тақл. с. Ҳиқичоқ тутганда, нафас тиқилганда ҳосил бўладиган узуқ, қисқа товушни билдиради (
Элмурод фақат Мамуржоннинг ҳиқ этган товушини эшитиб қолди, холос. — П. Турсун, Ўқитувчи
Қидирув
«ҳиқ» бўйича 1426 та натижа: Ўзбекчадан
Филтр
Луғат тури
Тилдан
Луғат мақолалари
631 та
Изоҳли луғат
· яна 4 та луғатда
от Диафрагманинг тортишиб қисқариши натижасида нафас ёʻлидан тўсатдан, ғайриихтиёрий чиқадиган товуш ва шу жараённинг ўзи (қорин бўшлиғининг баъзи касалликларида ва бош ёки орқа мия шикастланганда рўй беради).
Мадорсиз одам овоз чиқариб йиғламас экан. Унинг йиғиси бориб-бориб, ҳиқичоққа айланди. — Н. Фозилов, Қуш — қаноти билан.
- Ҳиқичоқ тутмоқ Ҳиқичоқ ҳолати юз бермоқ. Боғланган қўлим билан оғзимни пана қила-қила, нонни туширдим. Бирдан ҳиқичоқ тутиб қолди. — Ҳ. Назир, Ёнар дарёЭрининг пойма-пой алжирашидан кўра тинмай ҳиқичоқ тутиб ҳиқиллаши унинг ғашига тегмоқда эди. — С. Абдуқаҳҳор, Санамай саккиз дема
Изоҳли луғат
· яна 5 та луғатда
от 1. Нафас ёʻлининг (бурун бўшлиғидан кейин) иккинчи қисми; овоз ҳосил қилувчи аъзо (кекирдакка ҳаво ўтишини таъминлайди ва унга қаттиқ, суюқ моддалар тушишига тўсқинлик қилади).
2. Бўйиннинг олд қисми; бўғиз, томоқ.
Шу вақт унинг [Муталнинг] қўлтиғи остидан узатилган қўл ҳиқилдоғидан омбир каби сиқиб олди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
- (Жони) ҳиқилдоғига келмоқ (ёки етмоқ) Бу ахборотчи амаки Ҳалиманинг ҳиқилдоғига келган. У пок-у бошқалар суюғоёқ, у билимдон-у бошқалар нодон — Ўзбекистон қўриқлариУ вақтда машина яхши, тоза термас эди. Шермат аканинг эса жони ҳиқилдоғига келар эди. — А. Ҳайитметов, Шонли авлодНиҳоят, сен айтгандек, жоним ҳиқилдоғимга етди-да, ўғлингни ёʻлдан қайтариб қолгувчи ҳам мен ўзим бўлдим — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Изоҳли луғат
· яна 1 та луғатда
фл. 1. Ҳиқ-ҳиқ этган овоз чиқармоқ.
Ҳиқиллаб йиғламоқ.
Нурхон ҳиқиллаб, кўзларини арта бошлади. — О. Ёқубов, Ларза
Низомжон кўп гапирмоқчи эди, ўпкаси тўлиб, гапи томоғидан чиқмай, ҳиқиллаб қолди. — С. Аҳмад, Уфқ
У ҳиқичоқ тутган каби ҳиқиллаб, ютина-ютина ташқарига чиқди. — Ш. Холмирзаев, Тўлқинлар
2. Етишиш, эришиш талабида бўлмоқ, шу мақсадда қаттиқ зорланмоқ.
Мен шаҳарни ҳеч кўрган эмас эдим. Шунинг учун, онам қаёққа борса, шу ёққа кетидан эргашиб, ҳиқиллаб борардим. — Ойдин, Дўндиқдан ҳам ёш экан
Қумринисо ўлгур Бурушган, тиришган башарамизни кўргани ким ҳиқиллаб турган экан, деб қочиб кетди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
фл. Ҳиқилламоқ феълининг орттирма нисбати.
Изоҳли луғат
· яна 1 та луғатда
тақл. с. Баъзи қушларнинг сайраши, енгил нарсаларнинг бирор нарсага урилишидан чиққан ва шунга ўхшаш товушларни ифодалайди
Қулф чиқ этиб очилди. Чумчуқ чиқ этди. ят Аҳмад чўчиб ўрнидан турди, қулоғидаги қалам ерга чиқ этиб тушди — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар
Онам, томчининг ҳар "чиқ" этгани бир кунлик умрнинг чиққани, деидилар — П. Турсун, Ўқитувчи
Эртаклар
368 та
Халқ оғзаки ижоди
Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд
Халқ оғзаки ижоди
Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага
Халқ оғзаки ижоди
Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис
Халқ оғзаки ижоди
Етим қиз ғорда яшар экан, уни аждар қуш асраб, ўзига макон қилиб олади. Бир ботир йигит аждар қушни ўлдириб, қизни қутқаради ва у билан бахтли ҳаёт кек
Халқ оғзаки ижоди
Ушбу эртакда ака-уканинг саргузаштлари орқали инсонларнинг тақдири ва амалларининг оқибатлари ҳақида ҳикоя қилинади. Ака ўзининг ғалати дуолари ва ҳаракатл
Халқ оғзаки ижоди
Алдаркўса ёʻлда кетаётиб, ўзининг устидан кулмоқчи бўлган такаббур бойга дуч келади. Алдаркўса ўзининг зукколиги билан бойни қандай алдашни ўйлаб топ
Шева материаллари
426 та
Фарғона вилояти · мо'раламоқ
мо'раламоқ, бошини чиқариб боқмоқ
Фарғона вилояти · қоншиқан
Фарғона вилояти · чимчиқтили
Гул/нақш тури (яккаёʻлли гул)
Тошкент шаҳри · Чор
пичоқчиликда — тақани тешганда чиққан темир увоқлари
Хоразм вилояти · Чўтирмак
Ҳар қандай дарахтга каллак урилганидан кейин ён-веридан ғуж-ғуж шохлар ўсиб чиқиб, улар ҳам чопиб ташланган кейин қолган беўхшов тана қолдиғи.
Хоразм вилояти · Сочиқ
Овқатдан сўнг қўлни артадиган сочиқ.
Ташқи ресурслар
1 та
Корпуслар ва илмий ресурслар
Ўзбек нутқининг очиқ маълумотлар тўплами; овоз ёзиб ёки ёзувларни текшириб ҳисса қўшиш мумкин.