Hayot Foundation loyihasi
Oʻz
Yaxshi ayol — hamisha bahor 0%
Oʻzbek xalq ertagi

Yaxshi ayol — hamisha bahor

3 daqiqa oʻqish 4 daqiqa audio

Oʻtgan zamonda bir kambagʻal yigit mardikorchilik bilan kun koʻrar ekan. Qiladigan ishi gʻisht quyish va ustalarga gʻisht tashib berish ekan. Shu mehnat orqasida ovqat va kiyim-boshidan orttirib toʻplagan puliga uylanibdi. Uy-joy qilib, xotinini shu mehnat bilan topgan puliga boqar ekan. Oʻzi shahardan chetroqda, bir qishloqda yashar ekan.

Bir kuni shu shaharning podshosi ark soldirmoqchi boʻlib, shaharning mashhur ustalarini chaqiribdi, maslahatlashib, ustalar bilan kelishib arkni qurishga buyruq beribdi. Shunda ustalarga gʻisht berib turadigan mardikorlar ustaga gʻisht yetkazib berolmabdi. Ustalarning ishi esa toʻxtab qolibdi. Ustalar podshodan gʻisht itqitadigan kishi soʻrabdilar. Podsho shaharga jarchi qoʻyib, ne-ne yigitlarni oldirib kelibdi. Hech qaysisi bu ishning uddasidan chiqa olishmabdi. Shunda shaharga yana jarchi qoʻyib, haligi qishloqdagi mardikorni toptirib kelishibdi. Yigit ustalarga gʻisht tashlab berishga bel bogʻlab, ishni boshlab yuboribdi. Har bir gʻishtni ustaga otganda ustadan besh metr yuqori chiqib ketibdi, ustalarning ishi yurishib ketibdi.

Shunda podsho mardikorning gʻisht otishini koʻrib hayron boʻlib qolibdi. Bir kuni buning sababini bilish uchun podsho bir kampirni qoʻyibdi, unga:

— Mardikor uyiga bormasdan ilgari, uning uyiga borasan-da, xotinining ahvolini, muomalalarini bir bahona bilan bilib kelasan, — debdi.

Kampir mardikordan ilgari uning uyiga mehmon tariqasida boribdi. Yigit kechqurun uyiga kelishi bilan xotini erining oldiga chiqib, salom berib:

— Keling, toʻram, — deb, oftobada qoʻliga suv quyib, boshqa ozoda kiyimlarini beribdi. Ostiga koʻrpacha tashlab, orqasiga yostiq qoʻyib, choyni tayyorlab, ovqatini ham olib kelib qoʻyibdi. Oʻzaro mehribonlik, hurmat bilan gaplashib, ovqatni yeyishibdi. Buni koʻrgan kampir ertalab kelib podshoga koʻrgan, eshitganlarini va xotinining eriga boʻlgan munosabatini aytib beribdi. Ertasiga yigit kelib yana ustalarga avvalgidek gʻisht itqitib beraveribdi. Bu safar ham podsho hayron boʻlibdi. Yana kampirni chaqirib:

— Bugun yana bir bahona bilan yigitning uyiga borib, xotiniga: “Siz aqlli, chiroyli, boodob ayol ekansiz, bu mardikor yigitni muncha hurmat qilmasangiz, siz podshobop xotin ekansiz. Podshoga borib aytgan edim, sizga oshiq boʻlib, olmoqchi boʻlib qoldi, meni sizga sovchi qilib yubordi”, deb uni iydir, ishqilib xotinni yoʻldan chiqar, — debdi.

Kampir yigitning uyiga kelib, hiyla-nayrangni podsho aytganidan ham doʻndirib yuboribdi. Xotin oʻsha kuniyoq oʻzgaribdi-aynabdi, bir xil xayollar bilan eri ishdan kelganida roʻyxush bermay, kundalik qiladigan hurmatlarini joyiga qoʻymabdi, muomalasi ham boshqacha boʻlibdi. Kampir voqeadan podshoni xabardor qilibdi. Ertasi yigit ishiga kelib, kundalik otadigan gʻishtini yarmiga ham yetkaza olmabdi. Oʻsha kuni ish toʻxtab qolibdi. Buni podsho koʻrib ertasiga kampirga:

— Yana bor, “kechagi gapni podsho seni sinamoq uchun aytgan ekan, oʻz eringdan qolma”, degin, — debdi.

Kampir ertasi xotin oldiga borib, podshoning soʻzini aytibdi. Xotin esa, yana erini ilgarigiday hurmatlay boshlabdi.

Yigit ertasi ishga kelganida ustalarga gʻishtni avvalgidek otibdi, ustalarning ishi yurishib ketibdi. Shunda podsho er-xotin oʻrtasidagi muomalaning kuchi naqadar muhimligini oʻzi sinab, qoyil qolgan ekan.