Қидирув

от мақл. С. Баъзи қушларнинг овозини билдиради.

Қарқуноқ чиғ этиб, оғзини очди.

Ceviz veya badem içi.ЁНҒОҚ ЁКИ БОДОМ МАҒЗИ

сфт. 1. Учини топиб, ёзиб бўлмайдиган, чалкашиб, у ер-бу ерига тугун тушиб қолган (ип, ингичка сим ва шу кабилар ҳақида).[

Онам] Отамнинг бу жавобидан чигал калаванинг учини топгандай, уни яхшилаб ечишга киришди. — С. Айний, Эсдаликлар

2. кўчма Чалкашиб, мураккаблашиб кетган; чалкаш.

Чигал бир масала.

Мен она юртим, жонажон Оролим ва унинг чигал қисмати ҳақида оғир ўйга толдим. — Газетадан

3. кўчма Муаммо; қийин масала.

Улуғбек ҳандаса илмида чигалларни ечувчи эрди. — Ёшлик

Сув муаммоси ҳал бўлди-ю, бошқа чигал чиқди. — Э. Самандар, Дарёсини ёʻқотган қирғоқ

Çingene.ЛЎЛИ, СИГАН

от айн. Чигал.

Чигил арқон. Арқоннинг чигилини ёзмоқ.

Оёқнинг чигилини ёзмоқ истаб, секин қўзғалдик. М. М. — Дўст, Лолазор

Шу оқшом Низомжон дилига тугилиб ётган чигилни ечиб ташлади. — С. Аҳмад, Уфқ.

Omuz.ЕЛКА

от 1. Юкларни кўтариш ёки силжитиш учун мўлжалланган машина.

Чиғирдан кўтариш-ташиш машинаси ёки мураккаб кранларнинг кўтариш механизми сифатида фойдаланиш мумкин. — Ўзме

2. Одам, уй ҳайвонлари ёки оқар сув кучи билан ҳаракатга келтирилиб, сувни юқорига кўтариб берадиган қадимги энг оддий гидравлик мослама.

Тарихий маълумотларга кўра, оқар сув кучи билан ҳаракатлантириладиган чиғир Ўрта Осиёда (айниқса, Хоразмда) 9-11 -асрларда кенг тарқалган. — Ўзме

от Ғўзанинг уруғи; терилган пахтани қайта ишлаб олинади.

Ёзиб олинг ён дафтарга: Ғўза унар чигитдан. — Муштум

Чигит чиқиндиларини қайта ишлаб, улардан селлюлоза, спирт, лок ва бошқа маҳсулотлар ишлаб чиқаришда фойдаланилади. — Ўзме

Acı acı veya ince ve keskin bağırma, feryat.БАҚИРИҚ, ҲАЙҚИРИҚ

от 1. айн. Шиллиқ қурт.

2. Баъзи умуртқасиз жониворларнинг, масалан, моллюскаларнинг турли шаклда бўладиган косаси; уларнинг танасини кўплаб, ҳимоя вазифасини бажарувчи скелет тузилмаси.

Чиғаноқ маржон. Чиғаноқ кулдон.

Дарёнинг тагидан бир ҳовуч асл Чиғаноқ тошлардан чиқариб бердим. — Ҳ. Олимжон

3. анат. Тирсак; тирсак суяги.

от 1. Ўзбек уруғларидан бирининг номи.

Ўзиям чиғатойлардан экан, яхши аёл [улар] вақтида довруғи кетган эл. — Ш. Холмирзаев, Оғир тош кўчса

2. Эски ўзбек тили ва адабиётининг ғарб илмий адабиётида нотўғри қўлланиб келган номи.

Чиғатой тили. Чиғатой адабиёти.

Навоий чиғатой, яъни туркий тилда қалам тебратган биринчи шоир бўлган. — Фан ва турмуш

3. Чиғатой (Чингизхоннинг тўрт ўғлидан иккинчисининг номи).

от 1. Пахтани чигитидан ажратиш учун ишлатиладиган қадимги қўл асбоби.

Чиғириқда пахта тозаламоқ.

3) ўйлаб мулоҳаза қилмоқ.|| [Асрор] Тренернинг гапларини бир-бир ақл чиғириғидан ўтказди. — Ёшлик

3. Дорнинг энг тепасида дорбозлар ўйин кўрсатадиган, нарвонга ўхшаш поғонали қурилма. Ҳакимжон ака, ўғиллари ва жиянлари билан мусобақа қилгандай, дорда ва чиғирда ўйнаб қўяди. М. Қодиров, Кекса дорбозлар.

Ҳамманинг нигоҳи чиғириқ устида чирпирак бўлиб айланаётган дорбоз Барчинойга қадалган эди. — Н. Қиличев, Чиғириқ

4. айн . чиғир.

1Ал-Хоразмий] Механикани ричаг ёрдамида оғирликларни кўтариш, гидравлик машиналарни эса чиғириқ, тегирмон билан шуғулланиш деб ўйлади. — Фан ва турмуш

с. такр. Чиғ

Қушларнинг чиғ-чиғи.

от 1. Увушиб қолишлик; чалкашлик, чалкашиб қолишлик.

Тонг ҳавосини далада симирмаса, жон ришталаридаги чигаллик ёзилмай руҳи тушиб кетаётгандай бўлаверади. — А. Кўчимов, Ҳалқа

2. Чигал нарса, иш, масала ва шу кабилар

Ҳозир қалбида пайдо бўлаётган шубҳа ва чигаллик унинг ишонувчанлиги ва соддадиллиги билан сиғишмасди. — П. Қодиров, Уч илдиз

от 1. Тўғри қанотлилар туркумига мансуб, қишлоқ хўжалик экинларига зарар келтирувчи ҳашарот.

Чигирткалар экин ер, экмай-тикмай текин ер. — Мақол

Чигиртка чириллайди ҳаммаёқ сув қуйгандек жимжит. — Ў. Ҳошимов, Икки эшик ораси

Уларнинг ўт-ўланларнинг орасидан майда сариқ, қора чигирткалар учиб чиқар, сакраб, бошқа ерга қўнарди. — Ёшлик

2. кўчма нафр. Балохўр, босқинчи.

— Келдилар чигирткалар! — деди у томонга қараб Ҳайдар. Ҳаммалари у томонга қарадилар. Йигирма-йигирма беш отлиқ ёʻлни чангитиб келмоқда эди. — С. Айний, Қуллар

Çiğ kıyma, soğan ve baharat karışımını açılmış olan yufkaya koyarak hazırlanan ve yağda kızartılarak yapılan börek.СОМСА ТУРИ

mit kleiner Muschel

Bir şeyi yüksek sesle çevreye duyuran.ЖАРЧИ

фл. “Чиғ-чиғ“ овоз чиқармоқ, чиғ-чиғ қилмоқ (қушлар ҳақида).

Какликлар бирдан ваҳимали чиғиллаб, том оша учиб кетишди. — Ш. Холмирзаев, Сайланма