Oltin olma

Oʻtgan zamonda ikki qoʻshni yashagan ekan. Biri boy, lekin befarzand, ikkinchisi esa bola-chaqasi koʻp-u, biroq nihoyatda kambagʻal ekan.

Bola-chaqasi koʻp kambagʻal qoʻshnining uyi kecha-yu kunduz shovqin-suron, toʻpolon, bagʻir-bugʻur boʻlib, boy qoʻshnisiga hech tinchlik bermas ekan.

Bir kuni boy qoʻshni kambagʻalnikiga chiqib:

— Tinchlik berasizlarmi, yoʻqmi, yeyishga ovqatlaring yoʻq, hamma yoqdan qarz boʻlib yotibsanlar-ku, kechasi-yu kunduz uylaringda kulgi, shovqin-suron, bu nima degan gap! — deb doʻq uribdi. Shunda kambagʻal javob qaytaribdi:

— Ey, qoʻshni, bizning oltin olmalarimiz bor. Shularni dumalatib oʻynab, dimogʻimizni chogʻ qilamiz. Shuning uchun bizning uyimizdan kulgi arimaydi, —debdi.

Bu soʻzni eshitgan boy qoʻshni indamay oʻz uyiga kirib xotiniga:

— Xotin, sandiqni och, oltinlarni ol. Men ularni zargarga olib borib, ikkita oltin olma yasatib kelay, soʻngra biz ham shod-xurram boʻlib yashaymiz, — debdi.

Xotini sandiqdan oltinlarni olib eriga beribdi. Boy ularni zargarga olib borib ikkita olma yasatibdi. Olmalarni olib kelib uyida er-xotin toza dumalatishibdi. Biroq har ikkisida hech qanday kulgi paydo boʻlmabdi. Ular oltin olmani dumalata-dumalata charchab, «endi qanday qilsak biz ham kulib, xursand boʻlar ekanmiz», deb oʻylashibdi. Nihoyat boy yana qoʻshnisinikiga chiqib soʻrabdi:

— Qoʻshni, biz ham oltin olmani er-xotin juda koʻp dumalatib-dumalatib hech qanday xursandchilikka ega boʻlolmadik. Buning siri nimada, aytib beringiz-chi? — debdi. Qoʻshnisi:

— Ey, boy bobo, bizning oltin olmalarimiz, kulgimiz, baxtimiz mana shu bolalarimiz. Biz har kuni shular bilan quvonamiz, kulamiz, yayraymiz. Natijada qiyinchiliklarimiz ham, qarzlarimiz ham unutilib ketadi. Bular bizning bozorimiz, — debdi.

Boy oʻzining befarzandligidan afsuslanib, peshonasiga bir urib, uyiga kirib ketgan ekan.