Поиск

Data Above Voicрусский"данные над голосом" (система передачи цифровых данных на частотах, выше выделенных для речевых сигналов)узбекский«tovush ustidagi maʼlumotlar» (tovush signallari uchun ajratilgandan yuqori chastotalarda raqamli maʼlumotlarni uzatish tizimi)

1. Hukuki korunmanın bir hüküm ile sağlanması için yargı organlarına başvurma.DAʼVO

2. İleri sürülerek savunulan düşünce, çözümlenmesi gerekli olan, konu, sav.OLIY MAQSAD, GʻOYA ISH, MUAMMO

delayed automatic volume controlрусскийавтоматическая регулировка усиления с задержкойузбекскийkuchayishni kechikish bilan avtomatik rostlash

ot 1. Bemorning shifo topishi uchun qoʻllanadigan vosita; muolaja; umuman shifobaxsh narsa.

Quyosh, havo — tanga davo. — Maqol

Asal — ming dardga davo. — Qanotli soʻzlar

Olma sharbati organizmning kasalliklarga qarshiligini oshiradi, yurak-tomir kasalliklariga davo. — Saodat

Kashnich meʼda kasalligiga mubtalo boʻlgan kishilarga davo hisoblanadi. — Gazetadan

Uning qoʻlida davo topgan bemorlar oʻz xaloskorlaridan bir umr minnatdor boʻlishadi. — Gazetadan

2. koʻchma Tadbir, chora, iloj.

Amalga davo yoʻq, Yomonga — balo. — Maqol

Ogʻriq tishning davosi — ombir. — Maqol

Musibatning birdan-bir davosi —mehnat. — Sharq yulduzi

ot 1. Jamiyat taraqqiyoti-da yoki tabiatda muhim voqea, hodisa yuz bergan yoki oʻziga xos xususiyati bilan ajralib turadigan maʼlum vaqt oraligʻi.

Quldorlik davri. Feodalizm davri. Kapitalizm davri. Bozor iqtisodiyotiga oʻtish davri. Tosh davri. Temir davri.

Oʻzbekiston olimlari olib borayotgan arxeologik qazishmalarning tarixiy diapazoni tosh davridan to oʻrta asr oxirigacha boʻlgan davrni oʻz ichiga oladi. — Gazetadan

Qancha davrlar oʻtsa ham, boʻyoqlari xuddi bugun surilganday yap-yangi turgan bu ajoyib binolar Boburning qalbidagi zafar zavqiga zavq qoʻshdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Buning ustiga oʻsha davr tarixchilari Temur zabardast, xiyla chiroyli odam boʻlganini yozib qoldirganlar. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

2. Tarixda biror shaxs yoki kishilar guruhi, sulolaning nomi bilan bogʻlangan vaqt, zamon.

Temuriylar davri. Navoiy davri.

Bobur Mirzoning orzulari shulkim, Movarounnahr yana Ulugʻbek davridagi kabi birlashsa, poytaxt asliga qaytsa — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

3. Shaxs hayotidagi maʼlum vaqt.

Yoshlik davri. Talabalik davri.

Xolidaning yoshlik davrida ayollarning koʻzi koʻr edi, tikanni koʻrmasdan bosardi. — I. Rahim, Chin muhabbat

Oʻtgan yarim asrli murabbiylik davrim men uchun ham katta hayot darsxonasi boʻldi, koʻp narsa oʻrgandim. — Gazetadan

Oftob oyimning: nega qirq kokil qilib oʻrmaysan degan soʻrashiga: Qizingiz endi qizlik davridan oʻtib, kelinlik davriga kirdi, deb kuldi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Biror bir avlod yashagan yoki yashayotgan vaqt; ayni yashab turilgan vaqt, zamon, zamona. Oʻz

davrining har yirik voqeasi Oybek ijodida yorqin aksini topdi. — Gazetadan

Davrimiz har bir sohani kompleks ravishda hal etishni taqozo etyapti. — Gazetadan

Choʻlquvarlar va qahramonlar davr bahodirlaridir. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Badiiylik va yangidan-yangi estetik kashfiyotlar yaratishimizni davr taqozo etmoqda. — Gazetadan

Oʻqish kerak, davr bilan birga borish kerak. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Davr taraqqiyoti institut olimlari va mutaxassislari oldiga yangi-yangi vazifalar qoʻymoqda. — Gazetadan

5. Biror ish-harakat, tadbir bajariladigan muayyan vaqt.

Hisobot davri.

Gʻoʻza parvarishining qizgʻin davri. Har soat gʻanimat. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi

Hisobot davrida yigit-qizlarning asosiy diqqat-eʼtibori paxtachilikni rivojlantirishga, uning samaradorligini oshirishga qaratildi. — Gazetadan

6. Maʼlum hodisa, voqea, jarayonda oʻzgarish sodir boʻladigan muddat.

Oʻsimliklarning oʻsish davri.

