Qidiruv

ot 1. Urgʻochi tuya.

Bir qari nor poʻpaklini koʻrdingmi? — Bizning elda qolgan uchta moyasi. — Nigor va Zamon

2. kt. Biror narsaning asosini tashkil qilgan modda, asos boʻlgan narsa; oʻzak; biror guruhning, jamoaning asosini tashkil qilgan shaxslar.

U [Abdurahmon] kutgan asosiy moyalar, yaʼni mudarris, peshvolar ziyoratchilar orasida koʻz ogʻrigʻi uchun ham koʻrinmadilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon.

ot 1. Tovuqning tuxum qilishi kerak boʻlgan yerga qoʻyiladigan tuxum yoki tuxumga oʻxshash narsa.

[Fotima:] Kelinposhsha, tovuqlaringizga moyak qoʻydingizmi? — A. Qahhor, Ogʻriq tishlar

2. shv. Tuxum.

Bir guruh bola moyak urishtiryapti. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom

3. Erkaklarning yorgʻoq ichida joylashgan bir juft jinsiy bezi; urugʻdon (spermatozoid va erkaklar jinsiy gormoni ishlab chiqaradi).

ot s. t. Maosh.

Bir oylik moyana. Moyana olmoq. Moyana toʻlamoq.

sft. Moyana beradigan, moyana toʻlaydigan.

Qani endi men ham siz qatori moyanali bir ishga kirsam. — M. Osim, Tilsiz guvoh

ot kam qoʻll. Faqat moyana, oylik bilan hayot kechiruvchi.

n tib. testicle, testis, orchis, didymus

n tib. scrotum

ot 1. Hayot, ish-faoliyatda boʻladigan yordam, qoʻllab-qoʻltiqlash; homiylik, panoh.

Podshoh hazratlari meni sizning himoyangizga topshirgan edilar! Agar bosqinchilarni topib jazo bermasangiz, men podshoh hazratlarining huzurlariga panoh istab ketishga majburmen! — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

U hazratning ukalari Boysunqur mirzo otamlarni va ustoz Qavomni oʻz himoyalariga olganlar. — Mirmuhsin, Meʼmor

U Boburning otasi oʻrniga hukmdor boʻlganini eshitib, undan himoya soʻrash niyatida arkka borgan edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Xavf-xatar, hujum kabilardan saqlash, qoʻriqlash ishi; muhofaza, mudofaa.

Har kuni biror uydan kimdir xayrlashgani kirardi. Qishloqning sara yigitlari armiyaga — Vatan himoyasiga ketdilar. — I. Raxim, Chin muhabbat

Himoyada yotgan odamlarga tungi hujum va shovqin-suron ogʻir taʼsir qilishini Shayboniyxon yaxshi bilar edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

3. Umuman, biror xavfli, zararli narsa-hodisadan saqlash, saqlanish ishi.

Reaktor suv qatlami, temir halqa va beton devordan tashkil topgan kuchli himoya vositasi bilan oʻralgan. — Fan va turmush

Mexanizator kabinadan tushib, himoya toʻsiqlarini yana bir karra tekshirib koʻrdi-da, rulga oʻtirdi. — Gazetadan

4. sprt. Futbol, voleybol kabi oʻyinlarda komandaning raqib tomon hujumini qaytarish vazifasini bajaruvchi qismi.

Bu oʻyin komandaning himoyasida yetarli muammolar borligini koʻrsatdi.

Bunday komanda bilan himoyada turib oʻynash hazilmi? Biror xatoga yoʻl qoʻyding — baloga qolasan. — R. Azizxoʻjayev, Yashil chayla

5. huq. Sudlanuvchi tarafini olib qilinadigan xatti-harakat, aytiladigan fikr-mulohaza; oqlovchi tomon.

6. Ilmiy kengash yoki maxsus komissiya muhokamasiga taqdim etilgan ishda (dissertatsiya, loyiha va shu kabilarda) olgʻa surilgan qarashlar, fikr-mulohazalarning eʼtirof etilishi va tegishli ilmiy daraja yoki unvonni olishga harakat qilish ishi.

Loyihani himoyaga qoʻymoq.

Poshsha xolaning koʻngli joyiga tushdi. Kuyovining kandidatlik himoyasi kuni oldingi qatorda savlat toʻkib oʻtirdi. — D. Nuriy, Osmon ustuni

ot ayn. Gilvata.

Gilmoya tabiatda har xil: oq, kulrang, qoʻngʻir va boshqa ranglarda uchraydi. — M. Zokirov, Bebaho xazinalar

sft. esk. kt. ayn. Himoya 1.

Bugun malikaning mehri tushgan, uning himoyatidagi Oqqiz boʻlgʻusi kuyovi bilan kuch sinashardi. — M. Maxmudov, Mangu kuy izlab

Bir xil ota-onalar kasallik yo qarilik natijasida bolalarining moddiy himoyatlariga muhtoj boʻlsalar, boshqalar bunga ehtiyoj sezmaydilar. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

ot 1. Asosiy savdo mablagʻi.

