Қидирув

от 1. Бўяш учун ишлатиладиган модда; бўёқ.

Қуруқ ранг. Ипак бўяйдиган ранг. Ранг бермоқ.

Стадион ремонт қилина бошлаган, панжаралар қизил, сариқ рангга бўялган. — Ёшлик

2. снт. Рангтасвирнинг асосий ифода ва тасвир воситаси.

3. Нарсаларга суртилган ёки сингдирилган бўёқ, сир.

Шипи шарқча нақшдор уй, нақшлари эскириб, ранги хираланган, лекин ҳали диққатни тортарлик ҳолда. — Ойбек, Танланган асарлар

Бугун у ишдан барвақт қайтди. Оч зангори рангга бўялган дарвозадан ўтиб, ҳовлига кирди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

4. Бирор нарсанинг ўзига хос бўёғи; тус.

Ранги сариқ рўмол. Ҳайвонларнинг муҳитга мослашадиган ранги. Олмага ранг кириб қолди.

Ғўзаларнинг рангини кўрган сари, ичгинам туздай ачийди. — Н. Сафаров, Жасоратнинг давоми

Бир туп дарахтда қанча шох-шабба, қанча ранг, қанча гул-мева, қанчалаб сир-синоат бор. — Газетадан

Овқат пишди. Қозоннинг занги чиқиб қорайган гўжага қатиқ ҳам ранг киргизолмади. — А. Қаҳҳор, Анор

5. Кишининг юзидаги қизиллик даражаси.

Унинг рангида қони ёʻқ. Унинг ранги қип-қизил. Ранг кўр, ҳол сўр. — Мақол

Негадир Чароснинг юзи худди шу гул билан бир хил рангда эканини энди сезди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Турсуной билан Шарофатнинг ранги бўздай оқарди. — Ойбек, Танланган асарлар

6. кўчма Гап, нутқ, оҳанг ва шу кабилардаги нозик бўёқ, тус; кўриниш, жилва.

Бир зумдан кейин яна айни товуш парвоз қилди. Аммо ўзга мақомда кўнгилни яна қаттиқроқ сеҳрловчи ранглар билан. — Ойбек, Танланган асарлар

Бир-икки кун миёнасидаги кечинмалар

турли ранг билан унинг уйқули димоғида акслана бошладилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Энг яқин кишиларидан ҳам яшириб юрган, аллақачон ўтмиш дафтарларида ранги хиралашиб кетган хотиралар бирдан туғён урди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Ранги ҳам, туси ҳам намоён дунё, Қирқми эллик бу, умр ўртаси. — А. Орипов, Йиллар армони

7. кўчма Жонлилик, файз.

Тошкентлик машҳур бир бойнинг хасислиги ҳақида энг кейинги, ҳали ҳеч кимнинг қулоғига чатилмаган латифалар суҳбатга ранг бериб турар эди. — Ойбек, Танланган асарлар

от 1. Кўнгилга етган озор, алам.

Оламда ҳар нарса эсдан чиқиши, ҳар қандай ранж, кулфат кўнгилдан кўтарилиши мумкин, лекин уч ярим яшар бўлиб ўлган фарзанд доғи ёʻқ. — А. Қаҳҳор, Қабрдан товуш

2. эск. Меҳнат, машаққат.

Ибодулло махсум шунча жойдан ранж чекиб келибди-я, деб такрор ўйлади Эломонов. — М. М. Дўст, Галатепа қиссалари

Ҳақ ёʻлинда ким сенга бир ҳарф ўқитди ранж ила, Англамак осон эмас ҳаққин адо минг ганж ила. — Алишер Навоий

от 1. Атиргуллилар оиласига мансуб кўп йиллик ўсимлик ва унинг қизил ёки сариқ хушбўй гули.

Райҳонлар, раънолар, оқ, пушти гуллар — она табиатнинг қизалоқлари. — Ёшлик

Чучмома, раъно, бинафша — кўзни боғловчи фаранг. — Ғ. Ғулом, Шеърлар

2. кўчма Гўзал, барно аёл ҳақида.

Чаманга бахш этди беқиёс камол Бир раъно ишқида куйиб-ёниши. — М. Икром

— Меники муболаға эмас, — деди Анвар, — масалан, сен ҳозир гуллар ёнидасан, ҳам чиндан-да гулларнинг раъносисан. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Сен сози муҳаббацан, гулшанда гули раъно. — О. Ёқубов, Эр бошига иш тушса

3. Раъно (хотин-қизлар исми).

от махс. Поябзалнинг юқори қисмини пошна билан сиртдан бириктирувчи камбар тери тасма.

от Ёғоч ва тахталарни текис қилиб ёʻниш, силлиқлаш учун ишлатиладиган, ўртасига пўлат тиғ ўрнатилган дастали асбоб.

Мушт ранда. Дароз ранда.

Коля гапга аралашмай, жингала-жингала қириндилар сачратиб, тахтача устидан ранда юритарди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

от Ҳарбийлар ёки ўқувчиларнинг елкага тасма билан осиб юрадиган сумкаси.

Ранесга ортиқча нарса солиб қўйилгандай орқага тортади. — Шуҳрат, Шинелли йиллар