Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«VLA» boʻyicha 817 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

501 ta
Vladimir Monomaxning bolalarga nasihati

Поучение детям Владимира Мономаха - памятник древнерусской литературы и педагогической мысли. Поучение написал великий князь киевский Владимир Мономах (1053-1125). Автор адресовал произведение своим детям и всем, кто захочет его выслушать. Три добрых дела, по мысли автора, дают победу над врагом и избавление от грехов: покаяние, слёзы (сокрушение о своих неблаговидных поступках) и милосердие.The instruction of the children of Vladimir Monomakh is a monument of ancient Russian literature and pedagogical thought. The instruction was written by the Grand Duke of Kiev Vladimir Monomakh (1053-1125). The author addressed the work to his children and everyone who wants to listen to him. Three good deeds, according to the author's opinion, give victory over the enemy and deliverance from sins: repentance, tears (contrition about their unseemly acts) and mercy.

Toʻliq maqola →
davlat
Izohli lugʻat · yana 9 ta lugʻatda

ot Oʻz fuqarolarining ijtimoiy-siyosiy huquqlarini himoya qiluvchi, bunga qarshi turuvchi kuchlarning qarshiligini sindiruvchi hokimiyat organlari va siyosiy tashkilotlari tizimiga ega boʻlgan mustaqil mamlakat.

Oʻzbekiston davlati. Temuriylar davlati. Davlat apparati. Davlat byudjeti. Davlat gerbi. Davlat intizomi. Davlat mulki.

Chindan ham vaqtli hukumat davlat tepasiga chiqdi-yu, lekin amalda podshoning xalqqa qarshi siyosatini davom ettirdi. — K. Yashin, Hamza

Temur tomonidan tuzilgan davlatning sistemasi ham qiziqarlidir. — Fan va turmush

Davlat qurib bersin, deb oʻtirmay, hashar bilan bitirib qoʻyadi. U. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

  • Arkoni davlat Davlatning ulugʻlari, davlatning tayanchlari. Arkoni davlat Chambilda bejoy koʻp deb, Shigʻirlatib opkep kiyim tashladi. — GulnorpariIkki yonida arkoni davlat qulluq maqomida turibdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
  • Davlati koʻtaradi Mol-dunyosi koʻp; qurbi yetadi. Biz katta boymiz davlatimiz koʻtaradi. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Taxti davlat Davlat hukmronligi, podshoqlik. Bu yerda taxti davlating, Ketar mendayin ulfating Erali va Sherali.
  • Boshiga davlat qushi qoʻnmoq Tolei ochilmoq, omadi kelmoq. [Sifat buvi Jamilaga:] Aylanay, qizim! Nahotki boshingga davlat qushi qoʻnsa-yu, uni kaltak olib, oʻzing quvlasang! Hamza, — Boy ila xizmatchi
  • Davlatingiz (yoki davlatlari) koʻlankasida (yoki soyasida) yoki soyayi davlatlarida (yoki davlatingizda) Sizning panohingizda, himoyangiz, gʻamxoʻrligingiz ostida (mulozamat yuzasidan, koʻpincha kirish iborasi sifatida ishlatiladi). Siz oqposhshoning davlati soyasida yurt soʻrab, umringiz aysh-ishrat, nashʼu namo bilan oʻtyapti. — K. Yashin, Hamza— Yigitlaringizning barchasi ham quruq qolmadimi? — Davlatingiz soyasida, taqsir! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar— Xudoga shukur, davlatlari koʻlankasida, — deb qoʻrboshi tavozelandi va qoʻl qovushtirib, qushbegining yaqiniga choʻkkashdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Davlatlari yori bersa Oʻzlarining madadlari bilan baxtimiz chopsa, omadimiz kelsa. Davlatlari yori bersa, albatta, bizning muddao ham shunda! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarOʻgʻrilardan bittasi tutildi, davlatlari yori bersa, qolganlari ham ushlanur, deb oʻylayman! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Davlat qushi 1. Ertaklarda: valiahdi boʻlmagan xon oʻlganda, xon qilib koʻtariladigan kishini aniqlash uchun uchirilgan qush. Davlat qushi kelib, Rustamzodning boshiga qoʻndi. — M. Mahmudov, BulbuligoʻyoBaxting bunchalik kulgan ekan davlat qushini qoʻldan uchirish kufroni neʼmat, bolam! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayonOltmish degan yoshingda davlat qushi boshingda. — Habibiy,Devon
Toʻliq maqola →
savlat
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Ulugʻvor tashqi qiyofa, salobatli koʻrinish, salobat, mahobat.

Usta uning yelkasi, savlati, gʻayrati, kuch-quvvat yogʻilib turgan vujudiga havas bilan boqdi. — T. Ashurov, Oq ot

Poʻlat polvon degay nomin xaloyiq, Ishi ham savlati nomiga loyiq. — Habibiy, Devon

2. Koʻrk, iftixor.

Oʻsmirlar — davlatimiz, Keksalar — savlatimiz. — Q. Muhammadiy

  • Savlat toʻkmoq Butun savlati bilan koʻzga tashlanmoq. Umar polvonga endi bari bir boʻlgani uchun sovuqqonlik bilan qoyaday savlat toʻkib turardi. — K. Yashin, Hamza
  • Savlatidan ot (yoki it) hurkadi Juda savlatli; salobati odamni bosadi. Ertalab kelsam, xonaga odam sigʻmay ketibdi, har olimlarki, savlatidan ot hurkadi deng. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati
Toʻliq maqola →
shavla
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Goʻsht, sabzi-piyoz va guruch solib pishiriladigan boʻtqasimon ovqat.

Shavla pishirmoq. Shavlani yemoq. Arzimaydi gʻalvasi, kuydiradi shavlasi. — Maqol

Bir qoʻlida laganda shavla, bir qoʻlida choynak koʻtarib kirib kelayotgan Gulchehra eriga gʻalati qarab qoʻydi. — S. Zunnunova, Goʻdak hidi

2. Shapaloq bilan urmoq, tarsaki solmoq.

Qoʻshni zveno boshligʻiga oʻgʻlingizni tutib bersam, qulogʻi tagida shavla qaynatib qoʻyardi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 501 →

Ertaklar

190 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldoqchi mushuk
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Alvasti
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad

Andijonlikning hikoyasi
Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Hammasini koʻrish · 190 →

Sheva materiallari

121 ta
O: lap
Xorazm viloyati · ovlab

ovlab

Täshlämä
Namangan viloyati · zovur

zaxkash suvlarni tortadigan chuqur ariq, zovur

ahansop
Fargʻona viloyati · ohansov

Temir, mis, kumush, tilla kabi metallni qirganda, egovlaganda tushgan mayda qirindisi.

ahansop
Fargʻona viloyati · ahansop

o'zbek zargarlari kumush va tillani egovlaganda chiqqan qipiqlari

avlaq
Surxondaryo viloyati · xilvat

Xilvat

Hammasini koʻrish · 121 →

Tashqi resurslar

4 ta
Common Voice: oʻzbek tili
Korpuslar va ilmiy resurslar

Oʻzbek nutqining ochiq maʼlumotlar toʻplami; ovoz yozib yoki yozuvlarni tekshirib hissa qoʻshish mumkin.

Sahifalar

1 ta
Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.