Қидирув

от 1. Эси пастлик, жиннилик.

Колхоз қандай бўлишини мен ўзим яхши билмагандан кейин, кишига ўзим билмаган нарсалар тўғрисида маслаҳат беришим девоналик бўлади, тақсир. — А. Қодирий, Обид кетмон

2. Хайр-садақа сўрашлик; гадойлик, тиланчилик.

Юрт эгаси девоналик қиларми? Мен Гўрўғли эмас, отим Хушкелди. — Хуш-келди

от 1. Ақлдан озган, эси паст; телба, савдойи.

Девонадан ой боши сўрама. — Мақол

Бечора ўғлининг қатлидан кейин девона бўлиб қолибди. — Мирмуҳсин, Меъмор

Ҳўкизман деса индаманг, девонага эътироз билдириб бўлмайдур. — М. Осим, Карвон ёʻлларида

2. дин . Аллоҳнинг васлига етишиш умидида зикр-у самога берилиб, бу дунё ишларидан воз кечган суфий, дарвешсифат одам.

— Ё ҳув, ё ман ҳув, пирим Накшбанд девона кўлласинлар, — деб [каландар] лаълини олиб бориб, чош бошида чўккалаб ўтирган имомнинг олдига қўйди. — С. Айний, Қуллар

Йигит ўчоқ олдига келаётиб, зикрчиларни калака қола-ётгандай такрорлади: Муллабозор девона, ҳақ дўст, ёолло! — П. Турсун, Ўқитувчи

3. кўчма Бирор мақсад, ҳаракатга тамоман берилиб, эс-ҳушдан ажралган.

Эй дилрабо, ишқинг билан девона бўлдим соғиниб. Булбул каби тун кечалар гирёна бўлдим соғиниб. — Ҳамза

Лайли ёримдан айрилиб Девона бўлдим, найлайин. — Тоҳир ва Зуҳра

Ўзин афсун этиб, бўлди афсона, Девон битолмасдан бўлди девона. — Газетадан

4. Хайр-садақа билан кун кўрувчи; гадо, тиланчи.

Девона ҳам хуржунини бир ёʻқотади. — Мақол

Бегона тупроқ ~ девона тупроқ. — Мақол

Дўстлар, бечора, қашшоқ, камбағал девонаман. Най чалиб, ҳар ерда ўқирман ғазал, девонаман. Муқимий.

Ҳиммат қилиб, шу девона боланинг ёʻлига садақа қилишларингизни сўрайман. — Гулдаста

5. с. т. Эркалатиб гапирганда ёхуд ҳазил тариқасида жиннивой, тентаквой каби маъноларда ишлатилади.

— Девона бўлдингми? — деди Сафар чўтир ранги оқариб. — Ойбек, Қуёш қораймас

Пул ёʻқ, девона, пиёда жўнайсанми? — Ойбек,Танланган асарлар

сфт. 1. Девоналар каби, девоналардек, телбаларча.

Девонавор йиғламоқ.

Девонавор бўлдим ёрнинг дастидан, Шамшод излаб ошдим тоғлар устидан. — Тоҳир ва Зуҳра

2. Девоналарники каби, девоналарникига ўхшаш.

Зорий Хиванинг атоқли уламоларидан бироқ энгил-бошига қарамас, аксар девонавор кийимда юрарди. — С. Сиёев, Ёруғлик

сфт. Девонага ўхшаш, девона каби, девонамонанд.

Унинг хаёлпараст, меров, девонасифат одам эканлиги афтидан ва қилиғидан билиниб турар эди. — М. Осим, Элчилар

Латофатнинг ўзи ҳам муҳаббат туйғусидан девонасифат эди ҳозир. — Л. Тожиева, Меҳрим сизга, одамлар

от Қаландарнинг, тиланчининг, гадонинг боласи, фарзанди.

Бозор халқи мендай тарки дунё қилган девонаваччани кўриб, қаландарларга бўлган ихлослари ҳаддан зиёда ошмоқда эди. — Ғ. Ғулом, Шум бола