Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «eshil» — результатов: 85: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

68
eshmoq

fl. 1. 1 Aylantirib, burab, tovlab pishiq qilmoq; pishitmoq, chiyramoq; yigirmoq.

Qamish eshmoq. Belbogʻni eshib bogʻlamoq. Arqon eshmoq.

Men ham tek turmasdim: paxtani chigʻiriqdan chiqarar, kalava oʻrar, paxta savar, hatto pilta ham eshib berardim. — Yo. Shukurov, Qasos

Hayotxon bechora ip eshib, marvaridlarni terishga oʻtirdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

2. Oʻrniga qoʻymoq, oʻrinlatmoq, qoyil qilmoq, qiymoq.

Gapni eshadi-da.

Goho Yusuf amakim qoʻliga dutorini olardi-da, shunday eshib chalardiki, yuragimizni suv qilib yuborardi. — U. Ikromov, Unutilmas xotiralar

  • Ip esholmaydi
Полная статья →
esh

1. Oʻrtoq, hamdam, yoʻldosh, sherik

Koʻp oʻtmay, yangi shahardagi boshlangʻich maktabga muallim boʻlib kirdi, bilimli rus, qozoq yigitlaridan doʻst-esh orttirdi — A. Muxtor, Chinor

Hasratiga quloq sol, hasratiga boʻlgil esh — T. Toʻla

Koʻpincha bu hazil-huzullarda ular bir-biriga esh boʻlishardi — N. Norqobilov, Bekatdagi oq uycha

3. Bola tugʻilgandan keyin tushadigan qobiqning qoldigʻi; yoʻldosh

4. Esh (erkaklar ismi)

Полная статья →
eshilmoq

fl. 1. Eshmoq I 1 feʼlining oʻzlik va majhul nisbati.

Ot beliga torta berdi sayislar Ipakdan eshilgan mayin ayildi. — Oysuluv

2. Kokil kabi taralmoq, ipakday mayin osilib sochilmoq.

Qora zulfing eshilgandir tol-tol — Murodxon

Qahrabodek sap-sariq sabzi uning pichogʻi ostida ipak singari eshilib, taralib chiqar edi. — A. Muxtor, Chinor

3. Muloyim harakat, holat kasb etmoq (shaxs haqida).

Toʻxtang! — dedi juvon noz bilan eshilarkan. — N. Aminov, Yolgʻonchi farishtalar

Bunaqa paytda ogʻzimizdan bol tomib, oʻzimiz ham eshilib ketamiz. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati

Полная статья →
eshak

ot 1. Yakka tuyoqlilarga mansub, quloqlari uzun, sutemizuvchi, otdan kichik ish hayvoni.

Eshak minganning oyogʻi tinmas. — Maqol

Boboqul ham yuklarini eshagiga ortib boʻlgan edi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qishloq dehqonlari qoʻqon aravalarda, eshak aravalarda oʻrik, tut, terak sarjinlari yuklab bormoqda edilar. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

2. Befahm, hech narsaga qiziqmaydigan odam haqida.

Ishqi yoʻq — eshak, dardi yoʻq — kesak. — Maqol

3. (eshshak) Shu hayvonga nisbatli haqoratni bildiradi.

4. Toʻrt yoki koʻp oyoqli uzun skameyka, oʻtirgich.

Mulla Obid javob oʻrniga koʻl siltab, Berdi tatar oʻtirgan yogʻoch eshakning ikkinchi boshiga kelib oʻtiradi. — A. Qodiriy, Obid ketmon

5. Chayon.

6. Xarak.

Dutor eshagi.

7. Gimnastika mashqlari uchun belgilangan toʻrt oyoqli uzun, usti charm bilan qoplangan moslama; kozyol.

  • Koʻp gap eshakka yuk Ortiqcha gap-soʻzning foydasizligi haqida aytiladigan ibora.
Полная статья →
eshik

ot 1. Uy, xona, bino yoki hovlining kiraverishida oʻrnatiladigan, ochib-yopib turiladigan qurilish buyumi.

Ikki tabaqali eshik. Oʻymakor eshik. Kabinet eshigi. Koʻcha eshigi. Hovli eshigi. Eshikni ochmoq. Eshikni taqillatmoq. Mehmon kelar eshikdan, Rizqi kelar teshikdan. — Maqol

Dildor shart oʻrnidan turdi-yu, eshikni qarsillatib yopib chiqib ketdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Umuman, odam, jonivor, narsalar joylashadigan qurilma, moslamalarning kirib-chiqiladigan, ochilib-yopiladigan qismi. Mashinaning eshigi. Samolyotning eshigi. Qafasning eshigi.

