Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «tinga» — результатов: 126: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

81
tin

TIN 'nafas' (oz ishlatiladi). Boʻgʻiziga tiqilib t i n i Nuri sari qildi ishora, Zaynab uchun bu boʻldi chora (Hamid Olimjon). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli tïn tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 436; Devon, I, 326; DS, 567); oʻzbek tilida ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: tïn > tin

Nafas olish, nafas

Yigʻishtirib bor bisotini, Boʻgʻiziga tiqilib tini, Nuri sari qildi ishora, Zaynab uchun bu boʻldi chora — H. Olimjon

Полная статья →
tinch

sft. 1. Gʻala-gʻovur, shovqin-suron, toʻs-toʻpolon va shu kabilardan xoli.

Atrof tinch. Oʻtkinchilar oz. Anhor yoqasida, tollar orasida ikkita oq echki oʻtlab yuradi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Ajoyib kecha boʻptimi? Tinch, oydin, shabada! — P. Tursun, Oʻqituvchi

[Ahmad] Shovqin-suronli, serqatnov koʻchalarni yoq-tirmas, sal aylanish boʻlsa ham, tinch, sal-kin xiyobonlarni tanlardi. — F. Musajonov, Himmat

Qiziq, kechagina dengiz edi tinch, Qaʼriga olmoqda bugun zilzila. — G. Joʻrayeva, Iqbol

2. Kishi hayoti, faoliyatida unga salbiy taʼsir koʻrsatmaydigan, bezovta qilmaydigan, gʻam-tashvishdan xoli.

Meʼmor [usta Nusratga] qolgan umrini bir chekkada tinch-gina, gʻaribona oʻtkazmoqchi ekanini aytdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Qishloq koʻchasi tinch, qizi boʻlsa kichkina emas rayonda boʻladigan kengashlarda qatnashib, allamahalda uyiga keladigan kunlari boʻlgan-ku. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi

Oʻrtogʻingizga ayting, shu hujrasini bizdan ayamasin. Shu yerda tinchgina yashaylik! — Oybek, Tanlangan asarlar

Oʻt-tiz yildan beri shu yerdamiz, hali biron kori hol boʻlgani yoʻq. Bu yer tinch joy. — Mirmuhsin, Meʼmor

3. Urish-janjalsiz, turish-turmushi osoyishta.

Qoʻshning tinch — sen tinch. — Maqol

Oʻzlariga toʻk, bekam-u koʻst, tinch yashashadi, ikki kuyov koʻrgan, nevaralari bor. — R. Fayziy, Taʼzim

Niso buvining qizlari tufayli necha martaba qoʻydi-chiqdi boʻlib oldi. — A. Qahhor, Boshsiz odam

4. Betashvish, osoyishta holat; tinchlik.

Shu [Saodatxon] kelgandan beri tinchimiz yoʻqoldi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

Oʻzim mayli, uy-ichimning tinchi ketdi — T. Yoʻldosh, Attang

Chunki bu qoʻlga tushmasa, yana odamlarning tinchini buzib, jinoyatini davom ettiraveradi. — M. Yunusov, Qutilmagan xazina

  • Koʻngli tinch Koʻngli xavotirlik, bezovtalikdan xoli. Xudoga ming qatla shukur, oʻzimning koʻnglim tinch, birovni bir narsa deyishlikka haddim yoʻq. — A. Muxtor, Opa-singillar
  • Oʻziga tinch Uy-roʻzgʻori, hayoti meʼyorida, oʻzidan tingan. Nabi polvon va boshqa oʻziga tinchroq kishilarning hovlilari mehmon qoʻnarlik bir holga keltirilgan edi. — S. Ayniy, Qullar
  • Qulogʻi tinch Tashqi tomondan boʻladigan turli gap-soʻz, mashmashalardan xoli. Oʻzingdan chiqqan baloga, qayga boray davoga! Shaharda yurgani ham durust ekan, qulogʻimiz tinch edi. — Uygʻun, Navbahor
Полная статья →
tinim

ot Ishdan, harakatdan xoli vaqt yoki holat; dam, orom.

Baʼzi vaqtda, sugʻorish paytlarida, kechalari ham tinim boʻlmas, suvni uzoqdan haydab kelishga toʻgʻri kelar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

