Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ДОМ» бўйича 177 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр

Луғат мақолалари

83 та
дом
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

от

Бандга тушган бу кўнгилдир, менда, айтинг, не гуноҳ, Дил қушига дом қўйган ул икки жодуда айб. — Э. Воҳидов, Муҳаббат

Зумрад маккорнинг домига тушган эди, чор-ночор бўйин эгди. — С. Сиёев, Отлиқ аёл

Қафасдан бўшади эрк истаган қуш, оҳу халос бўлди йиртқич домидан. — Уйғун, Тонг қўшиғи

2. Асирлик, тутқунлик.

Мен у саҳро гўзалининг бўйнидаги зулм домини узиб олиб ташламоққа қодир эдим. — Ойбек, Навоий

Ёʻқ, эси-ҳуши сизда, муҳаббатингизнинг домига тушди. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Бировни илинтириш ёки ўзининг ёʻлига юргизиш учун қилинган ҳийла, найранг; шу мақсадда қўйилган тузоқ, қоп-қон.

Аҳмоқ бўлмасам, шуларнинг ҳийласига лаққа тушармидим, Акрамнинг домига илинармидим. — О. Ёқубов, Айцам тилим куяди, айтмасам — дилим

Эркин-эркин ўйнаб юрган бошқа оҳулар бу золим сайёднинг домига тушмасин, дейди. — К. Яшин, Ҳамза

  • доми ҳам ёʻқ, дараги ҳам ёʻқ Дом-дараги ёʻқ. Ўшандан бери доми ҳам ёʻқ, дараги ҳам ёʻқ. — У. Исмоилий, Рустам
Тўлиқ мақола →
домла
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. 1 Домулла.

Хатиб домла жўнатилгандан буён катта масжид намозсиз қолаётганга ўхшарди. — А. Қодирий, Ғирвонлик Маллавой

2. Ҳар қандай илмли кишига ҳурмат билан мурожаат этиш шакли.

Шайхзода домла, гарчи мени ўқитмаган бўлса ҳам, мен ўқиган институтда дарс берар эди. — Шукрулло, Сайланма

Домласи, шу қизимга яхши баҳо қўйворинг. — Х. Тўхтабоев, Ширин қовунлар мамлакати

Тўлиқ мақола →
домна
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от 1. Темир рудаларидан чўян олиш учун қурилган махсус печ, иншоот.

Моторлар гувуллар жаҳон ёʻлларида, Домналар тинимсиз меҳнаткаш. — А. Мухтор, Асарлар

2. Домна гази

3. Домна печи

4. Домна жараёни

Тўлиқ мақола →
домод

от Куёв.

Доктор хотин кулди: — Иби, мен сени домод қилмоқчиман-ку! — Ёшлик

Дастлаб шаҳар аҳли уни Ўртоқ муҳаррирнинг домоди деб айтарди. М. М. — Дўст, Лолазор.

Тўлиқ мақола →
дўмбоқ
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Дўмпайган, дўмпайиб (кўтарилиб) чиққан.

Дўмбоқ пешона. Дўмбоқ жой.

Қўлларини пастга тушириб, дўмбоқ тиззаларини ёпиб ўтирди. — С. Нуров, Нарвон

тепаликдаги хароб қишлоқ гўристони ва онасининг дўмбоқ қабригина бутун чинлиги билан унинг кўзларига қадалади. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Дўмпайиб, кўтарилиб турган жой ёки нарса.

Пешонасида дўмбоғи бор.

Учларида ботаётган қуёшнинг шуласи ўйнаган иккита адил оқ қайин орасида дўмбоқ пайдо бўлди. — Ойбек, Қуёш қораймас

3. Тўладан келган, семиз, лўппи.

Дўмбоқ бола.

Ёʻлда Шамсиқамар деган дўмбоқ жувон билан учрашиб қолди. — Мирмуҳсин, Умид

Темирбек дўмбоққина йигит, жиндек овсарлиги ва довдирлиги ҳам бор. — Х. Тўхтабоев, Йиллар ва ёʻллар

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 83 →

Таърифлар ичида

16 та
бадар

бадар Бадар кетмоқ Ном-нишонсиз кетмоқ, дом-дараксиз кетмоқ, ғойиб бўлмоқ. Ўша келган бўйи бадар кетган. Ёшлик — Боққа бир бордингиз-у, бадар кетдингиз, — деб гин

дов-дарак

дов-дарак айн. Дом-дарак. Дўстининг дов-дарагини суриштириш учун Қоратой темирчи елиб-югурди. Ойбек, Танланган асарлар Поччанг ўлсин! Тўрт кундан бери дов-дара

ном-нишонсиз

ном-нишонсиз Хат-хабарсиз, дом-дараксиз, изсиз. Шамсиддин Иброҳимовнинг ном-нишонсиз ёʻқолгани ҳақидаги хабар эртаси куни маълум бўлди. М. Ўринхўжаев, Унутилмас к

Оталиқ

шефство; ист. патриарх, глава рода; ист. аталык, воспитатель престолонаследника или сына правителя (одно из высших должностных лиц в ханствах Средней Азии) sponsorship; h

елиб-югурмоқ

елиб-югур Бирор иш ташвишида тез ҳаракат қилмоқ, у ёқ-бу ёққа югурмоқ. Дўстининг дом-дарагини суриштириш учун Қоратой темирчи елиб-югурди. Ойбек, Танланган

қамашмоқ

қамаш Қамамоқ феълининг биргалик нисбати. [Баҳром:] Мендан кейин онасини қамашибди. Кампир турмада қазо қилибди. Синглим дом-дараксиз. Н. Сафаров, Шарқтонги Эртасига Р

Ҳаммасини кўриш · 16 →

Эртаклар

29 та
Аёз
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ўғил фарзанд кўриш истаги ва бу истакнинг амалга ошиши учун қилинган ҳийла-найранглар тасвирланади. Шунингдек, оддий деҳқоннинг о

Домла билан хизматкор
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда домланинг содда хизматкори ҳўкизни сотиш учун бозорга боради, аммо кутилмаган вазият туфайли уни бошқа бир жониворга сотиб юборади. Воқеалар ри

Ҳотам
Халқ оғзаки ижоди

Ҳотам исмли йигитнинг саргузаштлари ҳақида ҳикоя қилинади. У ўзининг жасорати ва топқирлиги билан кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади.

Ҳунарли йигит
Халқ оғзаки ижоди

Маматбой исмли йигит уч хил ҳунар ўрганади ва бу ҳунарлари унга ҳаётда кўп қийинчиликларни енгишга ёрдам беради. Унинг саргузаштлари давомида бойлик ва

Икки аҳмоқ
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда саломга алик олиш устида тортишган икки кишининг аҳмоқлиги тасвирланади. Отлиқ уларнинг аҳмоқлигини синаб кўради ва ҳар бири ўз аҳмоқлигини ҳ

Икки табиб
Халқ оғзаки ижоди

Камбағал оиладан чиққан Одил меҳнацеварлиги ва ақл-заковати билан табиблик илмини эгаллайди. Унинг рақиби Жобир эса ҳасадга берилиб, Одилга ёмонлик қилишга

Ҳаммасини кўриш · 29 →

Шева материаллари

49 та
Бодом бармоқ
Хоразм вилояти · кўрсаткич бармоқ

кўрсаткич бармоқ

Бўлдомли
Хоразм вилояти · Бўлиқ

1. Иш берадиган, зеҳнли. 2. Бўлиқ, бақувват. 3. Тўла, ғуж.

Ҳаммасини кўриш · 49 →