ot 1. Fikrlash, soʻzlash va mehnat qilish qobiliyatiga ega boʻlgan, shu tufayli boshqa hamma maxluqotdan ustun turuvchi jonli zot; kishi, inson.
Ibtidoiy odam.
2. Kishilik jamiyatining ayrim bir aʼzosi, shaxs.
Yaxshi odam. Halol odam. Asl odam. Ablah odam. Odam borki, odamlarning naqshidir, odam borki, hayvon undan yaxshidir. — Maqol
Odam taftini odam koʻtaradi deganidek, Nizomjon kelib, uy toʻlib qolgandek boʻldi. — S. Ahmad, Ufq
Avaz oʻzicha oʻylandi: Bir ulugʻ odamning, bir gʻaribning janozasiga odam koʻp keladi, deganlari rost ekan-da. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
Bular bu yerga oʻtirgani kelgani yoʻq, bir odamni qidirib kelishgan. — A. Qahhor, Ogʻaynilar
Bizning Nabigul odam emas-e oʻzi! Yosh-da, hali oshna-ogʻaynigarchilikni bilmaydi. — A. Qahhor, Qanotsiz chittak
3. Jamoa xoʻjaligi, oila aʼzolarining har biri; jon.
Odam boshiga besh soʻmdan. Xarajat va daromadlarni odamga qarab taqsimlamoq.
Hasharga har bir xoʻjalik qirqtadan odam beradi. — T. Ashurov, Oq ot
4. Biror boy-badavlat yoki amaldor kishining xizmatkori yoki tarafdori.
Keyingi yillarda xon odamlari qishloqma-qishloq yurib, koʻproq paxta ekishni talab qilishyapti. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
Bundan keyin gaplarimni uqib oling, modomiki men bilan birgasiz, mening odamimsiz, har bir ishni men bilan bahamjihat qiling. — Oybek, Tanlangan asarlar
5. Oʻzga jamoa yoki oila vakili.
Lekin qizlaridan yashirincha kuyovnikidan odam kelib qolar, deb kutdilar. — S. Zunnunova, Koʻk chiroqlar
- Odam bolasi (yoki farzandi) 1. Odamzod, inson. Odam bolasining qoʻllari qoʻl holida turganda chiroyli ekan. — X. Toʻxtaboyev, Yiillar va yoʻllarTavba, xursandchilik odam bolasini nimalar qilmaydi-ya! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaOtang bolasi boʻlma, odam bolasi boʻl! — MaqolHe, xotin, ular bizni odam bolasi deb kelgan, odamgarchiligimizdan minnatdor boʻlib, xursand boʻlib ketishdi. — Shukrullo, Saylanma
- Odam boʻlmaslik Tuzalmaslik, shu kuyi qolmoq. Men sevgan doʻstlarimdan ajraldim, odam boʻlmadim, bu kunimdan oʻlganim yaxshi, deb kayf bilan eshikdan kirib kelib qoldi. — Shukrullo, Saylanma
- Odam boʻlmoq 1. Tarbiyat topib, yaxshi fazilatlarga, chin insoniy xislatlarga ega boʻlmoq. Har bir ota-ona oʻgʻil va qizining odam boʻlishini, baxt-saodatli hayot kechirishini, turmushi lazzatli boʻlishini istaydi. — GazetadanTursunboyni koʻrib qoldim, ancha toʻlishib, odam boʻlib qolibdi. — Yoshlik
- Odam qilmoq 1. Tarbiyalab, chin insonga, yaxshi fazilat sohibiga aylantirmoq. Gap shuki, shu kanal, shu muhit meni odam qildi. — S. Ahmad, UfqXudoyqul mening oʻz jigarim, ammamdan qolgan sagʻir. Yetti yoshidan boqib, odam qildim. — P. Tursun, OʻqituvchiTashlandiq Uralni odam qilgan, shu priyomnikni tuzata olmaysanmi? — T. Ashurov, Oq ot
- Nima degan odam boʻldi Birovning oldida xijolat boʻldi; uyalib qoldi, obroʻsi toʻkildi obroʻsiz boʻldi. Voy shoʻrim, endi nima qilaman, Rasuljon oldida nima degan odam boʻldim. — T. Ashurov, Oq ot