Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «MSH» — результатов: 184: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

58
tumshuq

ot 1. Qushlarning ogʻzi bilan birikkan, choʻqish va zarb berish uchun xizmat qiladigan oʻtkir uchli shoxsimon aʼzosi.

Tovuqning tumshugʻi.

Laylakning boʻyi novcha, tumshugʻi bor tarnovcha. Uygʻun.

Qushchaning juvoldiz uchiday tumshugʻi salgina ochilishi bilan jilgʻani kuchli ovoz tutdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

2. Hayvonlar boshining old (ogʻiz, burun tomon) qismi.

Choʻchqaning tumshugʻi.

Yelib-yoʻrgʻalab ketayotgan toʻriq dafʼatan tumshugʻini baland koʻtarib, qattiq kishnadi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Tarzan boyagiday buyruqni bajarib, qand mukofot olgisi kel-dimi, saxiy egasining oyogʻiga yalpoq tumshugʻini surkadi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

3. Dagʻl. Aft-bashara; kalla, boshning yuz, bet tomoni.

Poshsha xola kuyovning tumshugʻi oldida ombur qilib qisilgan barmoqlarini oʻynata boshladi. — D. Nuriy, Osmon ustuni

U [Madaminxoʻja] borib, muttaham qozining tumshugʻiga tushirgisi yo iflos basharasiga tupurgisi keldi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

4. Biror narsa, buyum va shu kabilarning oldinga chiqib turgan qismi, burni.

Kemaning tumshugʻi. Miltiqning tumshugʻi.

Xoliq koʻzlab turib, ogʻir etigining tumshugʻi bilan bir tepdi. — H. Nazir, Choʻl havosi

Poʻlat qush tumshugʻini choʻza-choʻza, osmonga koʻtarildi. — N. Safarov, Olovli izlar

Ularning biri sumkadan oyna qutiga oʻxshash narsani oldi-da, mashinaning tumshugʻiga qoʻydi. — Mirmuhsin, Supurgiga sajda

  • Tumshuq tiqmoq (yoki suqmoq) Biror ish, narsaga aloqasi boʻlmagan holda, oʻrinsiz aralashmoq. Birinchidan, meni afandixon demang. Ikkinchisidan, tushunmagan ishingizga tumshugʻingizni suqmang! — S. Ahmad, HukmBu ishga uning tumshuq tiqmasligini iltimos qilishganda — Mirmuhsin, Chodrali ayolRasuljon oʻzining bevosita vazifasi qolib, boshqalarning ishiga tumshugʻini tiqadi. — J. Abdullaxonov, Xonadon
  • Tumshugʻi (yoki qovoq-tumshugʻi) osilmoq (yoki choʻzilmoq) Aft-basharasi xafalik, norozilik va shu kabilarni ifodalovchi tund holatli boʻlmoq. Mengliboyning tumshugʻi osildi. — MushtumTergovchi Hamdam Yoʻldoshev, qovoq-tumshugʻi osilib, ularni xonasiga boshlab kirdi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazinaSoʻnggi gap yoqmadi shekilli, tumshugʻi choʻzilib ketdi. — Oydin, Hikoyalar
  • Tumshugʻi ostida (yoki tagida) Shundoqqina oldida, yonginasida. Agar tumshugʻining ostida nimalar boʻlayotganini koʻrmasa, unda u latta! — Sharq yulduziQaynona shundoq Yigitalining tumshugʻi ostiga kelib, gulduroq ovoz bilan bir kulib qoʻydi — D. Nuriy, Osmon ustuniPoyezddan tushgandan keyin tumshugʻimiz tagida ekansan-ku, biz boʻlsak qayoqlarga borib yuribmiz. — E. Raimov, Ajab qishloqKoʻchada turgan militsionerning tumshugʻi tagidan koʻcha harakati qoidasini buzib oʻtib ketgan-ku I. — Qalandarov. Shoxidamas, bargida
  • Tumshugʻidan ilinmoq Qoʻlga tushmoq. Nihoyat, qingʻir koʻchaga kirgan yoshlar tumshuqlaridan ilinishdi. — Gazetadan
Полная статья →
yumshoq

sft. 1. Qoʻl tegsa botadigan, oson eziladigan; muloyim, mayin.

Yumshoq yostiq. Yumshoq pat. Yumshoq xamir.

