное народное творчество

Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va

Oltmish ogʻiz yolgʻon gap
Устное народное творчество

Ushbu ertakda bir podshoh qizini oltmish ogʻiz yolgʻon gapira oladigan odamga berishini e'lon qiladi. Kal ismli yigit bu shartni bajarib, podshohning ikkinchi s

Pufakvoy
Устное народное творчество

Farzandsizlikdan qiynalgan chol-kampirning Pufakvoy ismli oʻgʻli tugʻiladi. Ochkoʻz Pufakvoy atrofidagi barcha narsalarni, hatto odamlarni ham yutib yuboradi.

Qorasoch pari
Устное народное творчество

Yetim qiz Qorasoch pari oʻzining aql-zakovati va sehrli qobiliyatlari bilan mamlakatni boshqaradi. Uning donoligi va adolati tufayli mamlakat obod boʻladi, ammo

Savdogarning taxmini
Устное народное творчество

Bu ertakda savdogarning xotini va eshonning ikkiyuzlamachiligi orqali inson tabiatidagi murakkabliklar ochib beriladi. Savdogar oʻzining sinchkovligi va tajriba

Показать все · 7 →

Диалектные материалы

26
bota
Surxondaryo viloyati · boʻta

bir yoshdan oshgan tuya

botalaq
Surxondaryo viloyati · boʻtaloq

olti oydan bir yoshgacha boʻlgan tuya

botana
Samarqand viloyati · boʻtana

loyqa

botänä
Toshkent shahri · boʻtana

loyqa

boʻta
Fargʻona viloyati · boʻta

Metall eritiladigan, gilboʻtadan yasalgan kosacha

Показать все · 26 →