Қидирув

Электрон шаклда қайд этилган, электрон рақамли имзо билан тасдиқланган ва электрон ҳужжатнинг уни идентификация қилиш имкониятини берадиган бошқа реквизитларига эга бўлган ахборот. (қонун) Электрон ҳужжат техника воситаларидан ва ахборот тизимлари хизматларидан ҳамда ахборот технологияларидан фойдаланилган ҳолда яратилади, ишлов берилади ва сақланади. Электрон ҳужжат электрон ҳужжат айланиши иштирокчиларининг мазкур ҳужжатни идрок этиш имкониятини инобатга олган ҳолда яратилиши керак.инглизчаelectronic documentрусчаэлектронный документ

1. Электрон ҳужжатларни ахборот тизими орқали жўнатиш ва қабул қилиш жараёнлари йиғиндиси. Электрон ҳужжат айланишидан битимлар (шу жумладан шартномалар) тузиш, ҳисоб-китобларни, расмий ва норасмий ёзишмаларни амалга ошириш ҳамда бошқа ахборотни алмашишда фойдаланиш мумкин.инглизчаelectronic document flow (EDF)русчаэлектронный документооборот

2. Турли компанияларнинг автоматлаштирилган тизимлари орасида стандартлаштирилган шаклдаги иш ҳужжатларининг (буюртмалар, ҳисоб рақамлари ва ш.к.) электрон алмашинуви.

Электрон ҳужжат иккита ажратиб бўлмас – умумий ва алоҳида қисмлардан иборат. Электрон ҳужжатнинг умумий қисми ҳужжат мазмунини ташкил қилувчи ахборотдан иборат. Манзил эгаси тўғрисидаги ахборот умумий қисмга киради. Электрон ҳужжатнинг алоҳида қисми битта ёки бир нечта электрон рақамли имзолардан иборат.инглизчаelectronic document structureрусчаструктура электронного документа

Реквизитларида номи кўрсатилган ҳамда қабул қилувчи электрон ҳужжат жўнатувчи юридик ёки жисмоний шахс. Бу ҳужжатларга нисбатан ахборот воситачиси сифатида ҳаракат қилувчи шахслар бундан истисно.инглизчаsender of the electronic documentрусчаотправитель электронного документа

Электрон ҳужжатнинг мажбурий реквизитлари қуйидагилардан иборат: электрон рақамли имзо; жўнатувчи юридик шахснинг номи ёки жўнатувчи жисмоний шахснинг фамилияси, исми ва отасининг исми; жўнатувчининг почта ва электрон манзили; ҳужжат яратилган сана. Қонун ҳужжатлари асосида ёки электрон ҳужжат айланиши иштирокчиларининг келишувида бошқа реквизитлар ҳам белгиланиши мумкин.инглизчаelectronic document attributesрусчареквизиты электронного документа

Электрон ҳужжатнинг айнан бир хил нусхаси, башарти у белгиланган тартибда ҳақиқий деб тасдиқланган бўлса, асл нусхадир.инглизчаoriginal of e-documentрусчаоригинал электронного документа

инглизчаelectronic document hashing functionрусчахеш-функция электронного документа

Электрон ҳужжатнинг қоғоздаги нусхасининг ташқи шаклини ифодалашни қонунчилик томонидан ўрнатилган тартибда гувоҳномалаш ёʻли билан яратилади. Электрон ҳужжатнинг қоғоздаги нусхаси қонунчилик билан ўрнатилган тартибда гувоҳномаланади ва сақланади.инглизчаe-document copy on paper mediumрусчакопия электронного документа на бумажном носителе

Электрон ҳужжат қуйидаги талабларга жавоб бериши керак: электрон шаклда қайд этилган, электрон рақамли имзо билан тасдиқланган ва электрон ҳужжатнинг уни айнанлаш имкониятини берадиган бошқа реквизитларга эга бўлиши; ахборот тизимларининг ва технологияларининг техник воситалари ва хизматларидан ҳамда ахборот технологияларидан фойдаланилган ҳолда яратилиши, ишлов берилиши ва сақланиши; қонун билан ўрнатилган тузилмага эга бўлиши; электрон ҳужжат айланиши иштирокчиларининг мазкур ҳужжатни идрок этиш имкониятларини ҳисобга олган ҳолда яратилган томонидан ўзлаштира оладиган шаклда тақдим қилиниши.инглизчаrequirements for electronic documentsрусчатребования к электронному документу

Электрон ҳужжат ички ва ташқи тақдим қилиш шаклига эга. Ички тақдим қилиш шаклига электрон ҳужжатни ташкил қилувчи ахборотни машина ташувчисига ёзиш киради. Ташқи тақдим қилиш шакли электрон ҳужжатнинг дисплей экранида, қоғозда ёки бошқа машина ташувчисидан фарқланадиган моддий обектда, кўриш имкониятини берадиган кўринишда (қўшимча техник қурилмаларсиз) ва инсон тушуниб идрок эта оладиган шаклда акс эттирилишидир.инглизчаelectronic document representation formsрусчаформы представления электронного документа