Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«nisbat» boʻyicha 86 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr
Lugʻat turi

Lugʻat maqolalari

17 ta
nisbat
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Narsalarning bir-biriga qaraganda katta-kichikligi, oz-koʻpligi va shu kabilar

Kuchlar nisbati.

urushda qatnashayotgan kuchlarning nisbati, maqsadi kun sayin ilmiy asosda tushuntirib borilishi kerak. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Bir sonning ikkinchi songa qaraganda qiyosiy kattaligi, bir sonning ikkinchi songa boʻlinishidan hosil boʻlgan boʻlinma.

Ikki miqdor oʻrtasidagi nisbat.

  • Nisbat bermoq Biror kimsa yoki narsaga olib borib bogʻlamoq; oʻxshatmoq Mening jununima Majnunni bermangiz nisbat. Nodira.Ota-bobolarimiz qadimda koʻp joylarning nomini dov-daraxtlarga nisbat berib qoʻyganlar. — Gazetadan
  • Feʼl nisbatlari Feʼlning oʻzlik nisbati. Feʼlning orttirma nisbati.
Toʻliq maqola →
nisbatan
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

1. Boshqalariga qiyosan; qiyosan olganda.

Devorsiz bogʻning shimol tomoni chakalakzor boʻlgani uchun uni nisbatan ozroq qum bosgan. — S. Ayniy, Esdaliklar

2. Ayirib, taʼkidlab koʻrsa-tishni ifodalaydi; qaraganda, koʻra.

Mahkamning bosiqligi esa uni Ochilga nisbatan bir necha yosh katta koʻrsatardi. — P. Qodirov, Uch ildiz

Kaspiy dengizida paroxodlar qatnovi bahorga nisbatan koʻpaydi. — Shuhrat, Shinelli yillar

3. Harakat-holatning nimaga, kimga qaratilganligini, munosabatini bildiradi.

Elmurodning koʻnglida, endi cholga nisbatan boʻlgan haligi nafrat oʻchib, uning oʻrniga ayanchga oʻxshash bir sezgi paydo boʻldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 17 →

Taʼriflar ichida

20 ta
birgalik

birgalik Birlik, hamjihatlik, ittifoqlik. Birgalikni mustahkamlamoq. Birgalik nisbat Feʼlning birgalik nisbati. Birgalik ergash gaplar

majhul

majhul esk. Kt. Nomaʼlum, noaniq. Yoʻlakdagi majhul kimsa oʻzini maydon ichiga oldi. A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar mat. Nomaʼlum. Majhul son. Majhul feʼl (yoki nisbat

ajdarnafs

ajdarnafs Yebtoʻymas, mechkay, ochofat. — Nainki Xoʻja Abdullo Xotibdek bir ajdarnafsning boshiga tushgan toshni saltanatga nisbat berursiz, — dedi Navoiy. Oybek, Navoiy

masshtab

masshtab Joyning, narsaning haqiqiy oʻlchami bilan uning kartadagi, plandagi, chizmadagi, aerofotosuratdagi kichraytirilgan yoki kattalashtirilgan oʻlchami oʻrtasidagi ni

nisbiy

nisbiy Boshqalarga qiyosan olingan yoki belgilanadigan; qiyosiy, solishtirma. Paxtaning nisbiy namligi. Joyning nisbiy balandligi. Tashqi sharoit, muhit bilan bogʻliq rav

Hammasini koʻrish · 20 →

Ertaklar

8 ta
Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Eshagim yosh edi
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda adolatli podshohning donoligi va kambagʻal odamning eshakka nisbatan munosabati tasvirlanadi. Podshohning qarori barchaga ibrat boʻladi.

Hasadgoʻylik
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda aka-ukaning munosabatlari, hasadgoʻylikning yomon oqibatlari va halollikning mukofoti haqida hikoya qilinadi. Unda bir insonning boshqasiga nisbatan

Hasan va Zuhra
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning farzandsizligi va uning yangi xotinidan tugʻilgan bolalarga nisbatan qilingan makr-hiylalar hikoya qilinadi. Hasan va Zuhra ismli egizakl

Och boʻri (2)
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻzining makkorligi bilan ajralib turadigan tulki va uning sodda doʻsti boʻri oʻrtasidagi munosabatlar tasvirlangan. Tulki boʻriga nisbatan turli hiy

Hammasini koʻrish · 8 →

Sheva materiallari

41 ta
bosargʻa
Qashqadaryo viloyati · ketma-ket tugʻilgan aka-uka

ketma-ket tugʻilgan bolalar oʻrtasida kichik ukasi oʻzidan bevosita katta akasi yoki opasiga nisbatan

bulkullatip
Qashqadaryo viloyati · bir meʼyorda

sekin-sekin, bir meʼyorda (masalan, ovqatning qaynashiga nisbatan)

buvä
Qashqadaryo viloyati · bobo, buvi, ona

1. onaning va otaning otasi; 2. onaning onasi; 3. onaga nisbatan murojaatda

buzbaqa
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · muzdek, sovuq (odam tanasiga nisbatan)
bürmäk
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · oʻtkir, olgʻir; yosh bolalarga nisbatan xotin-qizlar qargʻishi
chayilmaq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · aynimoq

aynimoq (miyaga nisbatan)

Hammasini koʻrish · 41 →