По запросу «zarli» — результатов: 159: с: Узбекский
sft. folk. Zar qoʻshib tikilgan.
Ravshanbek ayni oʻn uch yoshida, Zarli qalpoq boshida. — Ravshan
Tangrim kechirsin-da qilgan xatomni, Belima boylayin zarli poʻtamni. — Bahrom va Gulandom
ot 1. Oltin, tilla.
Zar qadrini zargar biladi. — Maqol
[Husayn:] Xazinamda har qancha zar, har qancha aqcha boʻlsa, yurtning obodonligi uchun sarf etishga vaʼda beraman. Uygʻun va — I. Sulton, Alisher Navoiy
Norga ortinglar zaringni, Xotin, bola-chaqalaringni. — Yusuf va Ahmad
2. koʻchma Oltin bilan teng, oltinga oʻxshash narsa haqida.
Toshlar ustiga doʻlanaday-doʻlanaday yirik tomchilar tushib, atrofga zar kukunlari sochildi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar
3. Tilla, pul, umuman boylik.
Ter toʻkib mehnat qilsang, yerdan hatto zar unar. — Maqol
Mehrni oʻlchab boʻlurmi zar bilan, inju bilan? — E. Vohidov, Muhabbat
Saroyga bordim-u, pul olganim yoʻq, Shahanshohning, dedi, oltin, zari yoʻq. Uygʻun va — I. Sulton, Alisher Navoiy
4. Zardoʻzlikda zarbof toʻn, zar doʻppi va boshqalar tayyorlashda ishlatiladigan, oltin yoki kumush suvi yuritilgan, zarlangan ipak yoki sim; shunday ipak yoki simdan tikilgan kiyim.
Zar bilan tikilgan doʻppi. Zar roʻmol.
U zar yoki kimxob toʻn ichida odamlar oʻrtasida savlat toʻkib turibdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
5. Bezak yoki oʻrov uchun ishlatiladigan yupqa yaltiroq metall varagʻi yoki zarhallangan qogʻoz.
Zar qogʻoz. Zarga oʻralgan popuk (konfetlar).
Archa har xil shakldagi zar qogʻozlar va boshqa oʻyinchoqlar bilan beza-tilgan. — K. Yashin, Hamza
ot 1. Qattiq urilish; shiddatli, zalvarli turtki, zarba, kuch.
Eshikni zarb bilan yopmoq.
Havo toʻlqini zarbidan daraxtlar egilar, shoxlari sinib tushardi. — A. Qahhor, Oltin yulduz
Biroq navkarning oti sakrash zarbidan choʻchib, hurkib ketdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
Qilich zarbidan Xonzoda begimning boshidagi boʻrki uchib ketdi-yu, uzun sochlari yoyilib, yelkasiga tushdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
2. Qattiq urish, kaltaklash, mushtlash.
Kaltak zarbidan bola yuzini changallab qoldi. — Gazetadan
Tarro birinchi zarbdayoq yonboshiga agʻdarildi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
3. Biror narsaning ritmik harakati, bir tekisda urib turishi, tepishi.
Yurak-tomir zarbi.
[Suv] Oʻz yoʻlida uchragan haybatli toshlarga zarb bilan urilib qirgʻoqqa halqa-halqa koʻpik sochmoqda. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar
4. esk. mat. Koʻpaytirish usuli, amali.
Ikkini uchga zarb qilmoq.
Mexanizm ish unumini yuzga, mingga zarb urib yuboradi, degan gap rost ekan. — U. Sarimsoqov, Oltin kalit qoʻlimda
5. mus. Cholgʻu asbobini chalganda kuch va ritm bilan torlarni chertish yoki doirani urish.
Dutorchining zarbi yaxshi.
Uspenskiy oʻzbek muzikasining tabiatini bilar, oʻz asarlarida uning ohang, zarb va pardalarining oʻziga xos intonatsiya hamda ritmikasini saqlab qola olardi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman
ot 1. Shikast, buzilish; ziyon-zahmat.