  • Tinim bermaslik 1. Dam bermaslik, betinim holatda tutmoq. Otinoyi unga [Elmurodga] tong sahardan kechasi allavaqtgacha tinim bermasa ham, qornini hech qachon yolchitmaydi. — P. Tursun, OʻqituvchiUmarovning jangchilari dushmanga tinim bermay, izidan quvladilar. — T. Rustamov, Mangu jasoratMana bu qoʻshnimizning bolalari sira tinim bermaydi — R. Fayziy, Sen yetim emassanBu hamma vaqt boshida aylanib, tinim bermay yurgan eski oʻy edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaKeyingi kunlarda Yulduzxon Muhiddinning koʻz oldidan nari ketmaydigan, tinim bermaydigan boʻlib qoldi. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
  • Tinim bilmaslik Tinim, dam olmay, doim ish, harakatda boʻlmoq. Erta sahardan to qora kechgacha odamlar tinim bilmagan ana shu kunlarning birida Qorabuloq qirgʻogʻidan biri keksa, biri yosh — ikki otliq chiqib kelaverdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaAsalari kabi oʻzbek paxtakori tinim bilmaydi. — N. Safarov, Olovli izlar
  • Tinim yoʻq Toʻxtovsiz (tinimsiz) ish-harakatda. Ustanikida tong yorishgandan qosh qoraygungacha tinim yoʻq — dam bosish, bosqon urish, suv tashib, oʻtin yorish — R. Fayziy, Hazrati insonPristanda hayot qaynaydi. Ish! Hech tinim yoʻq kemachida. — E. Rahim, Yangi qadam
  • Tinim kuni Tinim kuni soqoli oʻsgan Umid erta bilan gastronomga, undan keyin yopgan non olish uchun bozorga kirdi. — Mirmuhsin, Umid
  • Tinim olmoq Dam olmoq, hordiq chiqarmoq. Uyga qaytganda ham, bir muddat tinim olishga imkon topmadi. — Oybek, Navoiy
Полная статья →
tiniq

1. Loyqa va shu kabilardan xoli, ti-nigan holatli

Choʻqqilardan oqib tushgan bu soylar shishadek tiniq — Mirmuhsin, Ham-zaobod

Ariqchalarda kech kuzning tiniq suvi limillab oqadi — N. Aminov, Suvarak

2. Gard-gʻubor, xiralik va shu kabilardan xoli, ravshan koʻrinishli

Osmon har vaqtdagidek bulutlardan xoli, begʻubor, tiniq, koʻm-koʻk — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Radiodan dutor sadosi taralar, sehrgar kuy Temir-jonning qalbiga kirib borar, tiniq yuzida yoqimli, muloyim joziba.. uygʻotardi — J. Abdullaxonov, Oriyat

Koʻzlarining qorasi nihoyatda tiniq va oʻtli — P. Qodirov, Uch ildiz

3. Xiratik, qoʻpollikdan xoli; jarangdor (tovush, ovoz haqida)

Adolat dutorini qoʻlga oldi. Bir nafasdan keyin uning qoʻngʻiroqdek tiniq ovozi yangradi. S — Zunnunova, Gulxan

Togʻbagʻrida oʻynoqlabyugurgan jilgʻalarni eslatuvchi tiniq, jozibador sado xonani toʻldirdi — J. Abdullaxonov, Oriyat

4. Aniq ifodali; ravshan. . . Uning xotirasi hayratda qolarli darajada boy va tinsh edi. Gazetadan

Soʻz-fikri tiniq ziyoli boʻlganingiz uchun ham biz chekayotgan ayriliq sitamini sezyapsiz — Mirmuhsin, Meʼmor

Jahonda aqli tiniq shinavanda yigitning bitasi sen-u, bittasi men — J. Abdullaxonov, Toji bilan Hoji

Полная статья →

Показать все · 81 →

Сказки

36
Axmoq podshoning dono xotini
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning oʻz xotinlaridan birini qoʻyib yuborishi va keyinchalik uning oldiga mehmonga borishi haqida hikoya qilinadi. Suhbat davomida xotin podsh

Ayoz
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Besh qiz
Устное народное творчество

Ushbu ertakda besh opa-singilning sarguzashtlari, ularning mehmonnavarligi va qiyinchiliklarga duch kelishi hikoya qilinadi. Ertakda sadoqat, xiyonat va adolatn

Bir xotinga bir er
Устное народное творчество

Bu ertakda boyning xizmatkori sevgan qiziga uylanishni orzu qiladi, ammo boyning xiyonati tufayli toʻy kuni kutilmagan voqealar sodir boʻladi. Qizning zukkoligi

Botmon daxsar
Устное народное творчество

Bu ertakda xotini tomonidan yogʻ olib kelishga joʻnatilgan laqma odamning sarguzashtlari hikoya qilinadi. U yoʻlda turli odamlar bilan uchrashib, ularning masla

Boʻri bilan tulki
Устное народное творчество

Bu ertakda tulkining ayyorligi va boʻrining soddaligi orqali hayotiy saboqlar beriladi. Tulki har doim oʻzining aql-zakovatidan foydalanib, qiyin vaziyatlardan

Показать все · 36 →

Диалектные материалы

8
chundalaq
Qashqadaryo viloyati · hiqildoq

bo‘yinning bo‘g‘iz qismida oldinga chiqib, yutinganda qimirlagandek bo‘lib ko‘rinadigan bo‘g‘izlovning uch qismi

häy
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · xotin

xotin (erning, xotinga murojaati); er (xotinning erga murojaati)

häy
Xorazm viloyati · xotin

xotin (erning, xotinga murojaati); er (xotinning erga murojaati)

qayni
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qayin

qayni: qayni bala — er yoki xotinga qarindosh bola; qayni biyka — qayin egachi

qiyomatliq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · tutingan

Показать все · 8 →

Внешние ресурсы

1
Kiril-lotin.uz
Орфография и письмо

Онлайн-транслитерация: сам определяет алфавит и переводит текст с кириллицы на латиницу и обратно.