Hayot Foundation лойиҳаси
Лойиҳа ҳақида
Ўз
Ўз

Қидирув

«қамал» бўйича 40 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр
Бўлим
Луғатлар Эртаклар Шевалар
Луғат тури
Изоҳли Таржима Терминологик
Тилдан
Ўзбекча Русча Инглизча
Тилга
Русча Инглизча Қорақалпоқча Немисча Туркча

Луғат мақолалари

18 та
қамал
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

ҚАМАЛ 'ташқи олам билан алоқани узиш дара— жасидаги қуршов'. Етмиш кунлик бир қ а м а л , етмиш кунлик четдан .. муносабатни узиб туриш, албатта, Тошкентни бўлдириб ҳўйган эди (Абдулла Қодирий). Бу от қадимги туркий тилда ҳам 'қуршовга ол—', ' тутқун қил—' маъносини англатган қама— фюъли— дан (ПДП, 410) эски ўзбек тилида -л қўшимчаси билан ясалган (ССТТН, ИИ, 64; КРС, 335: камал И 2. 'осада, окружение, блокада'); кейинчалик а унлилари ä унли ларига алмашган: қама— + л = қамал > қäмäл

Қамал қилмоқ Қамал ҳолатига олмоқ, шундай ҳолатда сақламоқ

Шаҳар қамал қилингани бу ваҳимани яна ҳам кучайтириб юборди — Мирмуҳсин, Меъмор

Бобур ўтган дафъа Самарқандни етти ой қамал қилганда, шаҳар халқи очликдан нечоғли азоб тортганини Навоий ҳам эшитган бўлса керак — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

Тўлиқ мақола →
қамамоқ
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

фл. 1. Озодликдан маҳрум қилиб, қамоқхонага ёки бошқа бирор қамоқ жойга ташламоқ, қамоққа олмоқ.

Турмага қамамоқ. Авахтага қамамоқ. Беш йилга (беш йил муддат билан) қамамоқ.

Агар ҳоким ҳеч кимни, айниқса, Қудрат акани қамамаган бўлса, аҳолини қўрқитмаслик, ишдан совитмаслик учун қамамаган. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Нима қилсин, милицияга бориб, ё мени қаманглар, ё оқланглар, десинми? — С. Аҳмад, Ҳукм

2. Бирор чиқолмайдиган жой, хона ёки ҳолатга олмоқ.

Ғулом қори Азимбойваччанинг болаларини ҳужрасига қамаб олиб, хафа қилаётган экан — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Авазни кичкина ҳужрага олиб кириб қамаб қўйди. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Атрофи ўралган (одатда, доим сақланадиган, махсус) жойга ҳайдаб киритмоқ, ҳайдаб киритиб, бекитиб қўймоқ; тутқунликка солмоқ.

Қўйларни қўрага қамамоқ. Товуқларни товуқхонага қамамоқ.

Ёйишга жойи бўлмаган хўжаликларгина молларини оғилхоналарга қамаб боқади. — С. Анорбоев, Оқсой

Сорахон пашшани кафтига қамаб, муштини Саидийнинг қулоғига тутди. — А. Қаҳҳор, Сароб

4. с. т. Берк жойга тиқиб қўймоқ, берк жойга тиқиштириб сақламоқ.

Нарсаларни омборга қамамоқ.

5. с. т. Дам бермоқ, дамламоқ.

Камерага ҳаво қамамоқ.

Тўлиқ мақола →
қамалмоқ
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

фл. 1. Қамамоқ феълининг ўзлик ва мажҳул нисбати.

Бир йилга қамалди. Моллар қўрага қамалди.

2. Ташқи муҳит билан алоқада бўлмай, ўзини маълум бир муҳит, жойда босим тутмоқ, босим шу ҳолатда бўлмоқ.

Қарилик орқасида кўздан қолиб, икки-уч йилдан буён уй ичига қамалган қайнатаси Нажмиддинбойнинг давлати зўр. — Ойбек, Танланган асарлар

Ишдан бўшатилган Баширжон ўн кунча уйида қамалиб ётди. — Н. Аминов, Суварак

3. Ичкари кириб ёки илиниб, тутилиб, чиқа олмай қолмоқ, тутилмоқ, тушмоқ.