Zalda hamma bir narsa toʻgʻrisida gaplashardi: Doʻl qattiq yogʻdi. Gʻoʻzaga zarar qilmasmikan? — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
2. Savdo-sotiqda(n) koʻrilgan ziyon; umuman, moddiy yutqiziq.
Tarvuzi qoʻltigʻidan tushgan direktor teatrga bir yuz yetmish soʻm-u toʻrt tiyin zarar keltirgan shu tomoshabinning yoqasidan boʻgʻib, koʻchaga opchiqib tashlagudek oʻqraydi. — S. Ahmad, Saylanma
Oʻzingizga maʼlum, savdo ahli zararni yoqtirmaydigan, foyda talab xalq boʻladi. — K. Yashin, Hamza
Bizdan Mirzakarimboy hech vaqt zarar koʻrgani yoʻq. Paxta yildan-yilga moʻl boʻlib, foydasi ham oshib turibdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
3. Kishi organizmiga, sogʻligiga yomon taʼsir; jismoniy ziyon, shikast.
Tamakining zarari.
ot 1. Kuchli, shiddatli, zalvarli turtki, urilish; qattiq zarb.
Bokschining zarbasi. Hujumchining kuchli zarbasidan soʻng hisob ochildi.
Yer bora-bora kuchga boʻysunadi. Yoʻlchining zarbasi ostida toʻnkalar yalangʻochlana, oʻzining qoʻpol, bahaybat gavdasini koʻrsata boshladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
2. Yakson etuvchi, yoʻq qiluvchi, shikastlovchi keskin harakat, shiddatli hujum.
Shiddatli zarbadan dushman talvasaga tushib qoldi. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi
Mirzo Ulugʻbek davom etdi: — Inshoollo, paydar-pay zarba bilan dushmanni parokanda qilib, tor-mor etamiz. — Mirmuhsin, Meʼmor
3. koʻchma Ogʻir kulfat, qattiq ruhiy shikast, ziyon-zahmat; turmush qiyinchiligi.
Gʻulomjon soʻnggi zarbaning [otasi vafotining} ogʻir jarohatidan uzoq vaqtgacha tuzala olmay yurdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
ot 1. Oʻt, safro.
2. Jahl, gʻazab, doʻq, baqirish.
Nusrat-bek uning tovushidagi zardani payqadi. — S. Nurov, Narvon
Domlamizning zardalari yomon va achchiqlari tez — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari
Yodgor Dilshodning unga yana zarda aralash qarab qoʻyganini ilgʻab oldi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
Zardangiz qursin, har vaqt doʻq bilan gapirasiz! — Oybek, Tanlangan asarlar
Valiyev ataylab zarda bilan gapirgan boʻlsa-da, aslida raisdan mamnunligi sezilib turardi. — E. Usmonov, Yolqin
zardor kt. Zari koʻp, zarli. Ipaklik choponlarni kiyib, ustidan shoyi belbogʻ bilan bogʻlagan, amirkon etikni kiyib, zardor qalpoqni boshiga qoʻyib, boshliq koʻziga koʻri
bepichoq Pichoq ishlatmasdan, pichoqsiz. Bepichoq soʻymoq Ruhan ezish, azoblash. Sen-ku alvastisan, zarli boʻlib qolsa, otangniyam sudrab chiqasan. Bepichoq soʻyasan, lek
bozirgon esk. kt. ayn Savdogar. Savdogarlar yurar moyali, norli, Bozirgon savdosi kumushli, zarli. Xush keldi Tushibon koʻp bozirgonning qoʻliga. Na ishlar aylading togʻn
davir s.t. Ot ustiga egardan keyin yopiladigan chochoqli zarbof abzal; yopinchiq. Bismillo deb soldi otning ustiga Chochogʻi zumraddan zarli davirdi. Murodxon Ot beliga o
zardevor Devorga shiftga taqab osib qoʻyiladigan, zarli ip yoki ipakdan har xil gullar, naqshlar tikilgan mato. Dordagi kiyim-kechaklar, xilma-xil choyshab, soʻzana, zard
silovsin zool. Mushuksimonlar oilasiga mansub, oyoqlari uzun, tumshugʻi choʻziq, koʻzi juda oʻtkir yirtqich hayvon. Togʻda silovsinni ham, qoplonni ham koʻrdik. Sh. Xolmi
Bu ertakda tulkining hiylasi va maynaning chorasiz ahvoli tasvirlanadi. Ammo topqir qargʻaning yordami bilan ular xavfdan qutulishga muvaffaq boʻlishadi.
