Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ялатма» бўйича 29 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр

Луғат мақолалари

29 та
яламоқ
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

фл. 1. Ейиш ёки мазасини тотиш мақсадида бирор нарсага тилини тегизмоқ; тил воситасида оғизга олмоқ.

Асал яламоқ.

Бол ушлаган бармоғини ялайди. — Мақол

Табиб косадан бармоғига бир оз илаштириб ялади ва дарров туфлаб ташлади: — Заҳар ичибди! — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Лаган бўшагач, Ёʻлчи қўлини тортди. Қамбар лаганга бармоқларини ишқаб ялади. — Ойбек, Танланган асарлар

Камолхонов қошиқдаги юқни ялаб, узоқ таъмини олди — ҳақиқатан қатиққа ўхшайди. — А. Қаҳҳор, Икки ёрти — бир бутун

2. Тозалаш, ҳўллаш ва шу кабилар мақсадда тилини суртмоқ.

Янги бўшанган совлиқ қўзисини яларди. — С. Аҳмад, Юлдуз

Ниҳоят, гапира-гапира қақраган лабларини тили билан ялаб, Лутфинисо жим бўлди. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Тегиб, урилиб таъсир қилмоқ (шамол, совуқ, иссиқ ва шу кабилар ҳақида).

Ҳаво булут. Изғирин бет ялайди. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

Юзни, кўзни, баданни иссиқ шамол ялайди. — Й. Муқимов, Шарофат

Пода кетидан юравериб, офтоб ялаган буғдойранг юзлари бир оз тўлишгандай — Н. Фозилов, Дийдор

4. Ўз ёʻналишида нарсанинг сирт қисмини узиб, юлқиб кетмоқ (шамол, сув ва шу кабилар ҳақида).

Пояриқнинг ёқасидаги карталарни сел сал қиялаб ялаб кетибди, холос. — И. Мирзаев, Тўйбошилар

Шамол қумларни учириб, тепаликларни ялаб кетган — Мирмуҳсин, Меъмор

Чап тирсаги ачишиб оғриди: ўқ ялаб кетган бўлиши мумкин. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар

  • Ёғ (ёки мой) тушса (ёки томса) ялагудай
  • Илоннинг ёғини ялаган
  • Оёғини (ёки товонини) яламоқ Бирор шахсга лаганбардорлик қилмоқ. Ўзидан кучли кимсанинг товонини ялаб, ўзидан ожиз бечорани хўрлаш, риёкорлик — С. Сиёев, Аваз
Тўлиқ мақола →
ялам
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от Каби саноқ сонлар билан қўлланиб, нарсани шу сон билдирган миқдорда, шунча ялашлик маъносини билдиради.

Бир ялам асал. Икки ялам қаймоқ.

Тўлиқ мақола →
яланг
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Дов-дарахциз, иморациз; очиқ, бўш.

Яланг ер. Яланг майдон. Яланг қир.

Ҳамманглар ҳам яланг далада туғилганмисизлар? — Шуҳрат, Шинелли йиллар

Атроф яланг, қум саҳроси. — Ш. Тошматов, Эрк қуши

Қумли дўнгликнинг олди денгиз томон пасайиб, кети яланг текисликка туташади. — Фан ва турмуш

2. Яланглик.

Аҳмаджон синчиклаб қараса, эҳе шунча одам кеча кечаси қаерда экан? Ялангларга, ёʻлкаларга одам сиғишмас эди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

— Меҳмонларни кутиб ол, қизим. Мана бу ерга жой қил, — деди Абдували ота, чайла ёнидаги ялангни кўрсатиб. — Ҳ. Иброҳимов, Оддий кечада

3. Кийимсиз, яланғоч.

Эгнида бир енги тирсакдан, бир бари тамоман ёʻқ илма-тешик бўз яктак бош-оёғи яланг чолни кўриб, Ғуломжоннинг юраги эзилиб кетди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Эгнида отигина қолган жулдур яктак, йиртиқ иштон, оёқлари яланг — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

4. Бир қават, енгил, юпқа кийимда.

Ойнисанинг юраги уриб, совуққа яланг чиққандай, эти увишиб кетди: Уруш!. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар

5. Яланг қават 2.

Шоирнинг устида яланг қўнғир мовут чакмон. — Ойбек, Навоий

6. Қиндан чиқарилган; яланғоч.

Қирқ азамат, бўл ҳа-бўл деб, Қилич яланг келаётир. — Хушкелди

  • Яланг қават 1. Бир толадан иборат, бир қават. Яланг қават ип;Яланг қават тўни тагидан икки қўлини орқасидан ўтказиб, қадам санаб бораётган Маҳкам тақачи кўринди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 29 →