Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «run» — результатов: 149: с: Русский

Фильтр

Словарные статьи

1
Руны русский

(финча runo — қўшиқ сўзидан)

runlar. Karel-fin xalqlarining epik qoʻshiqlari boʻlib, ularda afsonaviy bahodirlarning qahramonliklari kuylanadi. Runlardan iborat toʻplamlarda xalqning qadimgi maishiy turmushi, hayoti va ularning vatan ozodligi uchun olib borgan kurashlari aks ettirilgan. Fin folklorshunosi E. Lenrot (1802—1884) 1835— 1849 yillar mobaynida xalq orasida yurgan runlarni toʻplab, «Kalevala» nomi bilan birlashtirdi. Bu epos qahramonlar va ular koʻrsatgan bahodirliklarga qarab, bir necha turkumlarga boʻlinadi. Runlar asosan barmoq sheʼriy sistemasida yaratilgan boʻlib, anafora (q.), alliteratsiya (q.)larga boydir. Runlarning sheʼriy kompozitsiyasiga xos asosiy xususiyatlardan biri shuki, ikkinchi sheʼriy misra birinchi misraning oʻzgarishga uchragan takroridan iboratdir. Bu xususiyat runlarning yaratilish va ijro jarayoni bilan bogʻliq. Chunki runlarni aytuvchi ikki shaxs bir-biriga qarama-qarshi oʻtirib olib, torli muzika asbobi-kontella joʻrligida kuylashgan. Birinchi aytuvchi bir misra aytgach, ikkinchi aytuvchi shu misraga oʻzgartirishlar kiritib, uni mazmunan yana rivojlantirib takrorlagan. Shu paytda birinchi aytuvchi yangi misra toʻqib turgan va shunday qilib katta-katta epik asarlar yuzaga kelgan. Runlarni aytish sanʼati avloddan avlodga oʻtib kelmoqda. Ular orasida eng mashhurlari A. Perttunen, M. Perttunen, A. Malinen, A. Lextonen, M. I. Mixeevlardir.

Полная статья →

В определениях

11

Показать все · 11 →

Сказки

90
Aka-uka
Устное народное творчество

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aqlli bola
Устное народное творчество

Bu ertak oʻgay ona zulmiga uchragan aqlli bolaning sarguzashtlari haqida. U oʻzining zukkoligi bilan qiyin vaziyatlardan chiqib, baxtli hayot kechirishga muvaff

Attang
Устное народное творчество

Bu ertakda shahzoda oʻz sevgilisining "attang"ni topib kelish shartini bajarish uchun sarguzashtlarga duch keladi. U tushida koʻrgan cholning armonini roʻyobga

Ayoz
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Badalqorachi
Устное народное творчество

Uch aka-uka otasining oltin toyini oʻgʻirlab ketayotgan sirli maxluqni topishga urinadi. Kenja oʻgʻil Badalqorachi bu sirni ochib, bir qancha qizlarni devlar zu

Baliq sotuvchi Ahmad
Устное народное творчество

Ahmad ismli er oʻz xotinining maslahatlari tufayli turli qiyinchiliklarga duch keladi. Uning soddaligi va tushunmovchiligi kulgili vaziyatlarni keltirib chiqara

Показать все · 90 →

Диалектные материалы

47
Arava(k)
Xorazm viloyati · Arava(k)

Burunga taqiladigan ayollar taqinchog‘i.

beruna
Buxoro viloyati · qarindosh emas, begona
bin
Qashqadaryo viloyati · burun
bulaqi
Fargʻona viloyati · bulaqi

zargarlikda burunning chetiga taqiladigan zira yoki qoʻqoncha boldoqning jiydasiz turi

burun
Fargʻona viloyati · burun

Choʻyan eritiladigan yondoʻkonga tegishli asbob; choʻyandan arava gupchagi shaklida yasaladi, havo oʻtishi uchun ichi hovol boʻladi

burun
Fargʻona viloyati · burul

Показать все · 47 →