Қидирув

1. Маълумотларни узатишда бош компютер томонидан бўйсунувчи компютердан унинг ҳолатини (иш режимини) аниқлаш ва ойдинлаштириш мақсадида сўров қилиш жараёни.инглизчаqueryрусчазапрос

2. Фойдаланувчи излаб топмоқчи бўлган ахборотнинг тавсифловчи сўзлар ва хизмат рамзлари тўплами.

3. Маълумотлар базасида - маълумотлар термасига талаб.

4. Сайт аудиторияси ва шу аудитория фикри тўғрисидаги ахборотни йиғиш. Одатда, сўров ҳар бир саволга бир нечта стандарт жавоблардан бирини танлашни таклиф қилиш ёʻли билан амалга оширилади. Эркин тарзда ахборот йиғишдан фарқли ўлароқ, сайт аудиторияси сўров ўтказиш натижаларига автоматик равишда ишлов бериш имкониятига эга.инглизчаpollingрусчаопрос

фл. 1. Маълумот олиш, билиш учун савол билан мурожаат қилмоқ; савол, сўроқ бермоқ.

Манзилни сўрамоқ. Воқеанинг тафсилотини сўрамоқ. Сўраганнинг айби ёʻқ. — Мақол

Кўп юргандан сўрама, кўп кўргандан сўра. — Мақол

Куйганёр кўприги олдига келганда, шофёр тормоз бериб, қўй етаклаган кишидан еттинчи участка қай тарафдалигини сўради. — С. Аҳмад, Уфқ

Азизхоннинг ўша тарафларга боргиси келди. Шошиб сўради: — Армияга одам олишадими? — С. Аҳмад, Уфқ

2. Кимсани чақирмоқ ёки чақирилишини илтимос қилмоқ.

— Алло, кимни сўраяпсиз? — Аҳмедовни сўраяпман.

3. Билимини текширмоқ, имтиҳон қилмоқ.

Жнинг каттасини кўрсатиб бермадингиз, эртага домла сўрайдиган эдилар. Қанақа ёзилади? — А. Қаҳҳор, Санъаткор

Қўйинг, хола, алахситманг, дарсларини қилсинлар Битта-яримта одам дарсдан сўраб қолса Ҳеч ким сўрамаса ҳам, Ўрмонжон акам сўрайдилар. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

4. Фикрлашиб, маслаҳатини ёки рухсатини олмоқ.

[Қутидор] Хотини ва қизидан сўраб ўтирмай, бир кун дўконидан эркак совчилар билан битишиб ҳам келди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Янаги йилга ер экув-сиз қолса, колхоз ҳеч кимдан сўраб ҳам ўтирмасдан, қўш солиб юборади. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

5. Бирор илтимос ёки талаб билан мурожаат этмоқ; илтимос ёки талаб қилмоқ.

Изн сўрамоқ. Узр сўрамоқ. Қарз сўрамоқ. Номарддан ёрдам сўрама, юзингга солади. — Мақол

Бой қўшнингдан сўрагунча, Ёʻқ уйингни ахтар. — Мақол

Азизхон жой излаб аланглаб тураркан, юқорида ўтирган Белявский уни имлаб, юқорига чиқишини сўради. — С. Аҳмад, Уфқ

[Муҳсина] Савол сўралган-да ҳам, жавоб бермайди, эрига мўлтираб қарайди — изн сўрайди. — М. М. Дўст, Лолазор

Баширжон ўзининг мушкул аҳволи тўғриси-да маслаҳат сўрамоқчи эди, бўлмади. Кўрдики, акахоннинг аҳволи уникидан ҳам оғир. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа

6. Рухсат, ижозат ёки розилик олмоқ.

Эшик очиқ бўлса ҳам, сўраб кир. — Мақол

Меҳмон сўраб емас. — Мақол

Муқбил подшодан Ҳотамни бошлаб келишга ижозат сўрабди. — Чалпак ёққан кун

7. Кимсани хотинликка, келинликка берилишини илтимос қилмоқ.

Қиз(ини) сўрамоқ. Қизни сўраганга бер, Қимизни — сувсаганга. — Мақол

Мамат қассобнинг қизини қўшни қишлоқдан бир неча одам сўраган эди. — Ёшлик

8. Бировни ахтармоқ ёки изламоқ.

Бугун Азизхонни сўрамаган, суриштирмаган одам ёʻқ, деса бўлади. — С. Аҳмад, Уфқ

Кўп шаҳарга бордим сўраб, Тополмадим норим истаб. — Нурали

Ҳозир Эшон қишлоқда ҳам у кишини икки отлиқ сўради. — С. Аҳмад, Уфқ

9. Салом ва яхши истакларни бировга етказмоқ.

Қариндошларни сўраб қўйинг.

10. Савдода, олди-сотдида ўз моли учун бирор нархни айтмоқ.

Қиммат сўрамоқ.

