Qidiruv

fl. 1. Oʻsib, rivojlanib, tarkibi yaxshilanib, isteʼmol qilish yoki ishlatish uchun yaroqli holga kelmoq, yetilmoq (meva, sabzavot, don, suv kabilar).

Qulupnay pishdi. Pomidor pishgani yoʻq.

Mol oʻtmaydigan balandlikdagi devorlari ham nuragan, bogʻ ichidagi olma va togʻolchalar esa pishib yotibdi. — Sh. Xolmirzayev, Yoʻllar, yoʻldoshlar.

Mana bu uzumni oling, juda yaxshi pishibdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Qora giloslar gʻarq pishib, shoxlari tomga tushib turar edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Oqar suvlarning barchasi pishgan, yer ostidagi kam harakatdagi suvlar xomdir. — Gazetadan

2. Rivojlanib yetilmoq.

Pishmagan novda. Pishgan urugʻ.

Egatlardagi tutlarning novdalari pishibdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

3. Qaynatish, qovurish, dimlash va shu kabilar natijasida isteʼmol uchun tayyor boʻlmoq.

Palov pishdi. Tuxum pishdi. Non qizarib pishdi. Bermasning oshi pishmas, pishsa ham, qozondan tushmas. — Maqol

Pishgan oshning umri qisqa. — Maqol

Kechki norin uchun katta qozonda yogʻli qazi pishadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Qurbonning bir tomonida pishib qotib ketgan kaboblar ustma-ust taxlab qoʻyilgan. — E. Usmonov, Yolqin

Feruz birla bir xonada oʻtirib gurung etmakka, bir qozonda pishgan taomni yemakka op qilganimi bu? — S. Siyoyev, Yorugʻlik

4. Oʻtda ishlov yeb, zarur texnologik xususiyat kasb etmoq.

Gʻisht yaxshi pishibdi.

5. Toblanmoq, qoraymoq; chiniqmoq.

Oftobda rosa pishdik.

— Oho, agronomcha, — dedi Hamdam qoshini chimirib, — dalada rosa pishibsan-ku. — H. Ahmar, Kim haq?

Yoshlar ishlasin, pishsin, endi bizlar charchab qoldik, desak ham, qari bilganni pari bilmas, deb yuz baloga roʻpara qilishaveradi. — S. Nurov, Narvon

Shukurovning oftobda pishgan qoracha yuzi, sal qisilgan qoʻy koʻzlariga chuqur oʻychanlik choʻkkan edi. — O. Yoqubov, Diyonat

6. s. t. Toʻlishib, yorilish darajasiga kelmoq (yara-chaqa haqida).

Malham qoʻyilsa, chipqon tez pishadi.

7. koʻchma Umri oxiriga yetib, qartayib, oʻlimi yaqinlashmoq.

— Oʻzi pishib qolganday-ku, Nazar aka, — dedim.

— Qoʻying, uch-toʻrt kunligi bormi-yoʻqmi. — M. M. Doʻst, Lolazor

Eshon ayaning birdan-bir niyati — qoʻlda qolgan qoʻr-qutlarni saqlab qolish, pishib, hilvirab turgan eshonni oʻz maskaniga qoʻyib, boyliklarga ega boʻlish. — S. Ahmad, Hukm

8. koʻchma s. t. Hal boʻlmoq, tayyor boʻlmoq.

Ish pishdi — Teshaboyning oʻrniga sizni brigadir qilmoqchi boʻldik. — Uygʻun, Doʻstlar

[Egam xotiniga:] Gapni boʻlma! Hoy, nari bor! Ish pishdi. — Shukrullo, Saylanma

Munavvar, Nazokat fojiasini oʻz fojiasiday yuragiga yaqin oldi. Shungami, postanovka tez pisha qoldi. — S. Anorboyev, Mehr

9. koʻchma Mukammal holga kelmoq.

Fikrlar pishib, yetilib, yurakdan toʻlib chiqmasidan asar yozishga, ayniqsa, uni nashr etishga shoshilish kerak emas. — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi

Bu hol Oybekning dastlab oʻz xayolida pishib yetilgan epizodlarnigina yoza boshlaganini koʻrsatadi. — OʻTA

10. koʻchma Oy-kuni yaqinlashmoq.

Shuni yaxshi bilingki, ishingiz endi koʻp boʻladi. Pishib turgan xotin koʻp. Uyma-uy yurib, konsultatsiya berasiz. — S. Ahmad, Choʻl shamollari

kúyip-pisiw, kúyip-janıw

und. s. Mushukni haydash uchun ishlatiladi.

