Malikai Husnobod
Zamonlarning zamonida, qadimal ayyomda bir zolim podshoh bor ekan. Podshohning bir qizi bor ekan, oti Malikai Husnobod ekan. Onasi bir kambagʻalning qizi ekan. Sohibjamolligi haddan ziyoda, oy desa ogʻzi bor, kun desa koʻzi bor, shaq-shaqayi jamoli oʻn toʻrt kechali oyni xira qilar ekan. Suv ichsa tomogʻidan, sabzi yesa biqinidan koʻrinar ekan.
Malikaga koʻp joylardan sovchi kelibdi, otasi bermabdi. Kunlardan bir kun podshohning taxti tepasidagi daraxtga bir qargʻa kelib qoʻnibdi. Qargʻa “qagʻ… qagʻ“ deb qagʻillabdi. Podshohning toʻrt yuz ulamosi bor ekan. Podshoh ularni chaqirib:
— E, ulamolar, qargʻa nima deyapti! — deb soʻrabdi. Ulamolardan biri:
— Qargʻaning nima deyayotganini bilmaymiz. Chunki u — qargʻa, biz odamzodmiz. Qargʻa oʻz vaqtini chogʻ qilmoq uchun qagʻillaydi-da, — debdi.
Zolim podshoh dargʻazab boʻlib “jallod” debdi. Oʻn toʻrt jallod murgʻisalovat, qilichini burro, zabonini goʻyo qilib “Kimning ajali yetdi, oftobni soyaga yetkarmay bosh kesarman”, deb turibdi. Podshoh hukm qilib: “Olib chiq, bu toʻrt yuz kishining boshini kes!” debdi.
Shu zamon Malika bu soʻzni eshitib qolib:
— E, ota, sizga nima boʻldi, nima savol soʻradingiz? Xuni-nohaq toʻrt yuz kishining boshini kesasizmi? — debdi.
Podshoh doimo xotiniga: “Men podshohman, yaxshi kiyib, yaxshi yeyapsan, agarda bir kambagʻalga tekkaningda, non oʻrniga gʻisht chaynar eding!” deb taʼna qilar ekan. Podshoh ketgandan soʻng qizi: “E ona, meni bir kambagʻal, mehnatkashga beringki, agar toleim boʻlsa, uni podshoh qilib, otamning taxtiga oʻtqazay”, der ekan.
Oʻsha kuni jumboq ustida qiz hozir boʻlibdi. Podshoh “Agar jumboqni yechsang, gunohlarini oʻtdim”, debdi. Qiz: “Qargʻaning “qagʻ“ degani, erni bor qiladigan ham xotin, yoʻq qiladigan ham xotin, deganidir”, — deb javob beribdi.
Podshoh dargʻazab boʻlib, har bir tuki nishtari obdor boʻlib:
— E, soching qirqilgur, sening koʻngling er tilabdi, men seni zindonga solib, yetti yil saqlab, keyin teringga somon tiqayin, toki bu ish boshqa qizlarga ibrat boʻlsin, bundan keyin hech kim ota-onasidan javobsiz erni tilga olmasin! — deb qizini zindonga solibdi. Haligi toʻrt yuz kishini ozod qilibdi.
Podshoh bir haftagacha uydan chiqmay, fikr qilibdi: “Qizni zindonda ochdan oʻldiraymi, osaymi, nima qilsam bu ishni xalq bilmas ekan?”
Podshohning bir vaziri bu ishlardan xabardor ekan. Qizga rahmi kelib, kechasi uni zindondan qutqarib olibdi. Uyiga olib kelib, bir duradgorga hech bir joyidan shamol, suv kirmaydigan qilib mustahkam bir sandiq yasattiribdi. Soʻngra qizga qarab:
— E, qizim, otangning niyati buzildi, senga qirq kunlik ovqat tayyorladim, sandiqqa tush, uning qopqogʻini mahkam bekitib, daryoga tashlayman, umring uzun boʻlsa, birorta odam seni xalos etar, podshoh qilichidan oʻlganingdan koʻra, sahroda choʻpon boʻlib yurganing yaxshi, — debdi.
