Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«ILIQ» boʻyicha 95 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

26 ta
iliq
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ILIQ 'biroz issiq’. Kech kuz boʻlsa ham, hali havo i l i h. Bu sifat qadimgi turkiy tilda ’biroz isi-’ maʼnosini anglatgan yïlï- feʼlidan (Devon, III, 100) —gʻ qoʻshimchasi bilan yasalgan; qadimgi turkiy til— dayoq soʻz boshlanishidagi y undoshi talaffuz qilinmay qoʻygan (Devon, I, 95); oʻzbek tilida ï unlilarining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: yïlï- + gʻ = yïlïgʻ > ïlïgʻ > iligʻ. Hozirgi soʻzlashuv nutqida bu soʻz oxirida gʻ undoshi talaffuz qilinadi, lekin adabiy tilda q undoshi bilan yozish koʻrsatilgan: iligʻ > iliq

Yoqimli, xush keladigan. n [ Mayna]

Iliq soʻz. Iliq suhbat. Iliq muomala

Oshiq yigitlarning koʻzlari va iliq tabassumlari haqida zimdan oʻylab, yana oʻzidan-oʻzi uyalibketardi — Sh. Toshmatov, Erk qushi

Muhammadjonga doim iliq muomala qiladigan Zufar Hakimovich bugun nega qoʻl berib koʻrishmagani mana shu istehzoli savoldan bilinib turardi — P. Qodirov, Uch ildiz

Toʻliq maqola →
iliqmoq

fl. 1. Shahvoniy nafsni qondirish ishtiyoqida ergashmoq; kuyukkan qanjiqqa (itga) ilashmoq.

2. Biror ayolga hirs qoʻymoq, shu maqsadda intilmoq, ilashmoq.

Boyning boshqaruvchilari orasida oymisan oy, kunmisan kunday Bibiqatcha degan qiz boʻlar edi. Aglonbiyning shunga iliqqan yillari ikki xotini birdan oʻldi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq, qissasi.

Toʻliq maqola →
iliqlik
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

ot Iliq holat, iliq ifoda.

Cholning qiyofasida kishini oʻziga tortuvchi allaqanday iliqlik bor edi. — F. Musajonov, Pushaymon

Poshsha xoladan bunchalik iliqlikni kutmagan Dorobbekning rangi qochgan yuzlari yorishib ketdi. — D. Nuriy, Osmon ustuni

Toʻliq maqola →
iliq-issiq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

sft. 1. Uncha issiq ham emas, sovuq ham emas, bir oz issiq.

Erta bahorning iliq-issiq kunlari boshlandi. — S. Ahmad, Hukm

2. Ayn. iliq 2.

Hayajondan, bedorlikdan madori qurigan ayolni yupatadigan yumshoq muomala, iliq-issiq soʻz kerak edi. — A. Muxtor, Opa singillar

  • Iliq-issigʻida Vaqti gʻanimatda; oʻz vaqtidan oʻtkazmay, fursatni qoʻldan bermay.
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 26 →

Taʼriflar ichida

47 ta
yogʻin-chochin

yog‘in-chochin ayn. Yogʻin-sochin. — Paxtani iliq-issiqda, yogʻin-chochinga qolmay terib olsak, yaxshi boʻlardi, — dedi Alijon. H. Nuʼmon, Fasllar

bedorlik

bedorlik Uyqusizlik; sergaklik. Hayajondan, bedorlikdan madori qurigan ayolni yupatadigan yumshoq muomala, iliq-issiq soʻz kerak edi. N. Salomova, Hurmatga loyiq Shu kech

imi-dimida

imi-dimida rvsh. Naridan-beri, birov bilib, birov bilmagan tarzda. Imi-dimida ish qilmoq. Qonuniy nikohni buzmay turib, imi-dimida toʻy boshlagan kuyovning koʻzlari olaza

oʻpirmoq

o‘pir Oʻyib, buzib yubormoq; maʼlum qismini uchirib yoki oqizib, yulib ketmoq; yemirmoq. Suv toʻgʻonni oʻpirib yubordi. Daryo qaynar, toshar, koʻpirar, Toʻnka ostin yalab

Hammasini koʻrish · 47 →

Ertaklar

6 ta
Hasan bilan Huriliqo
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Zulayho ismli ayolning hasadi tufayli koʻp azob chekkan Huriliqo ismli qizning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Uning sadoqati va sabri oxir-oqibat ba

Iskandar bilan boyning qizi
Xalq ogʻzaki ijodi

Kambagʻal podachi cholning oʻgʻli Iskandar boyning farosatsiz qiziga uylanadi. U oʻzining zukkoligi bilan xotinini asta-sekin tarbiyalaydi.

Oʻjarvoy bilan vafodor it
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻjar bolaning sarguzashtlari va uning vafodor iti haqida hikoya qilinadi. Oʻjarvoy oʻzining qaysarligi tufayli xavfli vaziyatga tushib qoladi, lekin

Pufakvoy
Xalq ogʻzaki ijodi

Farzandsizlikdan qiynalgan chol-kampirning Pufakvoy ismli oʻgʻli tugʻiladi. Ochkoʻz Pufakvoy atrofidagi barcha narsalarni, hatto odamlarni ham yutib yuboradi.

Qargʻa, bugʻu, boʻri
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda qargʻa va bugʻuning doʻstligi hamda boʻrining hiylagar tabiati tasvirlanadi. Unda doʻst tanlashda ehtiyot boʻlish va ogohlikka chaqiriladi.

Rustamzod va Sherzod
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda kambagʻal boboning topqirligi va ikki oʻgʻlining sarguzashtlari orqali adolat va baxtga erishish yoʻlidagi sinovlar tasvirlanadi. Aka-ukalar ajralib

Sheva materiallari

16 ta
bejag‘imlik
Samarqand viloyati · bejag‘imlik

1. Yoqimsiz qiliq qilish. 2. Sho‘xlik, toʻpolonchilik.

bejag‘imlik
Qashqadaryo viloyati · bejag‘imlik

1. Yoqimsiz qiliq qilish. 2. Sho‘xlik, toʻpolonchilik.

ni:z
Xorazm viloyati · qiliq, odat

qiliq, odat

Hammasini koʻrish · 16 →