Поиск

Yer qobiqlaridan (sferalaridan) biri boʻlib, uning tarkibi va energetikasi asosan Tirik modda faoliyati bilan belgilanadi. E. Zyuss tomonidan 1875 y. kiritilgan bu atama V.I. Vernadskiyning ilmiy izlanishlari natijasida Yer sayyorasining butun sirtini anglatadigan boʻldi. B. troposfera, litosfera va gidrosferani oʻz ichiga qamrab oladi; qalinligi 30-40 km.

YUNESKOning biologik xilma-xillikni asrash va uning komponentlaridan barqaror foydalanish quroli boʻlgan “Inson va biosfera” (MAB) xalqaro dasturiga kiritilgan, yer usti, qirgʻoq boʻyi va dengiz ekotizimlarining muhofaza qilinadigan hududi yoki ular kombinatsiyasi. B.q. oʻzi joylashgan davlat boshqaruvi hamda mintaqa va mahalliy boshqaruv organlari nazorati ostida boʻladi. B.q. quyidagi funksiyalar bajarilishini taʼminlaydi: landshaftlar, ekotizimlar va turlar muhofazasi; imkoniyatlarni namoyish qilish va ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyot barqarorligiga koʻmaklashish; tabiatni muhofaza qilish maqsadida mahalliy, mintaqaviy, global darajada atrof-muhit boʻyicha bilim olish, ilmiy izlanishlar va monitoring namoyish loyihalarini roʻyobga chiqarish.