Поиск

sft. Telba-teskari ish qiladigan, telbanamo; dumbul, anqov; hovliqma.

Nahotki endi shu arzimas idorachani ham eplay olmasang? Qanaqa dovdir, noshud odamsan oʻzing? — N. Aminov, Qahqaha

ot 1. Boʻyi baland, yoʻgʻon va baquvvat.

Bir kun, kech kiray deganda, tugun koʻtargan, dov, yelkador yigit bilan paranji yopingan ayolni ergashtirib kirdilar. — Y. Shamsharov, Toshqin

Uning Muhammad Sayidning yagʻrinli, quloch koʻkrakli, butun dov jussasidan quvvat barq urardi. — Oybek, Navoiy

Meliqoʻzi piq etib kulib yubordi. Keyin oʻrnidan turib, dov qaddini rostladi. — I. Shamsharov, Dovrugʻ

2. koʻchma Jurʼat, botinish; dadillik.

3. Oʻz haq-huquqini tasdiqlash yoki qondirish haqidagi talab, daʼvo, tortishuv.

Yomon yoʻldosh yov boʻladi. Oxir ishi dov boʻladi. — Maqol

Botir yovda bilinar, soʻzchi — dovda. — Maqol

Kambagʻalning ovi yurmas, ovi yursa ham, dovi yurmas. — Maqol

Shahzoda! Ayt, menga qanday doving bor? — O, senga dovim juda koʻp — K. Yashin, Hamza

dáldirlik

fl. 1. Biror narsa, vaziyat taʼsirida toʻgʻri harakat qila olmaslik, oʻzini sal yoʻqotgan holda alpon-talpon harakat qilmoq; gangimoq.

Oʻrtancha kelin oiladagi yangi odatga koʻnikolmay, kechasi dovdirab, hovliga chiqadi — S. Ahmad, Saylanma

Yodgor shamoldan gandiraklaganday dovdirab borarkan, kuzda boʻlgan majlisni esladi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Dovdiraganimdan stul qolib, naq yerga oʻtirvolayozibman. — Yoshlik

2. Toʻgʻri soʻzlash qobiliyatini yoʻqotmoq, telba-teskari, chalkash-chulkash gaplar gapirmoq, valdiramoq.

Voy dovdir, nima deb dovdirayapsan oʻzing? P. Tursun. — Oʻqituvchi

Matpano, tushida Xizirga yoʻliqqan kimsadek dovdirab, tili kalimaga kelmay qoldi. S. — Siyoyev, Avaz

3. Oʻzini yoʻqotmoq, shoshib qolmoq, sarosimaga tushib, gangib, qoʻrqib qolmoq.

Imom eshikni ocharkan, erkakcha kiyinib kelgan ayolni koʻrib dovdirab qoldi. — J. Sharipov, Xorazm

Murod bu gaplardan dovdirab qoldi. Nima deyishini bilmas edi. — M. Hazratqulov, Jurʼat

Nogahoniy zarb yegan kishidek dovdirab qolishdi. — X. Toʻxtaboyev, Yillar va yoʻllar

fl. 1. Dovdiramoq feʼlining orttirma nisbati.

2. Hayratga solmoq.

Muniraning kutilmaganda lapar aytishi erkaklarni dovdiratib qoʻydi. — E. Usmonov, Yolqin

fl. Dovdiramoq feʼlining birgalik nisbati.