Avtobusning eshigi ovozsiz ochildi: — Marhamat, chiqinglar. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati

Bu oʻrtada soat eshigi ochilib, kakku qush chiqdi-da: Kakku! Kakku!, deb yana kirib ketdi. — U. Ismoilov, Saylanma

[Mirzakarimboy:] Eshigimda juda koʻp odamlar ishlagan. — Oybek, Tanlangan asarlar

— Eshigini topa oldingizmi? — Topdim. Aytganingizdek, uning eshigini Toshkentda har kim bilar ekan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Tashqari, tashqi maydon, koʻcha.

Eshik sovuq.

5. Bir maqsadga, yerga yetishish, erishish yoʻli, imkoniyat yoʻli.

Baxt eshigi koʻrinib turibdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Barcha orzular eshigi deyarli yopiq edi. — N. Safarov, Jasoratning tugʻilishi

  • Eshik supurmoq 1. Hovli supurmoq; Eshigimni supursin bu Qoʻmondon, Boʻlsin barcha qilganiga pushaymon. — H. Olimjon[Jamila:] Men sizni oʻla-oʻlguncha duo qilay, loyiq koʻrsangiz, choʻringiz boʻlib, eshigingizni supuray. — Hamza, Boy ila xizmatchi
  • Eshikka chiqmoq 1. Uydan, xonadan tashqariga, hovliga chiqmoq. Koʻrpacha yozib, uni oʻtkazgach, men hozir, deb eshikka chiqib ketdi. — S. Karomatov, Oltin qumPazarboy eshikka chiqib qarasa, bu chodirdan boshqa chodirlar koʻp, odamlar son-sanoqsiz — Oy-suluv
  • Eshik ogʻa (yoki ogʻasi) Oʻrta Osiyo xonliklarida xon saroyidagi bosh xizmatkor; oliy hukmdorning turli qabul marosimlarini oʻtkazish ishlariga mutasaddi boʻlgan shaxs. Eshik ogʻa kirib, arkoni davlatning hozir boʻlganini bildirgach, Husayn Boyqaro kirishga ijozat berdi. Oybek, — Navoiy
  • Eshik qoqmoq 1. Eshikni taqillatmoq; Bahor eshik qoqyapti.Ayniqsa, eshik qoqib yoz keldi-yu, xayol toʻrt yoqqa sochilib, vaqt yetishmay qoldi. — H. Nazir, Yonar daryo
Полная статья →

Показать все · 68 →

Сказки

7
Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Egri va toʻgʻri
Устное народное творчество

Bu ertakda Toʻgʻriboyning sarguzashtlari va uning halolligi tufayli erishgan baxti hikoya qilinadi. Uning xiyonatkor doʻsti Egriboy esa oʻz qilmishlari tufayli

Och boʻri (2)
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻzining makkorligi bilan ajralib turadigan tulki va uning sodda doʻsti boʻri oʻrtasidagi munosabatlar tasvirlangan. Tulki boʻriga nisbatan turli hiy

Oltmish ogʻiz yolgʻon gap
Устное народное творчество

Ushbu ertakda bir podshoh qizini oltmish ogʻiz yolgʻon gapira oladigan odamga berishini e'lon qiladi. Kal ismli yigit bu shartni bajarib, podshohning ikkinchi s

Teshik danak
Устное народное творчество

Bu ertakda zolim podshoh zamonida yashagan bir kampirning kelini tomonidan chekkan azoblari va sabri hikoya qilinadi. Kampirning oʻgʻli onasiga nisbatan adolats

Tulki bilan boʻri
Устное народное творчество

Bu ertakda tulki oʻzining ayyorligi va zukkoligi bilan boʻrini aldab, unga turli xil sinovlar beradi. Ertak nafsga berilishning oqibatlari va ayyorlikning gʻala

Показать все · 7 →

Диалектные материалы

10
beshilik
Fargʻona viloyati · panjshoxa

Chilangarlikda poxol, axlat va somonni sanchib koʻtarish uchun temirdan toʻrt shoxli qilib yasalgan asbob (grabli)

dasarra
Fargʻona viloyati · dastarra

Pichoq dastasidagi koʻz va xol oʻrni teshiladigan parma turi

ka:killi chachpopik
Andijon viloyati · kokilli chochpopuk

chochpopukning eshilgan yo oʻrilgan kokillarining bir turi

ko:killijg chächpopük
Fargʻona viloyati · kokilli chochpopuk

chochpopukning eshilgan yo oʻrilgan kokillarining bir turi

ko:killijg chächpopük
Namangan viloyati · kokilli chochpopuk

chochpopukning eshilgan yo oʻrilgan kokillarining bir turi

nishon
Fargʻona viloyati · nishon

pichoqchilikda pichoq dastasining teshiladigan joyiga solingan belgi

Показать все · 10 →