«toqatli» boʻyicha 15 ta natija: Oʻzbekchadan
sft. Sabr-toqatga ega; chidamli, toʻzimli.
Toqatli kishi. Toqatliga togʻlar egar boshini. — Maqol
Avvalo, yigit kishi sabrli, toqatli boʻladi. Ikkinchidan, mard boʻladi. — R. Rahmon, Mehr koʻzda
ot Chidash, bardosh berish qobiliyati; sabr-bardosh, chidam, toʻzim.
Toqat bilan kutmoq. Toqat bilan gapiga quloq solmoq. Toqati tugadi (bitdi, tamom boʻldi).
Sen boʻlmasang, menda toqat qaydadir, Togʻ chidamas otangning faryodiga! — Ravshan
Kalit topila bermagach, maxdumning toqati tugadi, chiqib, qizlar ichidan Raʼnoni chaqirdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Otamurod Hanifaning yozgʻirishi tugashini toqat bilan kutardi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari
ruschaтерпеливостьinglizchapatience, endurancefransuzchapatience, endurencearabchaصَبْرٌ
sft. Chidamli, qanoatli, toʻzimli, ogʻir-vazmin.
Zuhurjonga qoyilman. Shunchayam sabr-toqatli boʻladimi kishi, desam, Abduqahhor aka ogʻir uh tortib oldi: — Shu sabr-toqat ham yetmasmikin deb qoʻrqaman-da. — R. Fayziy, Kishilarimiz qissasi
sft. Toqat qila olmaydigan; toqati yoʻq, betoqat, chidamsiz, toʻzimsiz.
Toqatsiz odam. Toqatliga togʻlar egar boshini, Toqatsizning birovlar yer oshini. — Maqol
[ Bozorqul] Toqatsiz toʻlgʻanib, kasalman, meni yomon dard chalgan, deb pichirladi, yana toʻlgʻandi, zaif tovushi bilan faryod qildi. — A. Muxtor, Chinor
ot Tinchi, halovatini yoʻqotganlik, bezovtalik.
U [Adolat] Usmonjonni betoqatlik bilan kutar, lekin uning kelishidan qoʻrqar edi. — S. Zunnunova, Gulxan
Qorongʻilik tushishini betoqatlik bilan kutardi. — Mirmuhsin, Temur Malik
Ota yana namozgar chogʻi bulutdek boʻlib kirib keldi-yu, supa oʻrtasida toʻxtab, betoqatlik bilan Dilovarni soʻradi. — N. Qilichev, Chigʻiriq
bardoshli Chidam, toʻzimga ega, chidamli, sabr-toqatli. Borida — vazmin boʻl, Yoʻgʻida — bardoshli. Gazetadan Umidsizlanmagan, irodasi mustahkam, bardoshli kishilar murod
vrachlik Vrach kasbi, ishi. Vrach kuzatuvchan va sabr-toqatli boʻlishi shart. U vrachlik sirlarini gapirib qoʻymasligi uchun tilini tiya bilishi ham kerak. U kim, bu nima
chidamli Qiyinchilik, ogʻriq, dard, alam va shu kabilarga chidaydigan; toqatli, toʻzimli, bardoshli. Chidamli ayol. Chidamli er lochin tutar. Maqol Demak, Feruza chidamli
bo‘lar-bo‘lmas rvsh. Boʻlmasdanoq, boʻlay deb qolganda. Bechora turmush qilganiga bir yil boʻlar-boʻlmas shu dardga yoʻliqqan ekan. A. Qahhor, Ming bir jon Bular yotganig