Qiz “xoʻp” deb sandiqqa tushibdi. Vazir sandiqni koʻtarib, daryo labiga kelibdi va uni suvga oqizib yuboribdi. Sandiq suvda uch oy oqibdi. Qiz bir kunlik ovqatni toʻrt kunga yetkazibdi.
Boʻlak bir mamlakatning podshohi odamlarga: “Menga sahrodan oʻtin keltiringlar”, deb buyruq beribdi. Bir kambagʻal ayolmand kishi bor ekan. U “Men boraman, mening bola-chaqam koʻp, menga bir narsa bersangiz, bolalarim bilan ovqat qilaman,” deb qoʻliga oʻroq olib, beliga arqon bogʻlab dalaga boribdi. Chol oʻtin qilib bogʻlabdi, chanqovini bosish uchun daryo labiga suv ichgani borgan ekan, shu paytda daryo oʻrtasida oqib kelayotgan bir sandiqni koʻribdi. Chol darhol ust-boshini yechib, oʻzini daryoga tashlabdi, sandiqni tortib chiqaribdi. Uni qayerdan ochishni bilmabdi. Nihoyat, unnab-unnab oʻroq uchi bilan sandiqni ochibdi. Qarasa, Malikai Xoʻbon, malikai talʼat, husn-u jamolda tengi yoʻq bir qiz yotgan emish. Chol hayron boʻlib: “Bu bir savdogarning qizi boʻlsa, otasi bilan savdoga joʻnagan boʻlsa, yoʻlda daryo boʻlsa-yu, kemaga oʻtirgan boʻlsa, kema choʻkib ketgan, bu sandiq suvning betida qolgan, mening bu qiz bilan nima ishim bor. Podshohga oʻtinni olib borsam bir tanga beradi, qizni olib borsam, hech narsa bermaydi, yaxshisi shuki, daryoga tashlab yuboray” deb fikr qilibdi:
— Hoy, qiz, oʻlikmisan, tirikmisan? — deb chaqiribdi. Qiz:
— Tirikman, — deb oʻrnidan turib oʻtiribdi. Qizning tirnoqlari oʻsgan, sochlari paxmaygan ekan. Chol koʻrib:
— E, qiz, seni tagʻin daryoga tashlayman, — debdi.
— E, ota, meni sandiqdan chiqarib olsangiz, men sizni koʻp davlatmand qilardim, —deb yalinibdi qiz.
Chol quloq solmay, sandiqni bekitib: “Buni shaharga olib borib sotaman, bunda nima bor-yoʻqligini hech kim bilmaydi”, deb koʻtaribdi. Bozorga olib borgan ekan, koʻchada ketayotgan podshohning koʻzi chol bilan sandiqqa tushibdi: “E, chol, qani keltirgan oʻtining, men senga oʻtin olib keltirgin desam, birovning uyini oʻgʻirlab, sandigʻini olib kelibsan!” deb cholni qilich bilan ikki nimta qilibdi, sandiqni saroyga keltiribdi.
Podshoh xizmatkorlariga: “Sandiq ochilsin!” debdi, sandiqni ochib qarasalar, bir qiz yotgan emish. Podshoh uni koʻrib, oshiqi beqaror boʻlibdi. Koʻkragidan bir tiri juvoldiz parron oʻtibdi va qizni sandiqdan olib: “Menga tekkin” debdi. Qiz:
— Podshohim, menga qirq kun muhlat bering! Toʻrt oydan beri koʻp azob chekdim, endi qizlar bilan birga yurib, besh-oʻn kun oʻynab, dimogʻimni biroz chogʻ qilay, — debdi. Podshoh qabul qilmabdi. ”Hozir “Xoʻp” demasang, boshingni tanangdan judo qilaman!” debdi. Qiz yigʻlabdi: “Boʻlmasa uch kunga javob bering, qizlar bilan bogʻda sayr etib oʻynab olay, keyin sizning aytganingiz boʻlsin”. Podshoh bir kunga javob beribdi.
