Oʻgʻri va podshoh
Bor ekan, yoʻq ekan, avvalgi zamonda bir podsho boʻlgan ekan. Podshoning xazinasiga bir oʻgʻri kiribdi va qoʻlga tushib qolibdi. Podsho oʻgʻrini shahar chekkasidagi bir daryo boʻyiga olib borib, qopga solib, avval toza urishni, soʻng daryoga tashlab yuborishni buyuribdi. Podshoning buyrugʻiga binoan, oʻgʻrini daryo boʻyiga olib borishibdi. Lekin uni urgani kaltak topisha olmabdi. Qopning ogʻzini boʻgʻib qoʻyib, kaltak qidirib ketishibdi.
Shu vaqtda ikkinchi bir shaharning podshosi oʻzining vazirlari bilan ovga chiqib qaytayotgan ekan, daryo boʻyidagi qopning ichida birovning hadeb: «Men dengizlar podshosi boʻlmayman», degan ovozini eshitib qolibdi. Buni eshitgan podsho yaqin kelib, voqeani aniqlamoqchi boʻlibdi va qopdagi odamdan nima uchun uni qopga solganlarini soʻrabdi. Oʻgʻri: «Meni dengizlar podshosi boʻlasan, degan edilar, unamadim, shundan soʻng meni qopga solib, daryoga tashlaymiz, deb bu yerga olib keldilar», debdi. Podsho:
— Boʻlmasa sen qopdan chiqqin, men sening oʻrningga qopga tushay, yer yuzida podsho boʻldim, endi dengizga ham oʻzim podsho boʻlay, — debdi. Podsho vazirlarini shaharga joʻnatib, oʻzi qolib qopga tushibdi. Oʻgʻri qutulganiga xursand boʻlib, qocha boshlabdi.
Kaltak qidirib ketgan odamlar kelib, qopdagi podshoni urib-urib, dengizga tashlabdilar.
Oʻgʻri qochib ketayotib juda koʻp qoʻy boqib yurgan choʻponga duch kelibdi. Choʻponlar qoʻylarni boqish uchun yana bir odam istab yurgan ekanlar. Oʻgʻri shunga toʻgʻri kelibdi va choʻpon boʻlib, ular bilan qoʻy boqa boshlabdi. Bir necha kun oʻtibdi. Bir kun sahar paytida, hamma uxlayotgan vaqtda bir oʻzi qoʻylarni haydab shaharga kirib boribdi. Buni koʻrgan vazir hayron qolib, undan:
— Seni podsho oʻlimga buyurgan edi. Sen boʻlsang shuncha qoʻyli boʻlib qolibsan, bu ish qanday boʻldi? — deb soʻrabdilar. Oʻgʻri:
— Meni qopga solib daryoga tashlagan edilar, daryo tagiga tushsam juda koʻp qoʻylar yurgan ekan, zoʻrgʻa shularni haydab chiqardim, qolganlari esa, daryo ichida qoldi, — debdi.
Qolgan qoʻylarni olib chiqish maqsadida podsho bilan vazir oʻzlarini daryoga tashlabdilar.