«AVARIYA» boʻyicha 12 ta natija
ot 1. Mashina, samolyot va shu kabilarning ishlab turgan vaqtida toʻsatdan buzilishi, ishdan chiqishi.
Avariya signali.
2. Baxtsiz hodisa, falokat.
Avtomobil avariyasi. Avariyaga uchramoq.
ot (asosan koʻplik shaklida — avariyachilar) Avariyaning oldini olish yoki uning oqibatlarini tugatish, tuzatish ishlarini bajaruvchi shaxs.
Avariyachilarning bokulik brigadasi misli koʻrilmagan mardlik koʻrsatdi. — Ch. Aytmatov, Doʻstlik trassasi
– xavfli ishlab chiqarish obyektida insonning hayotiga, sogʻligʻiga, mol-mulkiga zarar yetkazish va/yoki atrof tabiiy muhitga ziyon keltirish bilan kechadigan avariyaning yuzaga kelish tahdidi (ehtimoli).
aniq xavfli oqibatlarga sabab boʻluvchi avariyalarga olib keladigan, aniq tashkil etiladigan voqea sabab boʻladigan alohida mantiqan bogʻliq voqealarning izchilligi.
ishlab chiqarish xonalarida katta miqdordagi zararli yoki yonuvchi gazlar, bugʻlar, aerozollarning toʻsatdan kirib qolishiga ehtimoli shart oʻrnatiladigan shamollatish.
favqulodda vaziyat zonasida yongʻinlarni kengayishiga yoʻl qoʻymaslik va oʻchirish, suyuq yoqilgʻi, gaz, elektroenergiya va suv manbalarini avariyaviy oʻchirish, odamlarni qidirish va qutqarish, shuningdek shikastlanganlarga birinchi tibbiy yordam koʻrsatish hamda zaruriyat tugʻilganda ularni favqulodda vaziyat zonasidan tashqariga ixtisoslashgan tibbiyot muassasalariga evakuatsiya qilish boʻyicha birinchi navbatdagi ishlar. AQI ushbu ishlarni oʻtkazayotgan odamlarning hayoti va salomatligiga tahdid soluvchi omillarning mavjud boʻlishi bilan xarakterlanadi va maxsus tayyorgarlik, kiyim-bosh va asbob-uskunalarni talab etadi.
Sinonimlari: АҚИ
avariya yuz berishi ehtimolligi (yoki qaytalanishi)ni va oqibatlarini insonning sogʻligʻi, hayoti va mol-mulki va/yoki atrof tabiiy muhit uchun ogʻirlik darajasini aniqlash. Oʻz ichiga avariyalar ehtimoli (yoki qaytalanishi)ni, oqibatlarni va ularni birgalikda tahlil qilishni oladi.
avariya-qutqaruv ishlarini oʻtkazish uchun moʻljallangan texnik, ilmiy-texnik va intellektul mahsulot, jumladan, ixtisoslashgan boshqaruv va aloqa vositalari, texnika, jihozlar, aslaha-anjomlar, mulk va materiallar, avariya-qutqaruv ishlari texnologiyasi boʻyicha uslubiy video-, kino- va fotomateriallar, hamda elektron hisoblash mashinalari uchun maʼlumotlar bazasi va dasturlashtirilgan mahsulotlar va boshqa vositalar.
1. ruschaавария (дорожно-транспортное происшествие)inglizchaaccident
2. crash
3. wreck (transport accident)
sanoatda va qishloq xoʻjaligida qoʻllaniladigan, avariya vaqtida tashqariga chiqqanda (atrofga toʻkilganda) atrof muhitni tirik organizmlarni shikastlantiradigan miqdorda ifloslashi mumkin boʻlgan xavfli kimyoviy modda.
Sinonimlari: АКХМ
insonlarning qurbon boʻlishiga olib kelmagan, samolyot (vertolyot yoki boshqa uchuvchi apparat)ning tiklashning iloji boʻlmagan yoki maqsadga muvofiq boʻlmagan holda jiddiy shikastlanishini keltirib chiqarmagan aviatsiya hodisasi.
– favqulodda vaziyatlar sharoitida avariya-qutqaruv ishlarini bajarayotganda jabrlanganlarni chiqarib olish (qamaldan qutqarish) uchun qoʻllaniladigan gidroyuritmali koʻchma asbob. GAQA tarkibiga ishchi asbob va uskunalarning quyidagi namunalari kiritiladi: vayrona uyumlari konstruksiyalari elementlarini boshqa joyga koʻchirish, ularda oʻtish yoʻli qurish, ular orasidagi tutash joylarda tirqishlarni kengaytirish, yuklarni muayyan holatda ushlab turish, metall konstruksiyalarning shaklini oʻzgartirish va siqish, xavfli moddalarning oqishini toʻxtatish uchun quvurlarni siqib qoʻyish uchun kengaytirgich (kergich). GAQA toʻplamiga odatda kengaytirgichlarning ikkitadan toʻrttagacha modeli kiritiladi, ular ikki tomonga kerilish va tortish kuchi hamda richagning ochilish kattaligiga qarab farqlanadi; taxtalangan