Uy toʻrida, yumshoq koʻrpa ustida qargʻashoyi koʻylakli bir xotin yotar edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

U beixtiyor toʻshakday yumshoq maysazorga oʻtirib qoldi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qor suviga toʻygan yer xamirdek yumshoq edi. — S. Ahmad, Ufq

Normat Adolatning yumshoq qoʻli, nozik barmoqlarini kafti bilan siladi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Osonlikcha turli shaklga kiradigan, ishlov berilishi oson, boʻsh.

Yumshoq yogʻoch. Yumshoq metall. Yumshoq sim.

3. Chaynalishi, yeyilishi oson; mayin, muloyim (ovqat haqida).

Yumshoq shavla.

Mana, yigitcha, yumshoq non ham olib chiqdim. — H. Gʻulom, Mashʼal

Shu yigit menga uch hafta qaradi, bir burda non topsa, yumshoq joyini menga berib boqdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

4. Birovga qattiq gapirmaydigan, dagʻallik qilmaydigan; muloyim.

Munavvar oʻta intelligent, yumshoq bir odamga dagʻallik qilib, ozor berganiga oʻksindi. — S. Anorboyev, Mehr

Kampir koʻpni koʻrgan, achchiq-chuchukni tatigan, yumshoqqina xotin edi. — S. Ahmad, Ota

Tabiatan yumshoq, koʻngilchan odam, yolgʻiz farzandini urishishga tili bormasdi. — Oʻ. Umarbekov, Yoz yomgʻiri

5. Yoqimli taʼsirga ega; muloyim.

Avji qish vaqti boʻlsa ham, yerda sira qor yoʻq, havo xuddi bahorday yumshoq edi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

Hozir uning horgʻin yuzidagi yumshoq jilmayish birdan soʻndi. — A. Muxtor, Opa-singillar

dedi-da, sababini oʻzim ham bilmayman, degandek yumshoq kulib qoʻydi. — Shuhrat, Shinelli yillar

6. Ozor yetkazmaydigan; yengil.

Yumshoq jazo.

Quturmay ham nima qilsin, chayqovchilikda ayblanganlarning ustidan sudlar shu qadar yumshoq hukm chiqaradiki, bilmay-san kishi: jazo berdimi, nasihat qildimi? — A. Qahhor, Ogʻaynilar

  • Koʻngli yumshoq yoki yumshoq koʻngil Birovning gapiga tez ishonadigan, tez koʻnadigan; koʻngilchan, rahmdil. Ochil qanchalik tez va koʻngli yumshoq boʻlsa, Mahkam shunchalik vazmin edi. — P. Qodirov, Uch ildiz
  • Yumshoq supurgi
Полная статья →

Показать все · 58 →

В определениях

1

Сказки

42
Aldoqchi mushuk
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Ayoz
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Bektemir botir
Устное народное творчество

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Besh qiz
Устное народное творчество

Ushbu ertakda besh opa-singilning sarguzashtlari, ularning mehmonnavarligi va qiyinchiliklarga duch kelishi hikoya qilinadi. Ertakda sadoqat, xiyonat va adolatn

Boʻri bilan tulki
Устное народное творчество

Bu ertakda tulkining ayyorligi va boʻrining soddaligi orqali hayotiy saboqlar beriladi. Tulki har doim oʻzining aql-zakovatidan foydalanib, qiyin vaziyatlardan

Bulbuligoʻyo
Устное народное творчество

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Показать все · 42 →

Диалектные материалы

83
Taqlam [taqläm]
Namangan viloyati · taxlam

qattiq yoki yumshoq narsalarning ustma-ust joylashgani

aläkkä
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qovun navi

yozgi qovun, gurbakning bir xil navi, rangi ko'kimtir, mag'zi sersuv, yumshoq, og'irligi 5-6 kg ga boradigan qovun.

aqtanav
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · oq tumshuqli mol

tumshugʻi oq rangli mol; tumshugʻi oq ot

aqtumshuq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qari mol

yetti-sakkiz yashar qoʻy; qarigan mol

axtimshiq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qari mol

yetti-sakkiz yashar qoʻy; qarigan mol

birpilikli (qora) chiroq
Fargʻona viloyati · birpilikli qora chiroq

Qorachiroq (choʻyanchiroq)ning bir tumshuqli va bir dona pilik solib yoqiladigan xili

Показать все · 83 →