У ичига катта оқ каламуш қамалган қоп-қонни ерга қўйди, эшикчасини очди. — Ойбек, Танланган асарлар

Кўзи тиниб, мияси ари қамалган қовоқдек ғўнғиллади, оёғи қалтираб мажолсизланди. — С. Аҳмад, Ҳукм

4. Атрофи ўралган жойга кириб, тўпланиб қолмоқ.

Уйга қамалган тутун жуда секин тарқалмоқда.

Чор атрофдаги тунука томлардан чиққан ҳарорат ҳовли ичига қамалиб қолгандай туюларди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 18 →

Таърифлар ичида

11 та
ғарибланмоқ

ғариблан айн. Ғариблашмоқ. Етмиш кунлик қамал билан хазинамиз жуда ғарибланди, ҳатто шу кейинги кунларда ҳам қийналиб қолдик. А. Қодирий, Ўтган кунлар

русум

русум Расм ва одатлар, расм-русумлар; қоида-низомлар. Мўғуллар шаҳарни жанг русумига мувофиқ қамал қилишга киришди. М. Осим, Ўтрор Мол, товарнинг нави, хили, маркас

муҳосара

муҳосара эск. кт. Қамал, қуршов; блокада. Ҳануз Тошкент Қўқон сипоҳлари томонидан муҳосара ҳолатида эканлиги тўғрисида хабарлар келиб турмоқда эди. А. Қодирий, Ўтга

блокламоқ

блокла Блокада (қамал) қилмоқ. спрт. Рақиб жамоа аъзосининг (ёки у олиб келаётган тўпнинг (шайбанинг)) ёʻлини тўсиш, рақибга тўғри зарба беришга қаршилик қилис

бункер

бункер Комбайн, пахта териш ма-шинаси ва шу кабиларнинг йиғилган нарса келиб тушадиган, тўпланадиган қисми. Сўриб олинган пахта машинадаги бочкасимон бункерга ке

флот

флот Муайян бир вазифа бажарадиган ёки маълум бир соҳага, ҳудудга мансуб кемалар мажмуи. Ҳарбий-денгиз флоти. Балиқ овлаш флоти. Денгиз флоти. Дарё флоти. Ривоятларг

Ҳаммасини кўриш · 11 →

Эртаклар

10 та
Дурадгор билан тикувчи
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ҳунарманд дўстлар ўртасидаги рақобат ва муҳаббат ҳикоя қилинади. Тикувчи ўз маҳорати туфайли маликага уйланиб, подшоҳликка эришади.

Душманнинг катта-кичиги бўлмас
Халқ оғзаки ижоди

Бир карвон билан кетиб қолган сичқон маликасини озод қилишни истамаган подшоҳга қарши сичқонлар подшоси уруш э'лон қилади ва унинг хазинасини бо'шатиб,

Эркенжа
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғилли подшоҳнинг кенжа ўғли Эркенжа саргузаштлари ҳақидаги эртак. У турли қийинчиликларга дуч келади ва ҳайвонларнинг ёрдами билан уларни енгиб о

Эрназар билан Кимёназар
Халқ оғзаки ижоди

Эртакда отасидан сеҳрли пичоқ мерос қолган Эрназар исмли йигитнинг саргузаштлари ҳикоя қилинади. У акаларининг ҳасадидан қочиб, ўзига янги ҳаёт қуришга

Ҳандалак полвон
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда айиқ томонидан ўғирлаб кетилган подшо қизининг ўғли Лўнда полвоннинг саргузаштлари ҳикоя қилинади. У ўзининг ғайритабиий кучи ва дўстл

Ҳасан ва Ҳусан
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда икки ака-ука, Ҳасан ва Ҳусан, саргузаштларга бой ҳаёт кечириб, турли мамлакатларда қаҳрамонлик кўрсатади. Улар ўзларининг жасорати ва топқирлиги

Ҳаммасини кўриш · 10 →

Шева материаллари

1 та
қамачав
Қорақалпоғистон Республикаси · қамал

қамал