Қидирув

от 1. айн. Асал 1, 2.

Бол сотган бармоғини ялар. — Мақол

Бу ернинг узуми, анори, анжири бол билан тенг дейдилар. — Газетадан

Ол-ол бўлсин, ол бўлсин, ёринг лаби бол бўлсин. — Кунтуғмиш

2. кўчма Тот, лаззат.

Тил бор — бол келтирар, Тил бор — бало келтирар. — Мақол

Яхши хотин —умр боли. — Мақол

Улар ҳаёт болини эмас, ҳаёт заҳрини ютиб ўтирардилар. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

3. кўчма Яхши, мулойим муомала.

Тилингда бўлса болинг, Кулиб турар иқболинг. — Мақол

Муздан сув томар, Сўзамолдан — бол. — Мақол

Мед сладок, а ребенок меда слаще.

от 1. Янги туғилган, ҳали кўкракдан, она бағридан ажратилмаган гўдак; чақалоқ.

Бола эмизмоқ. Болани аллалаб ухлатмоқ. Бола йиғламаса, она сут бермайди. — Мақол

Ўзбек ойим бурчакда бола кўтариб ўтирган Зайнабдан чақалоқни олиб, уни жомни тўкиб келишга буюрди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Ҳали ёш, вояга етмаган одам.

Болани ёшдан асра, ниҳолни бошдан асра. — Мақол

Яхши боладан — раҳмат, Ёмон боладан — лаънат. — Мақол

Мен куяман боламга, Болам куяр боласига. — Мақол

Алдагани бола яхши. — Қанотли сўзлар

— Ҳали бола экансиз, — деди Кумуш. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Анвар келишган, дўндиқ бола эди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Аёл кишининг фазилати бола билан бўлган муносабатида очилади. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

3. Фарзанд, ўғил-қиз, зурриёт.

Одамнинг меваси — бола. — Мақол

Бол ширин, болдан бола ширин. — Мақол

Бола азиз, одоби ундан азиз. — Мақол

Бир онадан алвон хил бола туғилади, деганларидек, Анварнинг яратилиши оғаларига нисбатан бошқача эди. А. Қодирий, Меҳробдан чаён.

4. кўчма Ёши улуғ, аммо гўдакларча иш тутадиган, болаларча мулоҳаза юргизадиган одам ҳақида.

— Нега кўнглимга олмай, мен ёш боламанми! — деди [Кумуш]. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Эй хотин, бола бўлиб қолган-сан десам, аччиғинг келади. Ахир гапнинг охирига қадар тинглаб турмайсанми. — Ойдин, Ширин келди

5. (кўпинча 1-шахс эгалик аффикси билан) Ёши катталарнинг ёшларга мурожаат шакли.

— Узр айт, болам. Золим билан тенглашма! — деди чол. — Ойбек, Танланган асарлар

— Меники бедаво дард. Уҳ! — енгил хўрсинди Тоҳиржон. —Ундай дема, болам. Ноумид шайтон. — Ойбек, Танланган асарлар

6. Янги туғилган, тухумдан чиққан, ҳали вояга етмаган ёш ҳайвон ёки парранда.

Қўнғиз боласини оппоғим дер, кирпи боласини юмшоғим дер. — Мақол

Илоннинг боласи — илон, Чаённинг боласи — чаён. — Мақол

7. Ҳомила, қориндаги гумона.

— Боланг неча ойлик бўлди, ер ютгур? — бўғилиб сўради ва қизни бир тепди. — Ойбек, Танланган асарлар

Меҳри иккиқат. Бола икки ойлик, уч ойлик беш ойлик Қандай қилиб бўлса ҳам, болани тушириш керак. — А. Қаҳҳор, Бошсиз одам

от Бир учида каллаги, иккинчи учида резбаси бўлган, машина ёки иншоотларнинг ажралувчи қисмларини бириктирувчи маҳкамлаш детали.

Кўзойнакнинг ошиқ-мошиғи кўпинча бўшашиб қолади, шунда унинг болтини маҳкам бураб қўйинг. — Газетадан

Бу болтларни, гайка бўлмагач, ҳеч нарсага ишлатиб бўлмас экан. — Муштум

от 1. Бутуннинг бир қисми; қисм, парча, кесим.

Энгашиб, яшикдан икки бўлак кўмир олиб солди. — С. Кароматов, Олтин қум

Қози пиёлани олдига қўйди-да, сўйилган анордан бир бўлагини олиб, йирик қизил доналарни кафтига уқалай бошлади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Ниҳоят, у жонлироқ кесилган гўшт бўлаклари қолиб, бундайроқларини олиб, узата бошлади. — М. Мансуров, Ёмби

2. Нарсаларнинг тортиб, ўлчаб ажратилган ҳар бир қисми, донаси, ўрами.

Бир бўлак совун.

Мирзакаримбойнинг хотини бир катта бўлак чойни Ёʻлчига бериб, Гулнорни имлади. — Ойбек, Танланган асарлар

Тўйимизнинг эртасига совғага икки бўлак кирсовун олиб келган. — С. Аҳмад, Уфқ

3. сфт. Бошқалардан фарқ қиладиган; бошқа, ўзга, бошқача.

Бу бўлак гап. У бутунлай бўлак одам,

Бундай пайтларда у ҳеч нарсани эшитмайди, ҳеч кимга қулоқ солмайди: ўзига хос бир бўлак дунёда — хаёл дунёсида яшайди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

Ундоқ эмас, янга, энди замон бўлак, энди давлат ҳисоб-китоб билан барака топади. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

4. Ўзига мустақил, алоҳида, ажратилган; бошқа-бошқа.

Уларнинг рўзғорлари бўлак.

Ҳар кимнинг гўри бўлак! — Н. Норқобилов, Тўқнашув

5. кўм. взф. (ч.к. сўз билан) Бошқа, ташқари.

Бундан бўлак гапим ёʻқ.

Элмурод, эрталабдан бери нон-чойдан бўлак ҳеч нарса емаганликдан, кўнгли озганлигини сезди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Карим аканинг ота-онаси эрта ўлиб кетган. Фазилат опадан бўлак ҳеч кими ёʻқ, камбағалгина йигит эди. — М. Ҳазратқулов, Журъат

Укасидан бўлак Ҳамиданинг яқини қолмади. — Ёш куч