n burning, combustion, firing
Поиск
По запросу «kuyish» — результатов: 58
Фильтр
Словарные статьи
58 · страница 1 из 3fl. 1. Alanga chiqarmay yonmoq.
Tutab kuyayotgan ot eti va terisining qoʻlansa hididan uning koʻngli behuzur boʻlib, boshi aylandi. — H. Gʻulom, Mashʼal
2. Umuman, oʻt-olov olmoq; yonmoq; yonib ishdan chiqmoq.
Xalq aziz farzandlarining xunini undan talab qiladi; burnini yerga ishqab, vayron boʻlgan shaharlarini, kuyib kul boʻlgan qishloqlarini tiklab berishga majbur qiladi. — A. Qahhor, Ikkining biri
3. Ortiq darajada qizib (erib), ishdan chiqmoq (elektr asboblar haqida).
Lampochka kuyib qoldi. Dazmol kuyib qolibdi.
4. Ortiq darajada isib-qizimoq; harorati koʻtarilmoq.
— O-o, oftobda qolibsizlar-ku? — dedi u, xalqning oftobda kuyib turganligini endi koʻrganday. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Avgust oyi jaziramasi — kuyib yonar edi hamma yoq. — E. Rahimov.
5. Oʻt-olov yoki kuydiradigan narsa taʼsirida zararlanmoq, jarohatlanmoq (tirik organizm haqida).
Qaynoq suv toʻkilib, oyogʻi kuymoq. Olov sachrab, qoʻli kuymoq.
6. Quyosh issigʻi taʼsirida qurib-qovjirab ketmoq, nobud boʻlmoq (oʻsimliklar haqida).
Yana bir yili qattiq qurgʻoqchilik boʻlib, ekinlar kuyib ketdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
7. koʻchma Bekor boʻlmoq, behuda ketmoq; ajrab qolmoq.
Mehnatingiz kuymaydi. Unmaydi ham, kuymaydi ham. — Matal.
Boltaboy, ikki kun ishlab, darrov tabelchidan shikoyat qilayotibdi, deb oʻyladi shekilli, unga [Sidshjonga] tik qarab: — Nima qilishdi? Hech kimning haqi kuymaydi! — dedi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Bechora xotinlar boʻlsa, erlaridan bekitib yurgan pullarini daʼvo qilolmay, damlari ichlariga tushib, kuyib qola beradilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi
8. koʻchma Biron kimsa yoki narsadan zarar-ziyon koʻrmoq, yolchimay aziyat chekmoq.
Bu odamga qanday vazifa berishni oʻzlaringga havola qilamiz, lekin hosilot kengashiga rais qilsalaring, kuymaysizlar. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Toʻlagan ham koʻp ogʻaynilaridan kuygan, koʻplaridan alamzada ekan. — A. Qahhor, Ogʻaynilar
Koʻngli ochiq, sodda yigit ekansiz, men ham erdan kuyganman. — M. Ibrohimov, Yoʻlakdagi muhabbat
9. s. t. Xarj boʻlmoq, puli ketmoq.
Bunga sizning pulingiz kuyibdimi? Puli kuygan qalampir chaynabdi. — Maqol
10. koʻchma Alam qilmoq, alam qilib boʻgʻilmoq; qattiq xafa boʻlmoq, gʻam-alam chekmoq.
Uzi bilmaydi-yu, menga oʻrgatganiga kuyaman! — A. Qahhor, Sanʼatkor
Qoʻyinglar, chiroqlarim, soʻramanglar. Bizning koʻrganlarimiz qursin — eshitmanglar ham, kuymanglar ham. — P. Tursun, Oʻqituvchi
— Yoʻlchi oʻgʻlimning qoni qutlugʻ, uni yuzga, koʻzga surtish kerak, — chuqur xoʻrsinib davom etdi chol, — kuyma, qizim [dedi Unsinga]. — Oybek, Tanlangan asarlar.
11. koʻchma Qaygʻurmoq; achinmoq.
Men ketdim, endi senga kim kuyadi Ona shundoq boʻlar ekan! — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Eshon tuni bilan uxlamay, qurʼon oʻqiydi. Oʻz taqdiri uchun kuyadi, xudoga nola qiladi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
12. Alam-iztirob chekmoq.
Yor ishqida kuymoq.
Qoshing asli qoradir — oʻsma qoʻyganing yolgʻon, Sening uchun men kuygan — sening kuyganing yolgʻon. — Qoʻshiqlar
Lutfiniso kabi qadrdon bekasining oʻlimiga kuygan Yormat toʻyni tezroq oʻtkazish xususida ogʻiz ochmay qoʻydi. — Oybek, Tanlangan asarlar.
