Поиск

ot 1. Yoʻq narsaga muyassar qilmoq, yoʻq narsa bilan taʼminlamoq; ato qilmoq; bagʻishlamoq.

Nigora kechasi togʻ koʻrinishiga afsonaviy ulugʻvorlik baxsh etib, bir tekis guvullayotgan bu sharsharaga borib, uni oʻz koʻzi bilan koʻrishga ahd qilgan edi. — S. Anorboyev, Oqso

Doʻstim, jonni baxsh etaylik Faqat ona-Vatanga. — A. Oripov

2. Bermoq, paydo qilmoq.

Qachonki Tangri biror podshohga yaxshilikni xohlasa, unga sodiq vazir baxsh etadi. — Fan va turmush

ot 1. Xalq qoʻshiqlari va dostonlarini yoddan kuylovchi shoir, oqin.

Oʻzbek xa/1q baxshilari. Baxshilar repertuari. Toʻyda soʻz ber baxshiga, Xaridor boʻl yaxshiga! — Maqol

Du-torsiz baxshi boʻlmas, Yomonsiz — yaxshi. — Maqol

Doston va terma baxshilarning repertuarida yonma-yon yashab keladi. — OʻTA

2. etn. Irim-sirimlar qilib, duolar oʻqib, dam solib davolovchi tabib.

Jinga ishongan baxshini tinglaguncha, Chinga ishongan yaxshini tingla. — Maqol

Sotiboldining xotini ogʻrib qoldi. Baxshi oʻqidi. Allaqanday bir xotin kelib, tolning xipchini bilan savaladi. — A. Qahhor, Bemor

Baxshi, kushnoch, azayimxonlarni yigʻib, oʻqitib-choʻqitdi, u ham boʻlmadi, dardi zoʻrayib ketdi. — Bahrom va Gulandom

3. esk. tar. Buxoro xonligida qurilish uchun belgilangan mablagʻlarning hisob-kitobini nazorat qiluvchi lavozimli kishi.

Buxoro xonligida maʼmuriy binolar qurishda mablagʻ hisobini olib boruvchi kishilarni, turkmanlarda urugʻ oqsoqollarini baxshi deb atashgan. — OʻzME

n gift, charity

Bagʻishlamoq, bermoq.BAĞIŞLAMAK

погов. ≈ оказать медвежью услугу.

Злой не станет добрым, осел не станет певцом.

sft. Hayot baxsh etuvchi, hayot bagʻishlovchi, kuch-gʻayrat, dalda beruvchi.

Sir va Amudaryoning jonbaxsh suvlari.

Nafas olsa, jonbaxshidan, dilkashidan ayrilib qolayotgandek, jim eshitdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Oftob taftidanmi, mana shu jonbaxsh shamol taʼsiridanmi, qorlar erib ketdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

sft. kam qoʻll. Ayn. shifobaxsh.

Ular [neftchilar] neft qidirib kelishdi-yu, biroq izlashgan narsa neft emas, davobaxsh suv boʻlib chiqdi. — F. Sirojiddinov, Chortoq havosi

sft. Ijodiy kuch bagʻishlovchi, ijodga tortuvchi, ilhombaxsh

Uning [Hamzaning] porloq va ijodbaxsh hayoti, uning yorqin xotirasi uzoq yillar qolajak. — Gazetadan

sft. Orom beruvchi; rohat, huzur, osoyishtalik bagʻishlovchi.

Orombaxsh shabada.

Ey, quyoshli respublikam, sen Sharq mashʼali, Orombaxshdir quchoqlaring, totli, nashʼali. — Gʻayratiy

Xonaga bahor havosining orombaxsh nafasi kirdi. — Gazetadan

sft. poet. Xursandchilik kayfiyati, huzur bagʻishlovchi, kayf-safo baxsh etuvchi; gashtli.

Safobaxsh bogʻlar.

Fargʻonaning binafsharang togʻlaridan esayotgan safobaxsh yeldan toʻyib-toʻyib shimirmadingmi hali? — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman

Qayin oʻtin charsillab, xushboʻy is taratib, toza, chiroyli alanga bilan gurullab yonarkan, yigit butun vujudida uyqu kabi elituvchi, may kabi safobaxsh totli orom sezadi. — Oybek, Quyosh qoraymas

sft. Kishida ishonch va umid hosil qiladigan; kelajakka umid, ishonch bilan qarashga undaydigan; umid bagʻishlovchi.

Yoʻlchi bu gal ham kasalning koʻnglini koʻtarish uchun, unga taskin beruvchi umidbaxsh soʻzlar aytdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

sft. Kishining kayfiyatini koʻtaradigan; xursand qiladigan; lazzat bagʻishlaydigan.

Bahor — fasllarning eng qaynoq, eng shoʻx, eng sertashvish, ayni zamonda eng zavq-baxshi. — M. Ismoiliy, Odamiylik qissasi

Shoir tabiat manzaralarini, bahor faslining maftunkor xislati, zavqbaxsh fazilatini mohir rassom kabi jonli tasvirlay olgan. — OʻTA

sft.

Dunyoda hamma ohanglar orasida eng yoqimli, farahbaxsh ohang — ona allasi taralyapti. — Gazetadan

Koʻklam endi boshlangan, bizning tomorqamizdagi oʻrik daraxtlari gullab, oʻz chechaklari bilan bogʻchaga farahbaxsh tus bergandilar. — S. Ayniy, Esdaliklar

sft. 1. mif. Oʻlikni tiriltiradigan, qayta jon kirgizadigan.

2. Organizm uchun hayot baxsh etuvchi.

Sheʼrki, oʻz sohibining qonidan paydo boʻlar ekan, oʻshal qon kabi hayotbaxsh boʻlmogʻi lozim emasmi? — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Quyosh oʻz hayotbaxsh nurlarini tagʻin moʻl-koʻl socha boshladi. — A. Hayitmetov, Poʻlat barmoqlar

Tortiq etmish tabiat Xush iqlim, toza havo. Suvlari zilol, sharbat, Hayotbaxsh, dardga davo. — Yo, Mirzo

3. koʻchma Kishini jisman, ruhan tetiklantiruvchi, jonlantiruvchi.

Bahorning hayotbaxsh ruhi sovuqdan yoshlangan koʻzlarda, koʻkargan yuzlarda barq urdi, dillar isib ketdi. — A. Muxtor, Chinor

Zubaydaning ovozi yoqimli, hayotbaxsh edi. — K. Yashin, Hamza

Sherali shu hayotbaxsh lablardan koʻzlarini uzolmay qoldi. — S. Karomatov, Oltin qum

sft. Huzur bagʻishlaydigan.

Bogʻ qanchalik chiroyli, salqin, huzurbaxsh boʻlsa ham, yolgʻiz odamni tez zeriktirar ekan. — M. Mahmudov, Mangu kuy izlab

sft. Koʻtarinki ijodiy ruh bagʻishlovchi, ilhom beruvchi.

Oybekning ilhombaxsh soʻzlari oʻzining maʼnaviy va estetik-tarbiyaviy ahamiyatini aslo yoʻqotgani yoʻq. — Gazetadan

Shu yorqin, ilhombaxsh tunning tinchini Buzmoq-chun qayraydi qonli tishini. — Zulfiya, Yuragimga yaqin kishilar.

sft. poet. Saxiy, qoʻli ochiq.