Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«yozish» boʻyicha 251 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

142 ta
yozmoq
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

fl. 1. Oʻrogʻliq, taxlangan narsani ochmoq, yoymoq.

Gilamni yozib koʻrmoq.

Bostirmada Ziyodaxon supra yozib, un elab oʻtirar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Hammasiga dasturxon yozib, suvning oʻrniga sharbat, asal bilan qand-u novvot, ziyofat ustiga ziyofat qildi. — Yusuf va Ahmad

2. Gʻijimlanib, bujmayib qolgan narsani tekislamoq.

Soliyev xoli qolgach, gʻaladondan sargʻayib ketgan allaqanday qogʻozlarni olib, kafti bilan gʻijimini yozdi. — Mushtum

3. Toʻshamoq, solmoq.

Bashorat oʻzini qayoqqa qoʻyishini bilmas, opalariga koʻrpacha yozib, yaxshilab oʻtirishlarini iltimos qilar edi. — A. Muxtor, Opa-singillar

Ona-bola bir oʻrin yozib yotdilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Ochmoq, yoymoq; rostlamoq; kermoq.

Panjasini yozmoq. Qanot yozmoq.

Pirnafas aka qulochini yozib, kuchi boricha sanch-qini otdi. — J. Sharipov, Xorazm

5. Toʻplanib, oʻralib, uyilib turgan narsani yoymoq, tarqatmoq.

Xirmondagi paxtalarni yozmoq.

Besh tanobga solingan tuproqni yozib, ochilgan yerni ham chopib, shudgor qilib qoʻyadi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Sochingni yozma dedim-ku! Qulogʻingga tosh bitkur! — N. Safarov, Saodatning qissasi

Pastroqda zarrin popuklarini yozib, xotin-qizlar artelining bayrogʻi hilpiraydi. — A. Muxtor, Opa-singillar

6. Chiqarmoq, ochmoq.

Kimdir suqib ketgan tol yogʻochi koʻkarib, yaproq yozdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Ariq lablarida nihol barg yozar, Tevarak gulbahor, tevarak koʻrkam. — R. Bobojon

7. Tarqatmoq, yoʻqotmoq.

Xafaligini yozmoq.

Bechora kanizlar dard-alamlarini oʻyin-kulgi bilan chiqarar, gʻamlarini shu bilan yozardilar. — J. Sharipov, Xorazm

  • Koʻnglini yozmoq Dard-u hasratini aytib, gʻam-alamdan forigʻ boʻlib, kayfiyatini yaxshilamoq. Gaplashib, koʻnglimni yozgim kelyapti. — S. Ahmad, YulduzQoʻshiq aytib, koʻnglimizni yozamiz Erinsak, dutorning torin uzamiz. — Yusuf va Ahmad
  • Oyoqning chigilini yozmoq Bir oz yurib, oyoq uvushganini tarqatmoq. Ibrohimov oyogʻining chigilini yozgani oʻrnidan turdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
  • Qanot yozmoq 1. Qanotini yoymoq, kermoq. Keyin bir toʻxtab oldi-da, [burgut] qanotlarini yozib, oldinga talpindi. — Oʻ. Umarbekov, CharosQalbimda yangi bir orzu — Sherobodga otlanish orzusi qanot yozdi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari
Toʻliq maqola →
yoz
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

YOZ ’bahor bilan kuz oraligʻidagi fasl’. Yo z yopinchigingni hoʻyma, hishda oʻzing bilasan (Maqol). Qadimgi turkiy tilda asli 'yilning issiq yarmi’ maʼnosini (asosan ’bahor’ maʼnosini) anglatgan bu soʻz oʻz — bek tilida yuqorida taʼriflangan maʼnoni anglatadi; bu ot asli ya:z tarzida talaffuz qilingan (ЭСТЯ, IV, 71), keyinroq a: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (ПДП, 386; Devon, III, 174; DS, 250); oʻzbek tilida a un — lisi â unlisiga almashgan: ya:z > yaz > yâz. Bu ot asli yâz- I (’yoy—’) feʼlining ’kurtak (barg) chiqar-’ maʼnosidan oʻsib chiqqan boʻlsa kerak

1. Yilning bahor bilan kuz orasidagi eng issiq fasli

Laylak keldi — yoz boʻldi. Dangasaning ishi bitmas, yoz kelsa ham, qishi bitmas — Maqol

Yoz kechasining yoqimli salqini. Koʻkda daraxtlar ustida gʻuj-zuj yulduzlar yonadi — Oybek, Tanlangan asarlar

Kuz keldi-yu, ketdi yoz: gul, maysa oʻt sargʻaydi — H. Poʻlat

Qirqinchi yshting yoz pallasi edi — S. Karomatov, Oltin qum

2. Umrning eng gullagan, yoshlik davri

Yozim oʻtdi, chiroyingizga toʻymai aslo bu quvnoq koʻngil — Gʻayratiy

Toʻliq maqola →
yozishma
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot Oʻzaro yozilgan xatlar, yozma aloqa.

