Qidiruv

fl. 1. Qirqib, uchirib yoki kemirib parchalamoq.

Yogʻochni mutamoq.

2. koʻchma Avrab birovning haqini yemoq, oʻmarmoq, qalloblik, tekinxoʻrlik bilan birovning hisobiga yashamoq.

Bas endi, janoblar, xoʻb mutadingiz, Haq-hisob kuni ham yaqindir axir. — Gʻ. Gʻulom

Alışılmış, alışılan.ODATIY, ODATDAGI

n biol.биол. oʻzbekchamutantruschaмутант

1. Birbirine uyan, aralarında anlaşmazlık olmayan.MOS, UYGʻUN

2. Uygun.

oʻzgaruvchan, oʻzgarib turadigan, oʻzgarib turadigan

normal, sane, moderate

1. Okuma, ders çalışma.MUTOLAA

2. İrdeleme, müzakere, etüt.

Bağnaz.MUTAASSIB

Görkemli, şatafatlı.KOʻRKAM

Savaşan tarafların ateşi belli bir süre için kesmesi, ateşkes, bırakışma.SULH

mutatsiyaмутация

sft. esk. kt. Taʼzim-tavozeni kanda qilmaydigan, barchaga baravar tavoze bilan muomala qiladigan; sertavoze; kamtar,

Muhammad Rasul qirq yoshga yetib qolgan mutavoze, mullanamo kishi edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

ot 1. Dinga qattiq berilgan, unga koʻr-koʻrona amal qiluvchi.

Qoʻygan teatrlarimiz koʻpchilikka yoqqan boʻlsa ham, mutaassib ulamolar va chor hukumati amaldorlari bizga yomon koʻz bilan qarar edilar. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari

2. Birovga koʻr-koʻrona ergashuvchi, biror ishga ongsiz ravishda qattiq beriluvchi, taassub qiluvchi.

Mutaassib adib.

Boʻgʻinlari zirqirar, anovi avom, mutaassib olomonga qoʻshilib, oʻzi ham kazak askarlaridan tayoq yegandek, jism-u joni yonardi. — S. Siyoyev, Avaz

3. esk. ayn. Konservator.

Muharrirning gʻoyat mutaassibligini, progressiv yoshlarning va ziyolilarning eng zoʻr dushmani ekanligini ham yaxshi bilardi. — Oybek, Nur qidirib

1. Uyuşma, anlaşma, itilaf.BITISHUV, KELISHUV

2. Uygunluk.UYGʻUNLIK, MOSLIK

Qismlarning katta kichikligi, eni, boʻyi, bichimi bir-biriga mos boʻlgan.ORANLI, ORANTILI, MÜTENASİP

ot 1. kt. Tar. Oʻtmishda kichik amaldor.

2. Biror ishni boshqarish uchun tayinlangan kishi; ishboshi, boshliq.

Vaqtida koʻrak yetkazib berilmasa, mashina, odamlar ishsiz qolgudek boʻlsa, mutasaddilarning jigʻiga tegardi. — N. Safarov, Uzoqni koʻzlagan qiz

Mutasaddilarning gaplariga qaraganda, Mallayevning davolanish sarf-xarajatlari xabari avval Navroʻz telemarafoniga kelib tushgan. — Gazetadan

3. esk. Biror ishni oʻz ustiga olgan kishi.

— Shartnomada koʻrsatilgan miqdordan bir yarim baravar hosil olishga mutasaddi boʻlaman, — dedi Sodiq jiddiyat bilan. — S. Ayniy, Qullar

sft. tar. Diniy muassasalarning xoʻjalik noziri.

Kichik mudarrisimiz toʻngʻizdan toʻq boʻlsa-da, vaqf daromadini taqsim qilish chogʻida mutavallilar bilan til biriktirib, mullavachchalarni koʻp qaqshatar edi. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari

moderation

ot kt. Chuqur falsafiy fikrlash isteʼdodiga ega boʻlgan kishi, tafakkur egasi.

Sharqda oʻtmishda yashab ijod etgan barcha mutafakkirlar xalqlar doʻstligi va ittifoqini orzu qilib, ajoyib fikrlar aytganlar. — OʻTA

sft. esk. kt. Oʻzini katta oluvchi, kibr-havosi baland, kibrli, takabbur.