Qaysar odam qismati

Qadim zamonda bir odam bor ekan. U yolgʻiz oʻzi ish axtarib yoʻlga tushibdi. Yoʻlda bir odam uchrab qolibdi, unga:

— Yoʻl boʻlsin, oshna, — debdi.

— Xudo bersa, moʻl boʻlsin, — deb javob beribdi u.

— Yaxshi boʻldi, endi ikkimiz doʻst boʻlamiz, — debdi.

Yoʻlda yana bir kishi uchrab qolibdi. U ham ularga sherik boʻlibdi. Yoʻlda dam olish uchun katta bir daraxt tagida toʻxtabdilar. Dam olayotib koʻzlari uyquga ketibdi. Birdan ulardan ikkitasi seskanib uygʻonib ketibdi. Qarasalar, yonlaridagi sheriklarini ilon yutayotgan ekan. Ular tezda u kishini uygʻotishibdi va oyogʻidan boshlab ilon yutayotganini unga aytishibdi. Ikki doʻst undan soʻrashibdi:

— Oʻrtoq, ilonni oʻldiraylikmi?

— Yoʻq oʻldirmanglar. Yutaversin-chi, — debdi u kishi.

Ilon u kishini yutib, belbogʻigacha kelibdi. Sheriklari yana:

— Axir oʻldirmasak, seni butunlay yutib yuboradi-ku! — deyishibdi.

U yana:

— Yoʻq, — debdi.

Ilon yutib uning koʻkragigicha kelibdi. Oxirgi marta yana bir soʻrashsa ham, u kishi indamabdi. Shunday qilib, ilon bu kishini butunlay yutib yuboribdi.

Keyin ilon asta-sekin terakka chiqib ketibdi. Ikki sherigi hayron boʻlib qarab turishibdi. Ilon daraxtga ikki marta oʻralibdi, shunda u yutgan odamningsuyaklari qirsillab sinibdi.

Doʻstlari, «agar bizning gapimizga kirganda edi, sogʻ qolar edi», deb rosa achinishibdi. Ha, ortiqcha qaysarlik yaxshilikka olib kelmas ekan.