Қидирув

от 1. Ингичка ёʻлли, одатда пахта ипидан, баъзан ип ва ипакдан тўқиладиган мато.

Бир кийимлик олача. Олача қоп.

Ун солинган олача бўз халта ҳам оғзи очиқлигича қолиб кетаверибди. — Н. Мақсудий, Лайлатулқадр

Эрали бошида янгича гилам дўп-пи, эгнида оҳорли олача тўн кийиб келган эди. — С. Аҳмад, Жимжитлик

2. айн. Ола-була 1.

Олача қовун.

сфт. 1. Оқ-қора, оқ-малла ва шу кабилар қоришиқ тусли (ҳайвонлар туси ҳақида).

Ола от. Ола ҳўкиз. Ола товуқ сомон сочар, ўз айбини ўзи очар. — Мақол

Бу пулга манман деган галанский [голланд] ола сигир олишингиз мумкин. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа

2. Турли хил рангли, ёʻлли ёки гулли; чипор.

Ола (ёʻлли) беқасам. Илон чаққан ола арқондан қўрқар. — Мақол

Хонанинг тўридаги пўстак устида оппоқ соқоли кўксига тушган, катта саллали, ола чопонли домла ўтирарди. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. кўчма Келишмовчилик, нифоқ, низо.

Олтовлон ола бўлса, оғиздагини олдирар. — Мақол

Овул ити ола бўлса, бўри келса бирикар. — Мақол.

[Тожибой:] — Ёʻқ, менинг фуқаром ичида оласи ёʻқ, — деди. — П. Турсун, Ўқитувчи

4. кўчма Тугал эмас, ҳаккам-дуккам, бир текис униб чиқмаган; чала.

Чигит сифациз экилиб, кўчат ола чиқса, кимга фойда-ю, кимга зарар? — М. Назаров, Жилвон жилвалари

от 1. Дарахт барглари оралаб тушган парча-парча офтоб, ойдин ёки кўланка.

Олачалпоқ соя.

Хиёбондаги дарахтлар орасида олачалпоқ ойдин кезади. — Ҳ. Нуъмон, Фасллар

Сутдай ойдин Ўн тўрт кунлик ой тераклар орасидан мўралаб, ҳамма ёққа олачалпоқ кўланка ташлаб турар эди. — Ғайратий, Довдираш

2. Бир текис эмас; у ер-бу ерда, парча-пурча.

Олачалпоқ булутлар. Даштнинг у ер-бу ерида олачалпоқ қор пағалари.

Одам бўйи ўсган олачалпоқ маккажўхорининг сўлинқираган нимжон барглари сарғайиб, осилиб ётарди. — Қ. Кенжа, Нотаниш гул

от 1. Бутун мавжудот, борлиқ, коинот, дунё.

— Айб менинг ўзимда, — деди у [бой] зардаси қайнаб. —

Олам бино бўлгандан бери яхшиликка — ёмонлик, хизматга — туҳмат бўлиб келган. — С. Айний, Дохунда

2. Бутун жаҳон, дунё, ер юзи ва ундаги инсонлар, халқлар

Пахтамизнинг шуҳрати бутун оламга машҳур.

Ҳакимбойваччанинг овозаси оламни тутади. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Табиатда мавжуд бўлган нарсаларнинг алоҳида бир тўпи, дунёси.

Ўсимликлар олами.

Титраш ўсимлик оламига ҳам ҳалокатли таъсир этади. — Фан ва турмуш

4. Ўзига хос хусусиятлари, мақсади, маслаги билан ажралиб турадиган ижтимоий гуруҳ, жамият.

5. Одамнинг маънавий, ички дунёси; ўзига хослиги.

Инсон руҳий оламининг энг нозик нуқталарини ҳис этиб, воқеа ва ҳодисаларнинг энг долзарб жиҳатларини бадиий акс эттирмоғим лозим бўлади. — ЎТА

6. Бирор соҳа, жабҳа.

Илм олами. Сиёсат олами.

У

энди Салимхондан кўп сўзлайди, ҳатто Салимхонни сиёсат оламига судрайди. А. — Қаҳҳор, Сароб

Фан оламида янгилик яратиш истаги унинг қалбини қамрай бошлади. — С. Кароматов, Олтин қум

7. дин. Бу дунё; мавжуд дунё.

Оламдан ўтмоқ.

