Поиск

рвш. ixtiyoriy ravishda, istalgancha, istagancha, bahohish

ixtiyoriylik, bahohishlik

ongning oldindan belgilangan maqsadga muvofiq irodaviy va asabiy aktivlik koʻrsatgan holda muayyan obyektga yoʻnaltirilishi va unda toʻplanishidan iborat diqqat turi., ixtiyoriy diqqat

maqsadga muvofiq irodaviy va asabiy aktivlik koʻrsatgan holda, avval idrok qilinmagan, turmushda uchratmagan narsa yoki hodisalarning obrazlarini yaratishdan iborat xayol turi, ixtiyoriy xayol

narsa va hodisalarni irodaviy hamda asabiy kuch sarflab, maqsadga muvofiq ravishda idrok qilishdan iborat turi, ixtiyoriy idrok

idrok materialini maqsadga muvofiq, uning muhimligini anglagan holda, irodaviy va asabiy kuch sarflab esda qoldirishdan iborat xotira protsessi, ixtiyoriy esda qoldirish

avval idrok qilingan narsa va hodisalarni, fikr, hissiyot yoki harakatlarni irodaviy hamda asabiy aktivlik koʻrsatish yoʻli bilan ongimizda qayta tiklashdan iborat xotira protsessi, ixtiyoriy esga tushirish

ixtiyoriy tanlab olingan

ongimizning muayyan obyektga ixtiyorsiz ravishda yoʻnaltirilsa-da, uning ustida maʼlum vaqt barqaror holda, toʻplanib turishidan iborat ixtiyoriy diqqat turi; diqqat obyektining maz-, ikkinchi tartibli ixtiyoriy diqqat

гр. непроизвольное выделение мочи.латинскийurorrhoea, ae, f.узбекскийUROREYa — siydikning beixtiyor ajralib chiqishi.

ixtiyorsiz diqqat; ongimizning oldindan belgilangan maqsadsiz ravishda muayyan obyektga yoʻnaltirilishi va unda toʻplanishidan iborat diqqat turi. I. d. obyektlari narsa va hodisalarning odatdan tashqarigi holati, belgisi, sifati va boshqalardir.

ixtiyorsiz xayol; oldindan belgili maqsad qoʻymagan holda idrok qil-

ixtiyorsiz idrok; narsa va hodisalarni oldindan belgilangan muayyan maqsadsiz idrok qilish (q. Vospriyatiye). I. i. ning sababi voqelikda narsa va hodisalarning odatdan tashqarigi holati, sifat va belgilaridir.

ixtiyorsiz esda qoldirish; idrok qilingan narsa va hodisalarni, ularning ayrim belgi va xususiyatlarini, ular haqidagi fikr va tushunchalarni oldindan aniq maqsad qoʻymagan holda esda qoldirishdan iborat xotira protsessi. I. P. Pavlovning fikricha, I. z. q. bosh miya yarim sharlari qobigʻining maʼlum darajada tormozlangan uchastkalari orqali roʻy beradi. Shuning uchun ham ixtiyorsiz esda qoldirilgan narsalarni biz keyin payqab qolamiz.

diqqatning muayyan obyektga avvalo ixtiyoriy ravishda qaratilib, soʻngra uning ahamiyati tushunilgan sari oʻz-oʻzidan qaratilib boriladigan diqqat turi., ixtiyoriy diqqatdan keyingi diqqat

ixtiyorsiz esga tushirish; avval idrok qilingan yoki esda qoldirilgan narsa va hodisalarning obrazlarini muayyan maqsadsiz holda esga tushirishdan iborat xotira protsessi. I. v. t. koʻpincha assotsiativ ravishda roʻy beradi