— Тойчангизга неча пул сўрайсиз? — Эгаси юз сўм сўради. Мен етмиш сўм дедим. — А. Қаҳҳор, Қаноциз читтак

— Кетамиз, — деди [Отабек] бир оз ўйлангандан кейин, — мол баҳолари тўғрисида битишолмай турамиз — олғувчилар арзон сўрайдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

11. фолк. Идора этмоқ; ҳокимлик, ҳукмронлик қилмоқ.

Юртни сўрамоқ.

Бу бошимга хос саллани ўрайман, Омон бўлсам, мамлакатни сўрайман. — Эрали ва Шерали

Чамбилбелни сўраб ётган зўр султон, Ўғил ёки қиз кўрмади Юнусдан. — Маликайи айёр

от 1. Ишга қабул қилишда тўлдириладиган расмий ҳужжат.

Сўровнома-да ишга кирувчи (тўлдирувчининг) имзосидан ташқари кадрлар билан шуғулланувчи (ҳужжатни текшириб олувчининг) ҳам имзоси бўлади. — Ўзме

2. Тўлдираётган одам ҳақида бирон-бир маълумот олиш ёки муайян дастур бўйича тузилган саволларга жавоб олиш учун бериладиган сўров варақаси, анкета.

Сўровнома тузиш, уни тарқатиш, ўрганиш (анкеталаштириш) ижтимоий фанларда, аҳоли рўйхатини ўтказишда, жамоатчилик фикрини ўрганишда қўлланади. — Ўзме

3. айн. Сўров 4.

Ўша сўровномага ташкилот раҳбари нима жавоб қилган? — Э. Аъзам, Кечикаётган одам

Маълумотлар базасидан ахборот чиқариб олиш учун мўлжалланган ихтисослашган тил. Сўровлар тилига де-факто стандарт бўлиб СҚЛ тили ҳисобланади.инглизчаquery languageрусчаязык запросов

Социологический опрос

бу берилган саволларга жавоб бериш учун ўқув машғулотига етук мутахассисларни таклиф этишдир. Бу талабалар учун долзарб ва реал ҳаётга яқин бўлган муаммоларни (аниқлаштириш, чуқурлаштириш, билимларни кенгайтириш) компетентли ҳал этиш имконини беради.

Маълумотлар базалари билан ишлаш учун мўлжалланган сўровлар стандартлаштирилган тил. ИБМ тадқиқотлар марказида 1974 йили ишлаб чиқилган ва дастлаб СЕҚУЕЛ (Структуред Энглиш Қуерй Лангуаге) деб аталган. СҚЛ илк бор маълумотлар базасининг тижорат тизими сифатида 1979 йили Оракле компанияси томонидан тақдим қилинган. Сқлда киритиш-чиқариш операторлари мавжуд эмас. Шу сабабли, у бошқа тиллар ичига кириб, улар билан биргаликда ишлайди. СҚЛ бажарадиган асосий функсиялар қуйидагилар: - ахборотни маълумотлар базасига ёзиш; - керак бўлган ўзгаришларни киритиш; - маълумотлар базасида интерактив ахборотни излаш ва уни чиқариб олиш. СҚЛ стандарти АНСИ томонидан 1986 йилда тасдиқланган ва 1991 йилда янгиланган.

status inquiry

ўзбекчаСўроққозоқчаСұрақтуркманчаSoragрусчаВопрос

айн. Бесўроқ.

Сен бесўров боққа кирдинг, бемаъни, Тўкилади сендай аҳмоқнинг қони. — Маликайи айёр

фл. Сўрамоқ феълининг мажҳул нисбати.

фл. Сўрамоқ феълининг орттирма нисбати.

фл. 1. Сўрамоқ 1-3, 5-10 феълининг биргалик нисбати.

Ундан ҳеч нарса сўрашмади.

Штаб радиоузелидан тинмай қурувчилардан тартиб сақлашни, ўзбошимчалик қилмасликни сўрашарди. — С. Аҳмад, Уфқ

2. Салом-алик қилмоқ, кўришмоқ.

Кўл бериб сўрашмоқ.

ўзбекчаСўроқ гапқозоқчаСұраулы сөйлемтуркманчаSorag sözlemрусчаВопросительное предложение

фл. Сўратмоқ феълининг орттирма нисбати.

Бсиз ҚК ҳақида ЧК русчаузнать о ПП в ППинглизчаto find out smth. by smth.немисчаerfahren A bei D

Бу ҳақда (нима ҳақида?) сиз бошқармадан (қаердан?) сўраб билинг. Узнайте об этом (о чем?) в управлении (где?).

Find it out (what?) by the department (where?).

Erfahren Sie das (was?) beim Amt (wo?).

фл. Сўрашмоқ феълининг биргалик нисбати.

фл. Сўрашмоқ феълининг орттирма нисбати.

ўзбекчаСўроқ белгисиқозоқчаСұрақ белгісітуркманчаSorag belgisiрусчаВопросительный знак