- Ichi kuymoq Baxillik yoki rashk hissi bilan xafa boʻlmoq, alam qilmoq. Yakkaxoʻjaliklar, yosh-yalang, ayollar va bolalar ish boshlangan yerga bordilar. Qiziqqanlar ham, hayron boʻlganlar ham, vahimaga tushgan va ichi kuyganlar ham ergashdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
- Oyogʻi kuygan tovuqdek
- Oxirati kuymoq
- Ogʻzi kuymoq
- Six ham kuymasin, kabob ham
- Uyi kuymoq Katta, jiddiy zarar koʻrmoq, xonavayron boʻlmoq. [Yusufbek hoji:] Azizbek bu kun sizlarga yaxshiligingizni oʻttiz ikki tanga soliq bilan qaytarmoqchi boʻldi Uying kuydi, musulmonlar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Yuragi kuymoq 1. Kuchli darajada chanqamoq. Oqsoqol parvo qilmay gapirdi: — Bay-bay Yurak kuyib ketdi. Qani, bir piyola muzdek suv olib chiqing-chi! — P. Tursun, Oʻqituvchi[Tojiboy Gulsumga:] Seni parvardigorim mening uchun yaratgan. Sening ishqingda yuragimning yarmisi kuyib ketdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
KUY ' ohang 1 . Yoʻlchi bir nafas taraddudlanib, boshha bir k u ö n i chaldi-da, .. (Oybek). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni va boshqa maʼnolarni anglatgan bu ot asli kög tarzida [Devon, III, 144: kög (yumshoq k bilan) 'sheʼrning vazni, oʻlchovi; kög 'ashulada ovozni baland-past qilish’ ..] talaffuz qilingan, keyinchalik g undoshi y undoshiga, ö unlisi oʻ unlisiga almashgan (ССТТН, II, 170); oʻzbek tilida ü unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: kög > küy > kuy. Mahmud Koshgʻariy koʻp maʼnoli soʻz (hatto bir necha soʻz) sifa— tida talqin qilgan kög soʻzi DSda nimagadir xitoycha deb taʼkidlangan (311- bet)
1. Maʼlum musiqa asari, ashula, qoʻshiq hosil qiluvchi musiqiy tovushlar birligi; ohang
Quvnoq kuy. Mungli kuy. Yangi kuy yaratmoq. sht Yoʻlchi bir nafas taraddudlanib, boshqa bir kuyni chaldi-da, keyin nayni bolaga berdi — Oybek, Tanlangan asarlar
2. koʻchma Musiqa asariga oʻxshash ohang
Chumchuqlarning tinmay chiriq-chiriq sayrashlari ajoyib bir kuy hosil etgan — S. Zunnunova, Yangi direktor
katta yoshdagilarda tana yuzasining 15% dan ortigʻini, bolalarda esa 5 dan 10% gacha jarohatlaydigan chuqur kuyishda yuzaga keladigan klinik belgi. Uning patogenezi asosida qonning quyulib qolishi, kuyish nekrozi zonasida zaharli moddalarning hosil boʻlishi va boshqalar yotadi.
yuqori harorat, elektr toki, kimyoviy moddalar (ishqorlar, kislotalar, ogʻir metallarning tuzlari va boshq.) yoki ionlashtiruvchi nurlanish taʼsiri ostida yuzaga keladigan toʻqimalarning shikastlanishi. Yumshoq toʻqimalarning shikastlanish chuqurligiga qarab K. ning toʻrt darajasi ajratiladi: I – shikastlanish sohasida qizarish va shishish, terining ogʻriqliligi; II – toʻqimalarning qattiq shishishi, terining qizarishi, shaffof yoki xiraroq suyuqlikli pufakchalarning hosil boʻlishi; III – teri va yumshoq toʻqimalarning oʻlishi, poʻstloq yoki koʻtirning yuzaga kelishi; IV – terining va teri osti toʻqimalari (biriktiruvchi toʻqima, muskul)ning suyakka qadar kuyib koʻmirga aylanishi va oʻlishi (nekroz). Alohida shakli – nurlanishli (quyosh, rentgen va boshq.) K.
regulating, regulation, adjustment, settlement, settling
Синонимы: хал килиш
stopping, suspension
- xalkaro shartnomaning amal qilishini tuxtatib kuyish suspension of an international treaty
ot 1. Qurti yungli matolarni koʻrimsiz, yaroqsiz holga keltiruvchi, don yoki oʻsimliklarni nobud qiluvchi kichkina kapalak.
Yigit Muhammad Jamolning kuya yegan eski qorakoʻl papaxini qoziqdan olib, bint ustidan boshiga bostirib kiydi. — Oybek, Nur qidirib
Gilamni ham ado qilur kichik bir kuya. — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi
2. Narsalarning kuyishidan, yonishidan hosil boʻladigan mayda qora zarralar; qorakuya; qurum.
Qozonga yaqin yursang, kuyasi yuqar. — Maqol
— Kulimga tushganda, yuziga kuya surib, eshakka teskari mindirar edim-da, bozorning oʻrtasi bilan haydab, toʻppa-toʻgʻri qozining huzuriga olib borar edim, — dedi Xalfa. — P. Tursun, Oʻqituvchi
русскийниз // нижний, нижестоящий, низовойанглийскийlow // lower, bottom // subordinateфранцузскийbas // inférieur, bas, d'aval, de baseарабскийتَحْتٌ, سِفْلٌ, سَافِلٌ, سُفْلِيٌّ
Suya ulaşmak için toprağa kazılan derince çukur.QUDUQ
kúyik, kúygen
ot 1. Lochinsimonlar oilasiga mansub yirtqich qush.
