Qidiruv

«GIR» boʻyicha 650 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Boʻlim

Lugʻatlar Ertaklar Shevalar Resurslar

Lugʻat turi

Izohli Tarjima Terminologik Frazeologik

Tildan

Oʻzbekcha Ruscha Inglizcha Fransuzcha Lotincha Turkcha

Tilga

Ruscha Inglizcha Qoraqalpoqcha Nemischa Fransuzcha Arabcha Turkcha

Lugʻat maqolalari

186 ta

gir

Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

Aylana, doira.

Besh-olti bola jam boʻlib, bir uy ichiga yerni aylana qilib chizdi. Bu — gir. — T. Murod, Qoʻshiq

Gir aylana 1. Aylanasiga, atrof-tevarakni oʻrab olgan. Azimboyvachchaning tashqari hovlisi gir aylana gʻishtin imorat. — S. Ahmad, Hukm. Gir aylanmoqGulsum keng doirani gir aylanib, zavq va shavq, bilan chalinayotgan childirma hamda chapaklar sadosiga berilib oʻynar edi. — P. Tursun, OʻqituvchiXonaga kirib qolgan bir yoʻlpashsha gir aylanib, samolyotdek vangʻillardi. — Mirmuhsin, Nuqra;Bir toʻyda, katta mehmonxonani gir aylanib oʻtirgan mehmonlar oʻrtasida suv sepganday jimlik hukm surardi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Gir atrof Tevarak-atrof, hamma yoq. Gir atrof shaftoli. te Jumaniyoz gir atrofga yugurib, tagʻin qoʻliga kesak oldi. — S. Siyoyev, Avaz
Gir urmoq (yoki tashlamoq) Bir tomonga ogʻib, aylanib turmoq, shox tashlamoq (uchayotgan varrak haqida). Gir shox urdi arazlagan varragi. — Gʻ. Gʻulom
Boshi gir aylanmoq Boshi gangimoq. Achchiq, oʻtkir tamakidan boshi gir aylanib, koʻzlari yoshlandi-da, yoʻtala-yoʻtala yurib ketdi. — Oybek, Nur qidirib

Toʻliq maqola →

gira

Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot tex. Ishlov beriladigan narsani mahkam siqib qoʻyadigan asbob; taxtakach.

Toʻliq maqola →

gird

Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot 1. esk. Aylana shaklidagi narsaning cheti, zihi.

Patnis girdi.

Piyola girdini oʻpib shabboda, Qimizimni shopirib ketar. — Sharq yulduzi

2. Atrof, tevarak; chegara.

Bir qiz olov girdida barmoqlarini qirsillatib, changovuz nagʻmalariga xirom etdi. — T. Murod, Qoʻshiq

Girdini tutmoq Darvoza girdini gʻanimlar tutdi, Burungi podshomiz olamdan oʻtdi. — Murodxonkattalar, Malaxday boʻp beklar girdini tutdi. — Yusuf va Ahmad

Toʻliq maqola →

gʻirt

Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

1. Belgining kuchli darajasini qayd etadi, kuchaytiruv bildiradi (odatda salbiy belgilarga nisbatan qoʻllanadi).

Gʻirt ahmoq. Gʻirt savodsiz. Gʻirt mast. Gʻirt nodon. Gʻirt xom.

Bittasi Avvalbek boʻlsa, u — gʻirt piyonista M. M. — Doʻst, Lolazor

Gʻirt omiman, bizga oʻqish qayda — Oybek, Nur qidirib

2. Otlar bilan va ayrim darajalanmaydigan soʻzlar bilan qoʻllanib, shu soʻz anglatgan narsa, holatning shaxs yoki predmetga toʻlaligicha, butunlay daxldorligi, oidligi maʼnosini bildiradi; butunlay, turgan-bitgani.

Gʻirt tuhmat. Gʻirt rasmiyatchilik.