Mushukka pisht demagan tovuqqa kisht dermidi? — Maqol

ot shv. Mushuk.

Bashirjon: Nega pishak shokolad yemas ekan-a? deya oʻylay boshladi. — N. Aminov, Qahqaha

Indan chiqib, pishak bilan hazillar, Magar ajal qoʻmsab kelsa sichqonga. — Alpomish

ot 2. ot Poliz ekinlari, meva, sabzavot kabilarning pishgan vaqti, mavsumi (shu narsalarning nomi bilan qoʻllanadi). Qovun pishigʻi. Tut pishigʻi. Avji oʻrik pishigʻi. sht Bugʻdoi, joʻxori pishigʻida.. yengil charxini yelkasiga solib, oʻgʻilchasini yetaklab, dala aylanadi, oʻroq charxlaydi. A. Qahhor, Sarob. Tut pishigʻi edi. Peshindan keyin hovlida kartoshka chopiq qilayotgandim. M. Mansurov, Yombi

3. Tezda sinmaydigan, yirtilmaydigan, uzilmaydigan, buzilmaydigan; puxta, mustahkam, qattiq, chidamli. . [Unsin |

Pishiq chit. Pishiq charm. tya [Maston] Oyogʻidagi pishiq agʻdarma etikni koʻzdan kechirdi — A. Qahhor, Maston

Mahsining choki pishiq boʻlsin uchun, mumli yopishqoq ipni har qatimda barmoqlari bilan “qir-qir ” tortib qoʻyardi — Oybek, Tanlangan asarlar

4. Eshilgan, pishitilgan, chiyratma

5. Oʻtda, olovda pishirilgan

Pishiq gʻisht. yash Xayrullayev oldida Shamsi Toʻrayevich darvozaxonaning bir burchagiga terib qoʻyilgan pishiq gʻisht uyumini unga [Bashirjonga] koʻrsatdi — N. Aminov, Suvarak

6. Jismoniy jihatdan baquvvat, miqti, chayir

Qoʻl olib koʻrishar ekan, uning pishiq jussasiga, bolalarcha iymanib turgan koʻzlariga qaradi — S. Ahmad, Ufq

Vujudidan oʻsmir bolalarday kuch-gʻayrat toʻlib turar, gavdasi pishiq, terilmagan quyuq qosh ostida oʻychan yumaloq koʻzlari timqora boʻlib koʻrinar edi — A. Muxtor, Davr mening taqdirimda

7. koʻchma Oʻz ishiga puxta, birovga soʻzini bermaydigan, haqini oldirmaydigan. Pi-shik, soʻzamol kampir, har xil bahona topib, kunda birikki marta boynikiga kirar edi. Oybek, Tanlangan asarlar. U \Abdurasul\ endi turmushning ogʻir kulfatlarini yengib, pishik yigit boʻlib yetishgan edi. P. Tursun, Oʻqituvchi

Pishiq boʻl. Nima maqsadda yurganingni hech kim bilmasin — P. Tursun, Oʻqituvchi

8. Oʻz narsasini, mehnatini birovga anoyi qilmaydigan, qattiq. Kuzda togʻamdan pul olib yuboraman-da. Lekin qarindoshlarimiz oʻlguday pishik odamlarga oʻxshaydi. Oybek, Tanlangan asarlar

9. koʻchma Asosli ravishda ishlangan; yaratilgan; puxta. ™ | Hakimov | . Ostonbek agronomlik maʼlumoti borligiga shahodatnoma olib kelgandi, dadasi oʻgʻlining ishni pishik kilganidan xursand boʻldi. "Yoshlik". Boʻri Paygʻamov, Pusratbek-ning oldin — jurnallarda jiddiy, pishik maqolalarini oʻqiganda, koʻz ostiga olib Koʻygan, bu yerga ataylab uni koʻrish, koʻngliga qoʻl solish uchun kirgan edi. S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

Pishik asar. Pishiq ish qil-mok■

Eshonboyev tez oʻsib kelayotgan kadrlardan ekanini, ancha pishiq ilmiy ish yozganini aytdi — P. Qodirov, Uch ildiz

10. Ziyrak, uddaburon. Men boshqa narsa demoqchiman: ishning koʻzini biladigan odam, pishik, xat-savodi bor., shu odamni sekretarlikka tavsiya qilsak, demokchiman. A. Qa\\or, Qoʻshchinor chiroqlari

ot esk. ayn. Richag.

Yana tushki smenaga oʻtgan kunlarimiz edi. Vishkaning tepasidagi pishangning oʻqi sal qiyshayib qolgan ekan. — P. Qodirov, Qadrim