Biz avvalo oʻsimliklarning oʻsish davrini qisqartirish va hosildorlikni oshirishga erishdik. — Fan va turmush

Hosil tugish davrida gʻoʻzani chekanka qilish muhim agrotexnik tadbirlardan biri hisoblanadi. — Gazetadan

Buqoqning ayni avj olgan davri ekan. — I. Shamsharov, Ziyolilar

7. maxe. Takrorlanuvchi jarayon yoki xossalarning har bir takrorlanishida uning boshlanishidan to oxirigacha oʻtadigan vaqt.

Bitta toʻla tebranish uchun ketgan vaqt davr deb ataladi. — Fizika kursi

Kalendar Quyosh, Yer, Oy va Yupiter sayyorasi harakatining astronomik davrlariga asoslanib tuzilgan. — Fan va turmush

Qatorning, elementlar xossasining izchillik bilan oʻzgarishini oʻz chegarasi ichiga olgan qismini Mendeleyev davr deb atadi. — Kimyo darsligi

8. geol. Geologik sistemani tashkil qiluvchi togʻ jinslarining hosil boʻlishiga ketgan vaqt.

9. Kishining omadi kelgan, ishi yurishgan chogʻlar; rohat-farogʻatli zamon.

Hozir bizga davr kelgan vaqt. Davrimizda oʻynab olaylik.

Davrimizda yuravermaysizmi, doʻstim, bir kishini qanotimiz tagiga ololmasak, nima qilib yuribmiz. — Mushtum

Qoʻlingdan ketmasin davring, davroning, Oydin koʻlga qushing chuygin, Avazjon. — Avazxon

hozir sizlarning davringiz, qoʻlingizdan kelganini bizning haqqimizdan ayamang. Bir kun yana bizning davrimiz kelar. — S. Ayniy, Qullar

Gul yuzimga, buvi, muncha termulding, Ularning davrida oʻynading-kulding. — Erali va Sherali

Koyun ve keçiye verilen ortak ad.USHOQ MOL (qoʻy, echki)

ot 1. Biror-bir harakatga, maʼnaviy, mafkuraviy maslakka undash, chaqirish; ragʻbatlantirish.

Ozodlik uchun kurashuvchilar safida boʻlish uning qalb daʼvati edi. — Gazetadan

Ikki yigit ham ichdagi qandaydir muqaddas burchning daʼvati bilan kurashga shoʻngʻidi. — Oybek, Quyosh qoraymas

2. esk. Taklif, chaqiruv.

Çağrı, çağırma.TAKLIF, DAʼVAT

ot s.t. Ot ustiga egardan keyin yopiladigan chochoqli zarbof abzal; yopinchiq.

Bismillo deb soldi otning ustiga Chochogʻi zumraddan zarli davirdi. — Murodxon

Ot beliga olib kelib tashladi Qimmatbaho zar chochoqli davirdi. — Xushkeldi

Ot boradi arqirab, Davirlari yarqirab. — Ravshan

ot 1. Biror ish-harakat, hodisa, voqea va shu kabilarning uzluksiz jarayoni, borishi.

Kuzatishlar Mars-1 kosmik stansiyasi harakatining davomi normal ekanini koʻrsatdi.

bu odam uch yildan beri gʻuldirab kelgan, hozirgisi shuning davomiday edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Tabiatdir mening davomim, Tutash erur bagʻrim bagʻriga. — X. Davron, Bolalikning ovozi

2. Toʻxtatilgan ish-harakat, hodisa, voqea va shu kabilarning qolgan (hali davom etishi lozim yoki mumkin boʻlgan) qismi.

Hikoyaning davomi. Kechagi gapning davomi.

Qudrat xatning davomini oʻqiyolmay qoldi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

gapning davomini aytolmay qoldi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

3. Biror narsaning maʼlum joyidan keyingi qismi, keti.

Yoʻlning davomi. Chiziqning davomi.

4. 3-sh. egalik va oʻ.-p. k. affikslari bilan koʻmakchi vazifasida qoʻllanadi.

ot 1. Doira shaklida tuzilgan saf yoki doira yasab, qurshov olib oʻtirgan kishilar yoki qoʻr tashlab oʻtirgan odamlar.

Yaxshi yigit — davraning boshi. — Maqol

Davra suv quygandek jimjit boʻlib qoldi. — Sharq yulduzi

Davraga gʻalati sukut choʻkdi. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa

Oʻrmonjon Qurbon ota bilan Sidiqjonni sozandalar yalla qilayotgan davradan topdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Shunday qurshovning oʻrtasidagi boʻsh joy.