Idoralar oʻrtasidagi yozishma.

Yozishmalar uzoqqa bormadi. Sobirjon urushga joʻnab ketdi. — Gazetadan

Xitoy tarixchisi Si-Ma-Syanning Tarixiy yozishmalar nomli kitobida xitoylik Chjan Syan keltirgan dalil bor. — K. Mahmudov, Qiziqarli pazandalik

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 142 →

Taʼriflar ichida

89 ta
badxat

badxat Aniq, ravshan qilib yozmaydigan, xati xunuk. Badxatroq ekansiz, turar joyingizni topguncha picha vaqt oʻtdi. Sharq yulduzi Koʻp yozish-chizish natijasida xatim bir

nechik

nechik soʻr. olm. Belgi haqidagi soʻroqni bildiradi; qanday?, qanaqa? Sizni nechik shamol uchirdi? Quloq solgin, nodon qoʻzim, soʻzimga, Nechik endi aysh-u ishrat aylayin

xizmatchi

xizmatchi Biror idora yoki kor-xonada yozish-chizish bilan shugʻullanuvchi kishi; xodim. Uning ijtimoiy kelib chiqishi — xizmatchi. Idora xizmatchilarining bir majlisida

qogʻozbozlik

qog‘ozbozlik Amalda emas, qogʻozdagina ish bitirish, qogʻozboz kabi ish tutish. Hurmatli Toʻqliyev va Qorayev oʻrtoqlar! Qogʻozbozlik bilan plan sira yuz boʻlmaydi. Musht

Hammasini koʻrish · 89 →

Ertaklar

8 ta
Besh qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda besh opa-singilning sarguzashtlari, ularning mehmonnavarligi va qiyinchiliklarga duch kelishi hikoya qilinadi. Ertakda sadoqat, xiyonat va adolatn

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Dono dehqon
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir kambagʻal dehqon boydan javdar soʻrab, evaziga gʻozini olib keladi. Boy gʻozni oila aʼzolari orasida boʻlib berishni soʻraganda, dehqon oʻzining donoligi bi

Hasan va Husan
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda ikki aka-uka, Hasan va Husan, sarguzashtlarga boy hayot kechirib, turli mamlakatlarda qahramonlik koʻrsatadi. Ular oʻzlarining jasorati va topqirligi

Johil podsho va Abu Ali
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda johil podshoh va Abu Ali ismli donishmand tabib oʻrtasidagi munosabatlar tasvirlanadi. Podshohning kasal xotinini davolash uchun Abu Ali oʻziga xos u

Kambagʻal qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning yaramas oʻgʻlini oʻqitib, toʻgʻri yoʻlga solgan kambagʻal qizning donoligi va matonati hikoya qilinadi. Uning aql-zakovati tufayli podsho

Hammasini koʻrish · 8 →

Sheva materiallari

11 ta
chambar bolgʻa
Namangan viloyati · kapchin bolgʻa

nimchorsi bolgʻadan kichikroq, misni urib yigʻish va yozish uchun ishlatiladigan bolgʻa

chambar bolgʻa
Andijon viloyati · kapchin bolgʻa

nimchorsi bolgʻadan kichikroq, misni urib yigʻish va yozish uchun ishlatiladigan bolgʻa

damini tortish
Fargʻona viloyati · damini tortish

Temirchilikda ketmon va teshani yasayotib, uning dam qismini choʻzish, yozish.

dumalak balgʻa
Samarqand viloyati · dumaloq bolgʻa

Miskarlikda chambar qilib olingan mis boʻlakning bir tomonini bolgʻalab yozish (kengaytirish) uchun ishlatiladigan yumaloq uchli bolgʻa turi

dumalak balgʻa
Fargʻona viloyati · dumaloq bolgʻa

Miskarlikda chambar qilib olingan mis boʻlakning bir tomonini bolgʻalab yozish (kengaytirish) uchun ishlatiladigan yumaloq uchli bolgʻa turi

Hammasini koʻrish · 11 →

Tashqi resurslar

1 ta
Lotin.uz
Imlo va yozuv vositalari

Bepul va cheklovsiz kirill–lotin transliteratsiyasi; oʻ va gʻ harflarini yozish jarayonida tuzatadi.