Қидирув

Уч ака-ука отасидан қолган олтинни бўлишиш учун ёʻлга чиқади. Ёʻлда уч йигит ўзларининг ақл-идроки билан бир туякаш ва қозини ҳайратда қолдиради.

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Бу эртакда балиқчи бобо ва айёр шоқолнинг саргузаштлари ҳикоя қилинади. Шоқолнинг ҳийласи туфайли бошқа шоқоллар кулгили аҳволга тушиб қолади.

Ботир исмли йигит ўзининг зукколиги ва мардлиги билан девларни енгиб, улардан тегирмон ва кўп миқдорда ун олади. Бу эртак қийин вазиятларда ҳам ақлни ишлат

Ушбу эртакда уч ҳайвоннинг хўжайинларидан қочиб, тоғда янги ҳаёт бошлаши тасвирланади. Улар ўз топқирликлари ва бирлашган кучлари билан ёввойи ҳайв

Ушбу эртакда чўпонларнинг жонига теккан бўри овчидан қочиб, чолга учрайди. Чол унга ёрдам беради, аммо бўри унга ёмонлик қилмоқчи бўлади.

Ёғочли

чўпонлар белига осиб юрадиган чақмоқ тош

сўйилган мол гўштини тенг миқдорда бир нечта бўлак (уюм) қилиб, чўп билан қур'а ташлаб, бўлишиб олмоқ; сўйилган мол гўштининг ҳақини нақд пул тўл