Қутбиниса онаси оламдан ўтгандан буён энди оҳорли кийим кийиши эди. — С. Аҳмад, Уфқ

от айн. Ўт ИИ.

Кўм-кўк ўланлар ва уларнинг орасидан илон изи бўлиб, қуёшнинг нурида кумуш тасмадай ярқираб турган ариқ ва ариқчалар кўриниб туради. — А. Қаҳҳор, Сароб

Енгилгина эсган шамол димоққа турли ўлан исларини келтириб урар эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

On-Line Analytical Processingрусчаоперативная аналитическая обработкаўзбекчатезкор таҳлилий қайта ишлаш

от Одам ва ҳайвонларда ўлат таёқчаси қўзғатадиган ўткир юқумли касаллик; кўплаб ёки ёппасига ўлимга сабаб бўладиган касаллик, масалан, вабо.

Қишлоқлар узоқ давом этган ўлат ёки уруш натижаларида хароб бўлгандай вайронликка юз тутган. — А. Қаҳҳор, Сароб

Бу аҳвол умумий вабо ва ўлат эди. — С. Айний, Эсдаликлар.

1. Ortaya çıkan, oluşan durum, ilgiyi çeken veya çekebilecek nitelikte olan her türlü iş, hadise, vaka.ВОҚЕА, ҲОДИСА

2. Önemli tarihi olgu.

Кимсадан олиниши, ундирилиши керак бўлган нарса; ҳақ.

Хўжайиннинг уч-тўртта қўшни деҳқонлардан оласи бор экан, менга чўтни қўлтиқлатиб олдилар, орқаларидан эргашиб юрдим. — Ғ. Ғулом, Шум бола

Юринг бўлмаса, Холдорхонникига, хўжайин, Қоракўзда ҳам жиндак оласи бор. — Ғ. Ғулом, Танланган асарлар

1. Olması, yapılması uygun olan.МАҚБУЛ, МУНОСИБ, МОС

2. Kendinden beklenen davranışı gösteremeyen.

1. Sık sık olan, olagelen.ОДАТИЙ, ОДАТДАГИ

2. Alışılmış olan, normal.

от 1. Ўлган нарса; ўлик.

Баъзан ҳуриб қолади Ўлакса қидирган ит. — Ғайратий

Девор ковагида моғор босиб ётган ўлаксага қўл уриб нима қиласиз. — С. Аҳмад, Қадрдон далалар

2. Ўлар ҳолатга етган, ўта заиф, ўлимтик.

Ўлакса от. Ўлакса товуқ.

3. Шундай ҳолатли нарсага нисбатли ҳақоратни билдиради.

солиқни тўламайсан, йиғим деса, жонинг бўғзингга келади, ўлакса! — М. Исмоилий, Фарғона т. о.

4. с. т. Ўлаксахўр.

Мен бу софликка ўлакса қузғунлар қўнишини истамайман. — А. Мухтор, Чинор

от 1. Ола эканлик, турли рангда бўлишлик.

2. Келишмовчилик, нифоқ, низо.

Olmasını önleyecek derecede güçlü engelleri bulunan, olanaksız.ИМКОНСИЗ

Yararlanılan uygun şart, imkan.ИМКОН, ИМКОНИЯТ

от Ола тусли ит лақаби ва шундай лақабли ит.

Бир олапар эллик қадамча нарида алланарсани ғажир эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Бостирма тагида мудраб ётган қари олапар эгасига кўмакка отланди-ю, қоқ яғринига Мамат қассобнинг калтагини еб, вангиллаганича жуфтакни ростлади. — Ёшлик

1. denesinde aq daqları bolğan, pes

2. alabajaq.

кт. Гапда ўзидан олдинги сўз ёки ибора маъносини таъкидлаш ва уни гапнинг кейинги бўлаги билан боғлаш учун қўлланадиган сўз.

У [Юсуфбек ҳожи] биринчи мартаба ўлароқ ўзининг ички касалини Нормуҳаммад қушбегига очди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Бу ерда ер ислоҳотининг фойдасига ўлароқ бирмунча сўзлар бўлиб ўтди. — А. Қаҳҳор, Сароб

от 1. Бола 1, 2 сўзининг кичрайтириш шакли.

2. Кичкина қовун; сапча, хомак.

3. Бир турдаги нарсаларнинг энг кичиги, жажжиси.

сфт. айн. Олапес.