Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«erga» boʻyicha 650 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

257 ta
er
Izohli lugʻat · yana 8 ta lugʻatda

ot 1. Erkak jinsiga mansub kishi; erkak.

Er siylagan yerda aziz. — Maqol

Angʻizli yerda ot oʻlmas, Iyirli yerda er oʻlmas. — Maqol

2. Xotin kishi bilan nikoh ahdida boʻlgan erkak kishi; qalliq (oʻz xotiniga nisbatan).

Erga bermoq. Erga tegmoq. Er qilmoq. Erdan chiqmoq. Eldan qolguncha erdan qolgan yaxshiroq. — Maqol

Yaxshi xotin erni er qiladi, yomon xotin — yer (qiladi). — Maqol

Qizimning koʻnglini ol, eridan chiqarib, senga beraman. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

3. Mard, oliyjanob, jasur kishi.

Er boshiga ish tushsa, etik bilan suv kechar, Ot boshiga ish tushsa, suvluq bilan suv ichar. — Maqol

Er yigit maydonda bilinar. — Maqol

Er yigit enasi gʻarib oʻlarmi, Enam deb, mastonga koʻngil berarmi? — Rustamxon

Toʻliq maqola →
ergashmoq
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

fl. 1. Orqasidan bormoq, izma-iz yurmoq, ketidan bormoq.

Hammalari Boyisjonning orqasidan ergashib, koʻchaga chiqishdi. — N. Safarov, Qahramonning tugʻilishi

Madrimboy bilan Sobirboylar xuddi soya kabi unga ergashib borardi. — J. Sharipov, Xorazm

2. Birga borish uchun xarxasha qilmoq, intilmoq (bolalar haqida).

Bola onasiga ergashib, yigʻlab qoldi.

Podachining tovushini eshitib, dalaga oshiqqan onasiga ergashib, qashqa buzoq ham maʼrab yubordi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

3. Biror ish, harakatda kimningdir ketidan (uning boshchiligida) birga harakat qilmoq.

Kimdir Hamzaning qoʻshiqlaridan birini boshlab yubordi. Qolganlar esa unga ergashishdi. — K. Yashin, Hamza

4. Ish-faoliyatida kimningdir yoʻlini tutmoq, unga taqlid qilmoq.

Koʻp yurganga ergashma, koʻp bilganga ergash. — Maqol

Oldin Kamoliddin maxdum, unga ergashib Asadqori xixilab kuldi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Yangilik gʻolib chiqdi. Sh. Xolmirzayevga tobora koʻproq odamlar ergasha boshladi. — Gazetadan

5. Ergashish munosabatida boʻlmoq, tobe boʻlmoq.

Gapning boshqa boʻlaklariga boʻysunmay, ergashmay, oʻzaro moslashib kelgan boʻlaklar bosh boʻlaklar deyiladi. — Oʻzbek tili darsligi

  • Ergashgan qoʻshma gap Oʻzaro ergashtiruvchi bogʻlovchilar yordami bilan (baʼzan bogʻlovchisiz) bogʻlanib, ergash va bosh gapdan tuzilgan qoʻshma gap.
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 257 →

Taʼriflar ichida

71 ta
uysiz

uysiz Uyi yoʻq; oʻz uyi yoʻq. Uysiz kuyov. Xotini yoʻq, uylanmagan yoki eri yoʻq. erga tegmagan.

endogamiya

endogamiya etn. Endogamiya (faqat oʻz qabilasidagi, urugʻidagi kishiga uylanish yoki erga tegish odati).

erli

erli Eri bor, erga teggan, eri bilan yashab turgan. Erli xotin. Oʻynashdan aynib, erli boʻlmoqchiman, mulla aka. A. Qahhor, Sarob

Hammasini koʻrish · 71 →

Ertaklar

250 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Alvasti
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad

Andijonlikning hikoyasi
Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Hammasini koʻrish · 250 →

Sheva materiallari

72 ta
avzachyq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · sergap

Sergap, vaysaqi, sir saqlamaydigan odam; befahm

aygʻoq
Surxondaryo viloyati · janjalkash

Janjalkash, urushqoq (adabiy tilda: aygʻoqchi, sergak)

aŋchi
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ovchi; mergan

ovchi; mergan

basqal
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ariqning suvini baland yerga chiqarish maqsadida bosilgan tuproq aralash shox-shabba
beshtosh
Xorazm viloyati · beshtosh

Beshta kichik tosh yerga tiralgan chap qo‘lning yoniga sochilib, keyin besh toshdan xohlagan bittasi o‘ng qo‘lga olinib, uni yuqoriga irg‘itgancha, yerda yotgan

bütäv
Xorazm viloyati · butun

1. boʻlinmagan, bir butun; 2. erga tegmay, qizligicha umr oʻtkazgan ayol kishi

Hammasini koʻrish · 72 →