Oʻylab qorang-a, davlatimiz har yili mamlakatni koʻkalamzorlashtirish uchun million soʻmlab sarmoya ajratadi. — N. Safarov, Katta karvon yoʻlda

2. Umuman, mablagʻ, pul.

Naymanchada ibtidoiy taʼlim maktabi ochish uchun fuqaro oʻz tashabbusi bilan sarmoya jamgʻarmoqda. — A. Muxtor, Opa-singillar

Koʻp qatori Abdurahmon ham xatga tushgan edi. Noʻxat shoʻrva sotib kun koʻrayotgan otasining sarmoyasi oʻgʻlini olib qololmadi. — S. Karomatov, Bir tomchi qon

ot Tez yuradigan (yugurik) tuya.

Oy Zebom yelmoya minib yoʻrtadi. — Yozi bilan Zebo

ot 1. Savdo-sotiq ishlarida aylantirib turiladigan va oʻsha asosda foyda koʻriladigan dastlabki asosiy mablagʻ.

Otam kuyovdan olgan qalin pulini dastmoya qilib, kosiblik — mahsidoʻzlik bilan shugʻullanadi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman

Mehtarxon singari katta savdogarlar dastmoya berib, Hindiston va Eron bilan savdo-sotiq qilar edi. — M. Osim, Karvon yoʻllarida

2. s. t. Bisotdagi, peshonadagi bor-yoʻq narsa.

Uning dastmoyasi — shu bitta ketmoni.

[Rafiq Midhatga:] Yozaver Zang bosib qolmasin. Dastmoyani ishga sol. Z. Said, N. — Safarov, Tarix tilga kirdi

— Bularniyam topgan dastmoyasi nuqul ashula ekan-da! — Asom buva qalampir yegan kabi aftini bujmaytirdi. — X. Sultonov, Bir oqshom ertagi

3. koʻchma s.t. Biror ish-harakat uchun vosita, dastak, bahona boʻlgan narsa; roʻkach.

Bultur ishimning oʻngidan kelmagani bu yil sizga dastmoya boʻlib qoldimi! — N. Safarov, Oliyaxon Sultonova

Gʻiyosiddin ikkita meshni dastmoya qilib, rastalarda obi xudoyi deb, meshkobchilik qilib yuribdi. — S. Ahmad, Hukm

ot 1. Qoʻllab-quvvatlovchi, yordam beruvchi; homiy.

Otaxoʻja akaning gapida jon borligini tushunib, korandalar jim oʻtirar, endi ularning himoyachisi borligi dalda berardi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina

Darhaqiqat, himoyachi akalari tufayli uning doʻppisi doimo qaytoqi. — Mushtum

2. Hujum, bosqin va shu kabilardan qoʻriqlovchi, himoya qiluvchi.

Vatan himoyachilari.

Samarqanddan qaytgan chopar Boburning hayot bilan oʻlim orasida behush boʻlib yotganini aytib bergandan keyin, qalʼa himoyachilarining bir qismi fitnachilar tomonga qochib oʻtib ketdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Armiya harbiy sovetining murojaati, ayniqsa, kichik yer himoyachilarining kuchiga kuch, gʻayratiga gʻayrat qoʻshdi. — T. Rustamov, Mangu jasorat

3. huq. Sudda ayblanuvchining manfaatini yoqlovchi, uni himoya qiluvchi.

Jamoat himoyachisi.

Tergov, surishtiruv organlari tomonidan olib borilgan taqdirda, himoyachining ishda ishtirok etishi man etiladi. — Gazetadan

4. sprt. Komandaning himoya qismida oʻynovchi.

Bolalar koʻchani boshlariga koʻtarib, changitib, koptok tepishardi Ikki tomonning darvozaboni, hujumchi-yu himoyachilari bor. — R. Fayziy, Hazrati inson

Bu oʻyinda hamshaharlarimiz tarkibida himoyachi Nikolay Maslov birinchi marta oʻyinga tushdi. — Gazetadan

5. Dissertatsiya, loyiha va shu kabilarni himoya qiluvchi, yoqlovchi.

Himoyachi oʻz qarashlarini ishonarli dalillar bilan asoslab, savollarga toʻliq va aniq javob berdi. — Gazetadan

qorǵawsız, qorǵawshısı joq, qorıqlanbaytuǵın

sft. Qoʻllab-quvvatlaydigan, homiy boʻluvchi; himoyachisi bor, kimning-dir panohida boʻlgan.

Yaxshi kunlarimda saltanatli onam, Yomon kunlarimda himoyatli onam. — Oq olma, qizil olma

Oq sut bergan onalari Rozi boʻlsin, yor-yor. Himoyatli(k) onalari Qozi boʻlsin, yor-yor. — Qoʻshiqlar

— Gapingizga qaraganda, hamiyatli, himoyatli, besh vaqt namozni kanda qilmaydigan musulmon bir kosibning qizi ekansiz, — dedi Oysha yallachi Latifaxonga. — Gʻ. Gʻulom, Shum bola

ot Biror ijtimoiy guruhga yoki sohaga mansub boʻlgan shaxs; vakil.

Oʻzbek adabiyoti namoyandalari. Fan namoyandalari.

Kongress ishida faqat tibbiyot namoyandalarigina emas, shu bilan birga, kimyo, fizika fanlarining namoyandalari ham qatnashmoqda. — Gazetadan

• ~ dissertatsiya himoyasi f Promovierung f
• nomzodlik: ~ dissertatsiya himoyasi dissertatsiyasini himoya qilmoq promovieren

ot Katta sarmoya egasi.

Janubiy koreyalik sarmoyadorlar yurtboshimizning sohani chuqur bilishlariga tan berdilar. — Gazetadan