Qidiruv

ot 1. Qizil qimmatbaho tosh; qizil yoqut.

Toshkent va Samarqandda qadimgi zamonlarda feruza, laʼl va boshqa toshlar sotiladigan bozorlar boʻlgan. — Gazetadan

Laʼl esa yoqutga nisbatan yumaloqroq, qizil, tiniq va ravshan javohir turar. — M. Osim, Karvon yoʻllarida

2. ayn. Laʼli lab;

Telba koʻnglum yor zulfi toridan ayrilmagay, Joni zorim laʼlning guftoridan ayrilmagay. — Avaz Utar.

sft. 1. shv. Patnis.

Boyning buyrugʻi darrov ijro qilindi, koʻk choy damlangan choynaklar, laʼli va piyolalar olib kelib qoʻyildi. — S. Ayniy, Qullar

[Azizxon] Yasagan obdasta, qumgʻon, laʼlilarga solingan kungura va quyma naqshlar kishini oʻziga rom qilib qoʻyardi. — N. Safarov, Navroʻz

2. Laʼli (xotin-qizlar ismi).

sft. 1. Sugʻorilmaydigan, suvsiz, yogʻindan suv ichadigan; bahori (yer yoki gʻalla haqida).

Turbat qishlogʻining koʻp yerlari suvsiz boʻlib, aholisi lalmi bugʻdoy jar edi. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari

Lalmi dashtga yoʻl oldim. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom

2. koʻchma shv. Quruq.

Men kattalar xoʻja koʻrsinga lalmi doʻq urib ketdi, deya oʻyladim. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom

Koʻp lalmi doʻq qilaverma — M. Hazratqulov, Jurʼat

Bekorga ham xalqda, lalmiga hatto qiz berma, degan gap yurmaydi. — N. Qobil, Unutilgan sohillar

ot 1. Yogʻin suvidan foydalanib dehqonchilik qilinadigan; yogʻin suvi bilan unadigan, sugʻorilmaydigan.

U yer lalmikor hamda u tepaga na mashina, na kombayn chiqa olar, yerni qoʻshda haydab, donni ham hoʻkizlar tuyogʻida yanchib olishardi. — Sh. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsa

2. Lalmi ekinlar ekish bilan shugʻullanuvchi dehqon.

Lalmikorlar moʻl bugʻdoy hosili oldilar.

sılbıraģan, ańqayģan

fl. Boʻshashmoq, shalviramoq; anqaymoq.

Lallaymay oʻl! Boʻlgʻusi kuyov ham shunaqa boʻladimi?! — Mirmuhsin, Meʼmor.

Ammamning buzogʻiday lallayib turmay, chiqib qarasang oʻlasanmi! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha