son Qirq dona.
Поиск
По запросу «qirqta» — результатов: 25
Фильтр
Словарные статьи
25 · страница 1 из 2QIRQ 'oʻttiz bilan ellik oraligʻidagi oʻnlik miqdor'. Q i r h i g a chidagan h i r h biriga ham chida (Maqol). Qadimgi turkiy tilda qam shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz asli qïrïq tarzida talaffuz qilingan (ДС, 446), keyinroq qïrq shakli yuzaga kelgan (Devon, I, 333); oʻzbek tilida ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qïrïq > qïrq > qirq. Bu soʻz oxiridagi — (ï)q qismi feʼldan ot yasovchi qoʻshimcha boʻlsa kerak, lekin manbalarda bu yerdagi maʼnoni anglatuvchi qïr— feʼli oʻz aksini topmagan
1. snq son 40 raqami va shu rakam bilan ifodalanadigan son, miqdor. Qirq kokil - mayda oʻrilgan soch
Qirq kishi
Qirq metr gazmol
Qirq soʻm pul
Qirq tonna yuk
Qirqdan uchni ayirmoq
Bir kun tuz ichgan joyga qirq kun salom (ber) — Maqol
Qirqqa chidagan, qirq birga ham chida — Maqol
Oʻttizida er atangan qirqida sher atanar — Maqol
Bir oz sabr qilsang, qirq kokil qilib qoʻyardimki, orqangda tolbargakday hilpirardi — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar
2. etn. Kishi vafotidan soʻng oʻttiz yettinchi yoki oʻttiz toʻkqizinchi kuni oʻtkaziladigan marosim
Yoʻldosh motamsaro. Onasining janozasi, yigirmasi, qirqi, xatmi qurʼon deb ancha chiqimdor boʻlganga oʻxshaydi — Sunnatilla Anorboyev, Mehr, 1964
son Qirq sonidan taxmin son.
Qirqta donadan.
погов. (букв. у девушки сорок душ) девочки выносливы.
погов. дети (хоть их десять или сорок) все разные, но для родителей все равны, все дороги.
sharwa mallarınıń júnin qırqıw.
ot Qirqilgan, qirqib, kesib tashlangan.
Qulogʻi qirqiq it. Dumi qirqiq ot. Sochi qirqiq xotin.
Chiroqda oltinlangan sochlari qirqiq bir qiz u bilan ovora boʻldi. — Oybek, Quyosh qoraymas
Chopar tomonidan suyri, soqoli qirqiq kishi qogʻozni yuzida shodlik alomati paydo boʻlgani holda oʻqiy boshladi. — S. Ayniy, Qullar
ot 1. Qirqilgan yoki qirqiladigan.
2. Qishga saqlanadigan kechpishar, poʻsti qalin, eti och yashil qovun navi.
Polizlardagi oq qirovga asralgan qirqma qovunlar ham uzildi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalar
- Qirqma piyoz Koʻki-bargi olinib, tubi yerda ikkinchi yilga qoldiriladigan piyoz.
- Qirqma miltiq Stvoli qirqib qisqartirilgan miltiq. Qora qoplon ikkita qirqma beshotar miltiq oʻqdonlarini birma-bir koʻzdan kechirib, otishga shay qilib qoʻydi-da xurjunlarga joyladi. — K. Yashin, Hamza
fl. ayn. Qirqmoq.
ot shv. Mingoyoq.
ot ayn. Qirqboʻgʻin.
ot Mayda barglari birlashib, naychasimon boʻgʻinlar hosil qilib oʻsadigan koʻp yillik sporali oʻsimlik (yer ustki qismi tibbiyotda ishlatiladi).
Qazgʻoqni yoʻqotish uchun bir osh qoshiq maydalangan qirqboʻgʻin, shuncha miqdorda arnika [koʻp yillik oʻt] gulini ikki stakan dogʻ suvga aralashtirib, qaynatish zarur. — Saodat
fl. Qirqmoq feʼlining majhul nisbati.
Daraxtning shoxlari qirqildi.
Qirqilgan beda,
Yigitning boʻyi baland, qomati kelishgan, qora soqoli iyagida tekis qilib qirqilgan. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
- Qadami qirqildi Qadam bosmaydigan, kelmaydigan boʻldi. Tili qirqildi Gapira olmaydigan boʻlib qoldi. Xotini kelishi bilan tili qirqilgan rais gung oʻtirar edi. — H. Gʻulom, Senga intilaman
son Qirq sonidan tartib soni.
ot (toʻgʻrisi Qirq kokil).
ot Bargi yirik, sporali oʻsimlik; paporotnik (ildizpoyasidan tayyorlangan ekstrakti gijjalarni haydashda ishlatiladi).
Masalan, qirqquloq — paporotnik guli xoh oilada, xoh idorada boʻlsin, janjallarni bartaraf etar ekan. — Gazetadan
fl. Qirqmoq feʼlining birgalik nisbati.
Atirgulning baland boʻlib oʻsadigan, mayda sergul turi.
Qizlar sochlari va chekkalariga sadarayhon, qirqogʻayni gulidan marjon qilib taqib olishgan edi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar
fl. Qirqmoq feʼlining orttirma nisbati.