Qidiruv

fl. Chaqaloqni beshikka yotqizib, qoʻlbogʻ, oyoqbogʻ bilan bogʻlamoq.

Salima oʻz bolasini beshikka beladi. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Jubaroy qizchasini beshikka beladi-da, oshga unnab ketdi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

ot 1. Beli mayib boʻlgan yoki ogʻir ishdan belini koʻtara olmay qolgan.

Belangi ot. Ogʻir tosh koʻtarib, belangi boʻla yozdim.

Yoʻq-yoʻq, hovliqma! Berdisini aytguncha, kishini belangi qilib qoʻyma tagʻin. — A. Qodiriy, Kichik asarlar

Belangi boʻlib qoluvdim. Pidina [yalpiz] tolqoniga novvot gulini qoʻshib, kap otgandim, shu yordam berdimi, shifo topdim. — S. Nurov, Narvoy

2. koʻchma Iqtisodiy jihatdan kuchsiz, oʻtirib qolgan; xonavayron boʻlgan.

Bir nobop rais qoʻlida belangi boʻlib qolgan bu kolxozga Rahimaxon Ismoilova rais qilib saylandi. — N. Safarov, Olovli izlar

fl. 1. Belamoq I feʼlining majhul nisbati.

Noiloj bola yana beshikka belandi. — Gʻ. Rasul, Toʻngʻich oʻgʻil

Bola onasiga koʻzi tushishi bilan, belangan oyoq-qoʻlini pitirlatgancha boʻshatishga urindi. — Yoshlik

2. Belamoq IIfeʼlining majhul nisbati.

Qonga belanmoq. Loyga belanmoq. Changga belanmoq. Moyga belanmoq.

Chol qora qonga belanib, yerga chalpak boʻlib tushdi. — K. Yashin, Hamza

Endi u changga belanib, tuproqqa botib yurgan goʻdak emasdi. — M. Hazratqulov, Jurʼat

Balchiqqa belangan qoʻllarida bir dasta boychechak silkinib-silkinib kelar edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

3. koʻchma Qoplanmoq, chulgʻanmoq, toʻlmoq.

Katta binolar peshtoqida son-sanoqsiz lampochkalar marjoni porladi, archalar nurga belandi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Osmon samoviy nurlarga belanib, muzayyan boʻldi. — Sharq yulduzi

4. Kiyinmoq; oʻranmoq, koʻmilmoq.

Muqarriblar kimxoblarga, xitoyi shohilarga belanib kirishdi. — Oybek, Navoiy

Oqqa muncha belanibdi u odam? — H. Olimjon

sft. ayn. Lazzatsiz 1.

Narxi qimmat, oʻzi belazzat ovqat qaysi oshxonalarda topiladi. — Mushtum

ot 1. Chaqaloqlarni yotqizib ovutiladigan yoki uxlatiladigan, argʻimchoqdek yoki beshikdek tebratiladigan moslama.

Oyim esa belanchakka ulangan ipni har zamon-har zamon silkib-silkib qoʻyadi. — M. Xidir, Qirgʻoqlar

Chetan devor ortidagi qoʻrgʻoncha ayvonida yoshgina juvon belanchak tebratib, qoʻshiq aytardi. — S. Ahmad, Hukm

2. koʻchma Dunyoga kelish uchun sabab boʻluvchi, voyaga, kamolga yetkazuvchi; allalovchi narsa haqida.

Baxt belanchagi. Zamin belanchagi.

Ketmasin boshimizdan aslo baxt belanchagi. — A. Oripov

Senga alla aytdi keksa samovot, Egilib zaminning belanchagiga. — E. Vohidov

Haligina shirin uyquning belanchagida allalanilayotgan jangchilar duv koʻtarildi, goʻyo sokin oʻrmonda nogahon oʻq uzildi. — Shuhrat, Shinelli yillar

ot Tebranadigan, aylanadigan.

Birinchi xonada davra stol va 4—5 ta yumshoq stul, burchagida belangʻich kreslo — A. Hakimov, Ilon izi