Don oʻgʻrisi — yumronqoziqning shu qadar ding qulogʻi ham uni oʻtkir koʻz kuykaning hujumidan saqlab qololmagan. — Yo. Shukurov, Birinchi parvoz
2. s. t. Isqirt, iflos.
a melodious
ot 1. Qizning eri (qizning ota-onasi, aka va opasiga nisbatan).
— Yoʻq, oyi, hech nima kerak emas, — yana muloyim gapirdi qizi, — kuyovingizni joʻnataman, deb charchadim. — Oybek, Tanlangan asarlar
Fotiha oʻqilib, kuyov qayin onaga uzr aytdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Salimboyvachcha ildamlik bilan ularga yugurdi. Singlisidan ahvol soʻrab, kuyovining qoʻlini siqdi. — Oybek, Tanlangan asarlar.
2. Endi uylanadigan, uylanayotgan yoki yangi uylangan yigit (oʻz qayligʻiga, xotiniga nisbatan).
Xonzoda begim hozir yigirma yoshdalar shu vaqtgacha munosib kuyov uchramay, dogʻda edik. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
Sen hali dengizni koʻrganing yoʻq, qizim! Xudo xohlasa, kuyoving bilan birga koʻrasan. — A. Qahhor, Xotinlar
Bular kelin bilan kuyov boʻlsa kerak. — S. Ahmad, Yulduz
3. Yangi uylangan yigitga qarindosh-urugʻ yoki yaqin kishilarining murojaat shakli.
Toʻladan kelgan, xushfeʼl Karimovich ham dastlabki kundan boshlab unga yoqib qolgan edi. — Kuyov, ishlar qalay? — soʻradi u, stoli ustidagi yarqirab turgan oynada qizil qalamni oʻynab. — Mirmuhsin, Umid
- Ich kuyov
1. Issız, sessiz ve göze çarpmayan (yer).PANA YER
2. Uğrak olmayan, içerlek, sapa (yer).TANHO JOY
KUYUK ' pishirilayotgan narsaning kuyish oqibatida hosil boʻlgan qismi'. Nonning k u yu g i horin ogʻritadi. Bu sifat qadimgi turkiy tilda 1 alanga (issiq) taʼsirida kuyib, isteʼmolga yaroqsiz (koʻmir) holiga yet-' maʼnosini anglatgan köy- feʼlidan (ДС, 312) —(ü)k qoʻshimchasi bilan yasalgan (Devon, III, 183); keyinchalik ö unlisi ü unlisiga almashgan (КРС, 461); oʻzbek tilida ü unlilarining yumshoqlik belgisi yoʻqol— gan: köy- + oʻk = köyük > küyoʻk > kuyuk. Bu sifat sifatlanmishsiz ishlatilishi oqibatida otga aylangan
1. Pishirilgan, qovurilgan narsaning kuygan joyi, kuygan qismi. shsh
Kuyuk kulcha
Kecha kechqurun Grasiano.. poʻchoq va non kuyuklari bilan qornini toʻygʻazdi — Yo. Shukurov, Grasiano
2. Kuyish natijasida hosil boʻlgan yara, jarohat; kuygan
Kurum bosgan devorlar tagida qulab yotgan kuyuk yogʻochlarni u yoq-bu yoqqa surib koʻrdi — H. Gʻulom, Mashʼal
Uning kuyuk sochsiz boshi, yarimta yuzi jizgʻanak boʻlib, shilvirab turar.. edi — Oybek, Quyosh qoraymas
3. ayn. kuyindi
Oftob tikkaga kelgan, yoʻl changi, yongʻin, kuyuk, dud isi tomoqlarimizni qaqratgan edi. A — Muxtor, Davr mening taqdirimda
Shabada kuyuk islarini ham tarqatib yubordi. A — Muxtor, Chinor
4. koʻchma s. t. Dogʻ-alam, dard-gʻam; alamli, kuygan
Har kuyukka koʻnar odamning boshi — "Goʻroʻgʻli"
Bolasini koʻrib, kuyuklari ketdi — "Yusuf va Ahmad"
Endi solma koʻp dogʻingni, Kuyuk jismim jon oʻrtar — Hamza
ot 1. kt. Ashula, qoʻshiq aytish bilan shugʻullanuvchi shaxs, ashulachi.
2. koʻchma Sanʼatning biror sohasida shaxs yoki narsani ulugʻlab tasvirlovchi; tashviq qiluvchi (shoir, yozuvchi, rassom haqida).
Adolat kuychisi.
Shu xususiyatlarning oʻziyoq shoirni suyukli va ardoqli xalq kuychisi martabasiga koʻtaradi. — OʻTA
Kim u yigʻlayotgan, Navoiymikan Va yo may kuychisi Xayyommikan, dod! — A. Oripov, Ruhim
verbrannt, (tagi olgan (ovqatni) angebrannt