Qiz qirq qiz bilan podshohning bogʻiga kiribdi. Bogʻning oyogʻidan daryo oqar ekan, qizning koʻzi daryoga tushibdi. “Yuringlar, qizlar, daryoga tushib choʻmilib chiqamiz” deb daryo tomonga yoʻl boshlabdi.
“Men bir kambagʻalga tegib, uni podshoh qilib, zolim otamning tepasiga lashkar tortib borib, uning taxtini koʻkka sovuraman, deb ahd qilgan edim. Agar bu podshohga tegsam, maqsadim hosil boʻlmaydi” deb oʻylabdi oʻzicha va qizlardan oldinroq borib, daryoga shoʻngʻibdi. Bir jayxun baliq daryoda yotgan ekan, qizni yutibdi-yu, suv tagiga ketibdi, qirq kaniz daryo labida chapak chalib qolaveribdi.
Qizlar borib bu voqeani podshohga aytibdilar. Podshoh oh tortib, boshidagi tojini, belidagi kamarini yerga urib, oʻzi bir qalandar suratiga kirib, choʻl-biyobonga chiqib ketibdi.
Endi ikki kalima soʻzni boʻlak jonibdin — shahri Jurjondin eshiting:
Bir podachining oʻgʻli daryo boʻyida mol boqib yurar ekan. Bir toʻda baliqchi daryoga toʻr solibdi. Podachi bola baliqchilarga yigʻlab, bunday debdi:
— Uch kundan beri otam och, kasal. Ovqat topib kelgani shaharga borolmaydi. Men borsam “podangni boq” deb hech kim koʻchada yurgizmaydi. Menga biror narsa bersanglar. Haligi baliqchilar:
— Mana shu solingan toʻrimizga nimaiki ilinsa seniki, — deyishib toʻrni suvdan koʻtarishibdi. Qarasalar, bir katta jayxun baliq tushibdi. “Ol, bola” debdilar. Podachi bola baliqni toʻrtta hoʻkizning beliga bogʻlab, sudratib uyiga olib boribdi. Otasi suyunib baliqni yorgan ekan, ichidan bir qiz chiqibdi. Chol suyunib, qizning nafasiga quloq solsa, tirik ekan. Chol darrov qizning ogʻziga suv tomizibdi. Birozdan keyin qiz koʻzini ochibdi, oʻrnidan turib, cholga salom beribdi.
— Ota, qornim och, menga bir luqma tomoq bering,— debdi.
Chol bilan oʻgʻli qizga haligi baliqdan pishirib berishibdi. Soʻngra qiz soʻrabdi:
— Ota, sizning kasbingiz nima, oʻgʻlingizning kasbi nima?
— Men podachi edim. Endi qarib qoldim. Oʻgʻlim podachilik qiladi. Qiz suyunib aytibdi:
— Men endi murodimga yetdim. Sizga qiz boʻlaman. Xohlasangiz meni oʻgʻlingizga olib bering.
— E bolam, toʻy qilishga bizda hech nima yoʻq.
— Men oʻzim xohlasam, toʻy xarji uchun hech narsaning keragi yoʻq. Nihoyat chol xursand boʻlib qizni oʻgʻliga olib beribdi. Qiz sochini orqasiga turmaklab, qozonni qarasa, kirligidan u qulogʻi bu qulogʻiga yetay deb qolibdi. Idish-tovoqlar ham shunday. Hammasini tozalabdi. Chol uni koʻrib dili oynadan ham ravshan boʻlibdi. Oʻrnidan turib:
— E, qizim, men kasal boʻlib qoldim. Uy ichiga ham qaray olmadim. Oʻgʻlim boʻlsa, mol boqish bilan ovora. Erta ketib kech keladi, — debdi.