Juvon davrani uch aylanganidan keyin, oʻzi singari kiyingan bir yigitni tortadi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Hayajonga tushib, nihoyatda chiroyli oʻynayotgan Badia davrani aylanib chiqdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Boʻri polvon qoʻllarini orqaga qilib, davra aylandi. — T. Murod, Qoʻshiq

3. Maʼlum xususiyatiga koʻra uyushgan odamlar toʻpi, guruhi, toʻdasi; yigʻin.

Olimlar davrasi. Sanʼatkorlar davrasi.

Men qishloqlik bir bola emasmanmi, bunaqangi katta olimlar davrasida birinchi boʻlishim edi, andak oʻngʻaysizlana boshladim. — X. Toʻxtaboyev

Ichkarida, bir toʻp qizlar davrasida Zumrad oʻsma qoʻyib oʻtirardi. — S. Siyoyev, Otliq ayol

Keyin, umuman, Zebo u davraga toʻgʻri kelmaydi. — Sh. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsa

4. Oʻyin, musobaqa, turnir va shu kabilarning bir quri; bir qur oʻyin, tur.

Shaxmatchilar oʻrtasidagi musobaqaning birinchi davrasida birinchi oʻyin ham tugadi. — Gazetadan

Jahon birinchiligi uchun kurash olib borayotgan xokkey komandalarining ikkinchi davra oʻyinlari nihoyatda keskin oʻtmoqda. — Gazetadan

Ikkinchi davra boshlandi. Mirhaydarning xoʻrozi gʻolib chiqdi. — Mushtum

5. Koʻp bosqichli saylov tizimida saylovning bir bosqichi.

Saylovning ikkinchi davrasi boshlandi.

6. toʻqm. Tanda qoʻyadigan aylanuvchi dastgoh.

7. din. etn. Marhumning gunohlarini yuvish uchun, janozadan ilgari toʻplanib oʻtkaziladigan marosim (bunda sadaqaga ajratilgan narsa marhumning yoshiga muvofiq qoʻldan qoʻlga oʻtkazib aylantiriladi).

ot Muddati; payti.

Çember şeklinde, büyük ve enlice bir kasnağın iki yüzüne deri gerilerek yapılan, tokmak ve değnekle çalınan vurmalı çalgı.DOVUL

n horse-cloth

ot shv. Qoʻrqitish, choʻchitish xatti-harakati; doʻq, poʻpisa, dagʻdagʻa.

Davara qilmoq.

Men hamisha yolinub, gohi ogʻzaki davaralar qilgʻonimni soʻzlagʻonimda, ul kishi kuldi va aytdikim A. — Qodiriy, Gʻirvonlik Mallavoy

Boy otga mina turib yana davara qildi: — Ertalab albatta chiq. H. Nuʼmon va A. — Shorahmedov, Ota.

ot Oʻz fuqarolarining ijtimoiy-siyosiy huquqlarini himoya qiluvchi, bunga qarshi turuvchi kuchlarning qarshiligini sindiruvchi hokimiyat organlari va siyosiy tashkilotlari tizimiga ega boʻlgan mustaqil mamlakat.

Oʻzbekiston davlati. Temuriylar davlati. Davlat apparati. Davlat byudjeti. Davlat gerbi. Davlat intizomi. Davlat mulki.

Chindan ham vaqtli hukumat davlat tepasiga chiqdi-yu, lekin amalda podshoning xalqqa qarshi siyosatini davom ettirdi. — K. Yashin, Hamza

Temur tomonidan tuzilgan davlatning sistemasi ham qiziqarlidir. — Fan va turmush

Davlat qurib bersin, deb oʻtirmay, hashar bilan bitirib qoʻyadi. U. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

continuation

sft. Vaqti-vaqti bilan voqe boʻlib, takrorlanib turadigan, muntazam takrorlanadigan.

Davriy matbuot. Davriy tebranishlar (fiz.).

Siljishga proporsional boʻlib, muvozanat vaziyatiga tomon yoʻnalgan kuchlar taʼsiri ostida boʻladigan davriy tebranishlar garmonik (yoki oddiy) tebranishlar deb ataladi. — Fizika kursi

ot 1. Farogʻatli hayot, turmush; xurramlik; baxtli fursatlar.

Meni baxt nuriga gʻarq etdi mehnat, shonli davronim. — T. Toʻla

Uzoq umr suring yangi davronda. — E. Rahim

Xudo bersa, shunday dilbarni olib, Oʻtkazay dunyoning davronin surib. — Murodxon

2. Hukmronlik, oliy mansab (shohlik, podshohlik) gashti, sururi.

Oqtoshning shahrida podshohlik qildim, Necha vaqt davron ustida oʻtirdim. — Murodxon

Na boʻldi saltanatli davroning, Dushmanga ketdimi yetmish qoʻrgʻoning? — Erali va Sherali

3. Davron (erkaklar ismi).

Kalın, tok ve gür (ses).GULDUROS (ovoz)