Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«AZA» boʻyicha 518 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

119 ta
aza

ot 1. Ayollarning mayyit chiqqan uyda yigʻi bilan oʻtkazadigan motam marosimi.

Aza ga borgan xotin oʻz dardini aytib yigʻlar. — Maqol

Kambagʻal urugʻ-aymoq, qoʻni-qoʻshnilar, toʻyda, azada semiradigan yurimsak ayollar qorongʻida turtinib, piyoda joʻnashdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Mayyit chiqqan uydagi motam jarayoni.

Azada qatnashmoq. Azaga kirib, fotiha oʻqib chiqmoq.

3. Umuman, motam kabi holat; zid. toʻy, xursandchilik.

Bu holat kimga toʻy, kimga aza. Toʻgʻri, kambagʻalning boshi gʻamdan chiqmaydi. Hayiti ham aza, jumasi ham aza. — Oybek, Tanlangan asarlar

4. Umuman, yigʻi-sigʻili holat, behuda yigʻi-sigʻi (ayollarga nisbatan).

Shunga ham azami, yigʻishtir yigʻi-sigʻingni.

  • Aza ochmoq 1. Aytib yigʻlash bilan motam marosimini boshlamoq. Usta Hasanbek boʻlsa oʻgʻli Shodmonbekning jangda shahid boʻlgani tufayli aza ochdi. — Mirmuhsin, Meʼmor
  • Aza tutmoq 1. Azali holatda boʻlmoq.
Toʻliq maqola →
azal

ot Boshlanish davri yoʻqlik, boshlanishi nomaʼlum zamon. abad.

Ariq qazish, suv chiqarish toʻgʻrisiga kelsak, bu eski gap, azalning ishi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

  • Azal naqqoshi (yoki naqqoshi azal) Tangrining yaratuvchilik sifati. Sarvqadlar suratin chekkanda naqqoshi azal, Bir alif shaklida yozmish qaddi zebo surating. — Furqat
Toʻliq maqola →
azalgi

sft. Qadimdan qolgan, uzoq zamonlardan davom etib kelayotgan, uzoq tarixga ega boʻlgan; qadimgi.

Azalgi odat. Azalgi orzu.

Bu oʻlkaning ariqlarini azalgi tajriba va uquv bilan va benihoya zoʻr, doimiy mehnat bilan yaratibdi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

Toʻliq maqola →
azaliy

sft. Boshlanish davri yoʻq, azalga oid.

Men koinot, yaʼni moddiy dunyo nuri ilohiydan paydo boʻlgan, ul azaliy va abadiydur, deb aytganman. — M. Osim, Ibn Sino qissasi

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 119 →

Taʼriflar ichida

54 ta
shturmchi

shturmchi Shturm qiluvchi (toʻgʻri va koʻchma maʼnoda). Shturmchi samolyot, Shturmchilar hammadan ilgari Berlinga bostirib bordilar. T. Rustamov, Mangu jasorat Kosmosning

xushvaqtlik

xushvaqtlik Xursandchilik, shodlik. [Sharif:] Xush kelibsiz, aziz mehmonlar. [Hamma:] Xushvaqtlik boʻlsin. N. Safarov, Kimga toʻy, kimga aza

huvullatmoq

huvullat Huvullamoq II feʼlining orttirma nisbati. Buvisi boʻlsa, bularnikida bir hafta aza tutdi-yu, uyni huvullatib, qarindoshlar qatori joʻnab qoldi. H. Nazir, Soʻnmas

begʻalva

beg‘alva Janjal-surondan, gʻalvadan xoli; tinch. Begʻalva ish. Begʻalva yura olmaysanmi?! N. Safarov, Kimga toʻy, kimga aza Xayriyat, kayfi begʻalva tarqab ketdi. P. Turs

musibat

musibat Motamsaro tashvish; kulfat. Musibat tortmoq. Musibat chekmoq. Uchqun oyisining boshiga tushgan musibatdan bexabar. H. Gʻulom, Mashʼal Toʻy boʻlib oʻtdi, lekin toʻ

sababkor

sababkor kt. ayn. Sababchi. Sabab-kormi yolgʻiz taqdir holingga saning? E. Vohidov [Asad:] Qani, aytinglar-chi, bazmning sababkori kim? N. Safarov, Kimga toʻy, kimga aza

Hammasini koʻrish · 54 →

Ertaklar

167 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Aldoqchi mushuk
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Aqlli qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir podsho tashna boʻlib, bir qizning uyidan suv soʻraydi va uning aqliga qoyil qolib, uylanmoqchi boʻladi. Qiz esa podshoga bajarilishi qiyin boʻlgan bir shart

Aqlli qiz (2)
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻil va bir qizi bor otaning koʻzlari ojiz boʻlib qoladi. Qiz otasining koʻzini ochish uchun dori izlab, koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi va oxir-oq

Aqlli, idrokli, zehnli
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch aka-uka otasidan qolgan oltinni boʻlishish uchun yoʻlga chiqadi. Yoʻlda uch yigit oʻzlarining aql-idroki bilan bir tuyakash va qozini hayratda qoldiradi.

Hammasini koʻrish · 167 →

Sheva materiallari

177 ta
Javpazak
Buxoro viloyati · javzapazak olma
Qävä
Samarqand viloyati · yop

Eshik yoki derazani yopmoq

andaza
Fargʻona viloyati · andaza

Oʻlchov, trafaret; tunukasozlik va temirchilikda buyum qismlarini kesib olish uchun moʻljallangan oʻlchak

andazalash
Fargʻona viloyati · andazalash

Chizish, razmetka qilish

ayna
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · deraza, ko'zgu

1. deraza; 2. ko'zgu

ayna qapi
Xorazm viloyati · deraza tavaqasi

1. deraza; 2. deraza vazifasini ado etadigan ikki tabaqali kichik eshikcha

Hammasini koʻrish · 177 →

Tashqi resurslar

1 ta
Lex.uz
Meʼyoriy hujjatlar

Oʻzbekiston qonun hujjatlarining rasmiy milliy bazasi.