Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«Сонет» бўйича 5 та натижа: Русчадан

Филтр

Луғат мақолалари

2 та
Сонет русча

итал. sonare — жарангламоқ сўзидан

сонет. Ўн тўрт мисрадан иборат шеър тури бўлиб, кўпинча а б б а — а б б а — в в г — д г д (бошқа хил вариантлари ҳам бор) шаклида қофияланади. Сонет дастлаб ХИИИ асрда Италия адабиётида пайдо бўлди. Сонетнинг мустақил шеър тури сифатида шаклланишида Данте ва Петрарканинг хизматлари катта. Англия адабиётида В. Шекспир сонет ривожига муҳим ҳисса қўшди. Шеърий шаклнинг бу туридан, айниқса, символист шоирлар кенг фойдаланганлар. Рус поезиясида Жуковский, Пушкин, Делвигларнинг сонетлари машҳур. Сонетлар назариясини бойитишда айниқса Бехернинг хизматлари каттадир. У сонетни бадииятнинг энг ёрқин диалектик кўринишларидан бири деб атади. Сонетнинг дастлабки тўрт мисрасини у тезис сифатида биринчи катрен, кейинги тўртлигини антитезис сифатида иккинчи катрен ва сўнгги икки учликни синтез деб атади. Ўзбек совет адабиётида ҳам сонетлар бор. Улар орасида, айниқса, У. Носир, Б. Бойқобиловларнинг сонетлари ўқувчиларга яхши таниш. Масалан:

Тўлиқ мақола →
Венок сонетов русча

Ўн беш сонет (қ.) — 210 мисрадан иборат шеърий асар. Сонетлар гулдастаси шундай мураккаб тузилишга эгаки, унда ҳар бир сонетнинг биринчи мисраси ўзидан олдинги сонетнинг охирги мисраси билан бошланади, охирги сонет магистрал деб аталади. Магистрал сонет ўн тўрт сонетнинг биринчи мисраларидан ташкил топади. Худди мана шу ёʻл билан сонетлар бир-бирига мустаҳкам боғланган бўлади. Сонетлар гулдастаси энг мураккаб шеърий шакллардан бўлгани учун кўпгина шоирлар бундай асар яратиш шарафига муяссар бўла олмаганлар. Сонетлар гулдастаси яратишга интилган кўплаб шоирлар, чуқур бир мазмунни ифодалай олмай, қуруқ шаклбозликка берилиб кетганлар. Сонетлар гулдастаси Европа адабиётида дастлаб ХИИИ асрда яратилган. Бундай шарафга рус шоирларидан В. Брюсов (1873—1924), Вячеслав Иванов (1866—1949), М. Волошин (1878—1932), И. Селвинский (1899—1968)ларгина муяссар бўлганлар. И. Беккернинг «Германиянинг иккинчи жаҳон уруши қурбонларига» асари сонетлар гулдастасининг гўзал намунаси ҳисобланади. Ўзбек совет поезиясида биринчи марта Барот Бойқобилов Ўзбекистон ҳақида сонетлар гулдастасини яратди., сонетлар гулдастаси

Тўлиқ мақола →

Таърифлар ичида

3 та