Поиск

fl. 1. Talab darajasida yeb, ichib toʻymoq, nafsi orom olar darajada yemoq, ichmoq va shu kabilar

Uyquga qonmoq. Choyga qonmoq.

Salqin buloqlardan qonar yoʻlovchi. Mirtemir.

Sevgan qizi bilan hech boʻlmasa bir tomoshaga borib, bir qonib gaplashish istagi goʻyo uning qorongʻi koʻngliga yogʻdu sochganday boʻldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Ota-onasi, oʻrtoqlarini mehri qonib-qonib koʻrsa, diydorlariga toʻysa. — Gʻ. Rasul, Adolat

2. Koʻngli toʻlmoq, mamnun, xursand boʻlmoq, qanoat qilmoq.

Ozga ham qonmoq.

Yaxshi qoling, sevgan yurt-u diyorim! Xizmat qilib qonmay, qonga boʻyaldim. — Hamza

3. kam qoʻll. Qanoat, ishonch hosil qilmoq ishonmoq.

[Sodiq:] Mutalboy sizni obdan yaxshi biladur, Homid aka! Sizning qanday xizmatingiz borligiga ham qongan Ammo uning sizdan bir iltimosi bor ekan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

1. Organizmning yurak va qon tomirlardan iborat yopiq sistema ichida toʻxtovsiz harakatlanib turuvchi suyuq toʻqimasi (aʼzo va hujayralarni oziqlantiradigan, modda almashinishini taʼminlaydigan qizil suyukdik)

Arteriya qoni. Vena qoni. Qon aylanishi. Qon bosimi. Qon ketishi (oqishi). Qon tomirlari

Yara koʻkrakda, yurakka yaqin: undan quyuq qon hazi ham siljib turar edi — Oybek, Tanlangan asarlar

2. koʻchma Tugʻishganlik, qarindosh-av-lodlik ramzi sifatida. "Yoshlik"

Ota-bobosi sanʼatkor oʻtganda, qonida bor

Ular "Oʻzimning qonim, qoʻynidan toʻkilsa qoʻnjiga, begona boʻlmasin" qabilida ish tu-tadshzar — Gazetadan

3. koʻchma Narsalarning yashash, harakatlanish ramzi sifatida; "joni", "yuragi"; qon tomiri

Neft motorlarning qonidir, Neft mamlakatning shonidir — Yo. Mirzo

Nutq insoniy madaniyatning qon tomiri, asosi va oʻzagidir — "Saodat"

4. koʻchma Shaxsga xos hissiyot, his-tuygʻu

Qandaydir bir parivashning olovli jozibasi, husn-malohati uning erkaklik qoniga choʻgʻ tashlab yuborgan edi — K. Yashin, Hamza

Jayronning shamoldek yengil irgʻishlab qochishi beixtiyor koʻzni oʻynatib, odamda ovchilik qonini koʻpirtiradi — M. Mansurov, Yombi

fl. Qoʻnmoq feʼlining birgalik nisbati.

ot Etik, mahsi va shu kabilar oyoq kiyimlarining boldirni, ilikni oʻrab turadigan yuqori qismi.

Qoʻnji uzun etik. Qoʻnji baland botinka,

Tursunboy qizil etigining qoʻnjini boldirga burma qilib tushirib olgan edi. — S. Ahmad, Ufq

Qori etigining qoʻnjidan dandon sopli pichogʻini olib, Oʻrmonjonga berdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

ot 1. Qoʻnish yoki turish joyi, manzil.

Yogʻin tinib, moʻydanlar ovuli bilan qirdagi qiyotlar qoʻnimi orasiga soʻqmoq yoʻllar tushdi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

2. Xatti-harakatsiz, tinch holat; tinim, tinchlik.

Kolxoz raisida qoʻnim yoʻq, mashina oling, — Komiljon. Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

Koʻnimi yoʻq kapalak guldan gulga qoʻnadi. — T. Yoʻldosh.