Isiriq tutatishni xurofot deyishning oʻzi gʻirt xurofot ekan. — Fan va turmush

Xafa boʻlmang-u, pochcha, ammo gʻirt afandi ekansiz. — A. Koʻchimov, Halqa

Ilgari bu joylar gʻirt toʻqayzor, odam yoʻq edi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Umid uchinchi sinfga oʻtganida, adasi ham toʻsatdan oʻlib qoldi u gʻirt yetim boʻlib qoldi. — Mirmuhsin, Umid

Toʻliq maqola →

gʻirch

Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ayn. Gʻirt II. Gʻirch etmoq.

[Nodirjon] Hafsala bilan qoʻl qoʻyib, arizani ikki buklab ushlab, oʻrnidan turgan edi, eshik gʻirch etib ochilib, Roziqvoy kirdi. — A. Muhiddin, Chap choʻntak

Toʻliq maqola →

girih

Izohli lugʻat

ot 1. Bogʻlam, bogʻlangan joy; tugun.

Har soʻngakning bandida yuz ming girih. — Gʻ. Gʻulom

2. esk. Qisiq, qisilgan (tish, koʻz haqida).

Eskadron komandiri bandini ingichka xivich bilan bogʻlay turib, girih tishlari orasidan javob berdi. — Afsungarlar tuhfasi

Doʻng manglayda qizil koʻzlar girih. — Gʻ. Gʻulom, Koʻkan

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 186 →

Taʼriflar ichida

31 ta

chir

Izohli lugʻat

chir chir aylanmoq Gir-gir aylanmoq, tez aylanmoq. Oʻynar boʻron, chir aylanib qor, Tinmay inar koʻkdan yer sari. Uygʻun Oʻngirlarda koʻtarilgan girdob xas-xashaklarni ch

nokaut

Izohli lugʻat

nokaut sprt. Bokschining qattiq zarbdan gandiraklab, yiqilib, baʼzan hushini yoʻqotib, oʻn sekund davomida oʻrnidan turolmaydigan va yutqiziq deb hisoblanadigan holati. B

chirpiramoq

Izohli lugʻat

chirpira Gir-gir aylanmoq, gir-gir aylanib uchmoq, chirpirak boʻlmoq. Yer uyumlari figʻon bilan chirpirab, girdob kabi koʻkka koʻtariladi. Oybek, Quyosh qoraymas Umbaloq

chirpirak

Izohli lugʻat

chirpirak Chirpirak boʻlmoq 1. Gir-gir aylanib, buralib-buralib uchmoq. Girdob raqqosadek chirpirak boʻlib aylanib kelib, oʻtib ketdi-yu, saksovulzorda olatoʻpolon boshla

qochmoq

Izohli lugʻat

qoch Taʼqib, xavf-xatar va shu kabilardan qutulish uchun (odatda, chopib-yugurib) mavjud joyini tashlab joʻnamoq. Boʻrilar oʻrmonga qarab qochdi. Ot boʻshalib qochib keti

qochmoq

Izohli lugʻat

qoch Taʼqib, xavf-xatar va shu kabilardan qutulish uchun (odatda, chopib-yugurib) mavjud joyini tashlab joʻnamoq. Boʻrilar oʻrmonga qarab qochdi. Ot boʻshalib qochib keti

Hammasini koʻrish · 31 →

Ertaklar

107 ta

Ahmoq joʻralar

Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Andijonlikning hikoyasi

Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Aqlli qiz (2)

Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻil va bir qizi bor otaning koʻzlari ojiz boʻlib qoladi. Qiz otasining koʻzini ochish uchun dori izlab, koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi va oxir-oq

Arab laqqi

Xalq ogʻzaki ijodi

Kambagʻal chol Arab laqqi podshoh saroyida xizmat qilib yuradi. Uning hayoti kutilmaganda yaxshi tomonga oʻzgaradi va boyib ketadi.

Ayiqpolvon

Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Ayoz

Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Hammasini koʻrish · 107 →