Yovvoyi mushuk
Bir yovvoyi mushuk bor ekan. U toʻqayda yashamoqchi boʻlibdi.
Toʻqayga kirib borayotsa, yoʻlda tulki uchrab qolibdi. Mushuk oʻylabdi: “Bu qanday jonivor ekan? Tagʻin meni yeb qoʻymasin!” U junlarini hurpaytiribdi.
Tulki oʻylabdi: “Bu kim boʻldi ekan? Umrimda bunaqa serjahl jonivorni koʻrganim yoʻq. Oʻzi zoʻr koʻrinadi, koʻzlarini yonishini koʻring!”
— Yoʻl boʻlsin, oshna, — debdi tulki.
— Tirnoqlarim oʻtkir, tishlarim keskir, toʻqayga borayapman, — debdi mushuk.
— Nima uchun? — deb soʻrabdi tulki.
— Goʻsht yeyman. Qornim och, miyov-miyov, — debdi mushuk.
Tulkining joni halqumiga kelibdi.
— Yuring men bilan, — debdi qoʻl qovushtirib, — ovqatlanamiz.
Birga ketibdilar.
Yoʻlda boʻri uchrabdi. Mushuk bukchayib olibdi, koʻzlari yonar ekan. Boʻri qoʻrqibdi: “Bu kim boʻldi ekan?” — debdi ichida. U tulkidan soʻragan ekan, tulki:
— Yangi podsho, — debdi. — Jim, boʻlmasa tilka-porangni chiqaradi…
— Rostmi? — debdi boʻri qoʻrqib.
Boʻri indamay birga ketaveribdi. Yoʻlda ayiq uchrabdi.
— Yoʻl boʻlsin? — debdi-yu, mushukka koʻzi tushibdi.
— Bu jonivor kim? — deb soʻrabdi u.
Mushuk junlarini hurpaytiribdi. Beli bukchayibdi, koʻzlari oʻtday yonibdi.
— Tirnoqlarim oʻtkir, tishlarim keskir, goʻsht yeyman, goʻsht… miyov! — deb qichqiribdi u.
Tulki ayiqning qulogʻiga shivirlabdi:
— Hushyor boʻl, tagʻin teringni shilib olmasin.
— Shunaqa zoʻrmi? — debdi ayiq. — Sinab koʻramiz.
Shunday debdi-yu, vahimaga tushibdi: “Rostdan ham terimni
shilib olsa-ya!” — debdi ichida.
Mushuk yoʻl-yoʻlakay: “Bu balolardan qanday qutulaman endi!” — deb miyovlar ekan zorlanib.
Yoʻlda u par-r-r etib uchgan bedanaga tashlanib, ana-mana deguncha yeb qoʻyibdi. Buni koʻrib, sheriklarini battar vahima bosibdi.
Ayiq, boʻri, tulki kengashibdi:
Uni ziyofat qilaylik, keyin bir yoʻlini qilib qutulamiz, — deyishibdi.
Ular bir qoʻchqorni keltirib, mushuk oldiga tashlabdilar.
— Qani, poylaylik-chi, nima qilarkin? — debdi ular.
Boʻri chuqurga, tulki xazon ichiga kirib, ayiq boʻlsa daraxt ustiga chiqib, barglar panasiga yashirinibdi.
Mushuk chiranib, goʻshtni yeyaveribdi. U chinqirar, miyovlar, tepinar, urinar, koʻzlari yonar ekan.
Boʻri bilan ayiqning kapalagi uchibdi.
Tulki boʻlsa xazon tagiga oʻtirib: “Qani, koʻray-chi, nima qilayapti ekan?” deb oʻylab, xazon orasidan moʻralabdi.
Mushuk xazonning shitirlaganini eshitib qarasa, bir narsa miltillab koʻrinibdi. U sichqon deb oʻylab, birdan tulki koʻziga changal solibdi.
Tulki bor ovozi bilan:
— Voy oʻldim! — deb dod solibdi-yu, qochib ketibdi.
Mushuk qoʻrqib, oʻzini chuqurga tashlagan ekan, u yerdan
boʻri voy-voylab qochib chiqibdi. Mushuk endi oʻldim, daraxtga chiqib jon saqlay, — deb daraxtga chirmashib chiqqan ekan, daraxt tepasida yashirinib turgan ayiq:
“Terimni shilgani chiqayapti. Tezroq qochay”! — deb oʻylab, birdan oʻzini daraxt ustidan pastga tashlab yuboribdi.
Mushuk daraxt tepasida titrab-qaltirab qolibdi. “Endi qayoqqa qochsam?” deb oʻylabdi. Lekin qochgani yoʻl topolmay, daraxt tepasida qolaveribdi.
Tulki, boʻri, ayiq boʻlsa mushukni koʻrsa, besh tosh yoʻlga qochadigan boʻlibdi.