Kelin uy-roʻzgʻorini butlashga kirishibdi. Uning ozodaligi va chaqqonligini koʻrgan chol juda xursand boʻlib:
— Bolam, sening gʻayratingni koʻrib, mening ham gʻayratim keldi. Xizmat boʻlsa, menga ham buyursang,— debdi. Kelin oʻng qulogʻidagi bitta baldoqni cholga berib:
— Buni bozorga olib boring, xaridor nima bersa, olib keling,— debdi.
Chol baldoqni olib, karvonsaroyga borib oʻtiribdi. Bir savdogar baldoqqa xaridor boʻlib:
— Ota, necha pul bu?— deb soʻrabdi. Chol:
— Oʻzingiz insof qilib bir nima bering,— debdi.
Savdogar bir qutini oltinga toʻlgʻazib beribdi.
— Ota, boʻladimi yo ozmi? — debdi.
— Insof qiling deb edim, gapim tamom,— debdi chol. Savdogar yana bir xaltada oltin chiqarib beribdi.
— Yuklab keting deb bir xachir ham beribdi. Cholning achchigʻi kelib: “Bu meni masxara qilyapti, bir olib qochayki, savdogar meni hech topolmasin”, deb oʻylabdi. Oltinlarni xachirga yuklab joʻnabdi. Savdogar oʻz koʻnglida: “Agar shundan tagʻin bitta topganimda, mamlakatimning podshosiga yetti iqlimning boj-xiroji barobariga sotardim” debdi, chunki baldoq noyob gavhar ekan.
Chol uyiga kelib, oltinlarni keliniga beribdi.
Keyingi hafta kelin chap qulogʻidagi baldogʻini ham chiqarib beribdi. Chol yana avvalgi joyga borib oʻtiribdi. Yana oʻsha savdogar kelib qarasa, chol oʻtirgan emish.
— Necha pul, ota? — deb soʻrabdi savdogar.
— Senga sotmayman,— debdi chol. — Sen meni hazil-mazax qilyapsan. Savdogar:
— Yuring hujraga,— deb cholni saroyga boshlab kiribdi. Cholga ikki sandiq tilla beribdi, shohi toʻn kiygizibdi, ikki xachir beribdi.
— Ota, turar joyingiz qayerda?— deb soʻrabdi. Chol “joyimni aytsam, oltinlarni tortib oladi” deb oʻylab:
— Mening joyim yoʻq, — debdi. Chol uyiga kelibdi. Kelin oltinlarni olib, uyga qoʻyibdi. Tashqariga chiqib orolni taxmin qilibdi, kengligi oʻn kunlik yoʻl kelar ekan.
Kelin cholga qarab:
— Paxsa uradigan yigirmata devolzon toping,— debdi. Chol topib kelibdi. Kelin devolzonlarga:
— Bola-chaqangizni ham olib keling, — debdi. Ular olib kelibdilar. Har kuni ularga osh-non, pul, yaxshi kiyim-bosh berib turibdi.
Buni eshitib ikki yuzta devolzon usta jam boʻlibdi. Ular devol urishni boshlabdilar. Bu devolzonlarni koʻrgan odamlar: “Bu ishni kim qilyapti?” deyishsa: “Podachi qilyapti, sizlarga ham ish kerak boʻlsa, kelaveringlar”, deb javob berar ekanlar.
Oʻn besh kunda besh ming uylik odam toʻplanibdi. Uch oy deganda devol bitibdi. Oʻn ikki joyga darvoza qurilibdi. Kelin har darvozaga xat yozdirib, suratini yopishtiribdi.
Xatning mazmuni quyidagicha ekan:
“Bu yurtning nomi Husnobod. Har kimga oshlik-nonlik kerak boʻlsa, kelib xizmat qilsin”.
Bir yil ichida yetmish besh ming uylik odam jam boʻlibdi. Hammasiga qoʻsha-qoʻsha uylar solib berilibdi. Bir qancha odam yaroq-aslaha tayyorlabdi. Malika ham darvozaga yigirma beshtadan odam qoʻyib: “Kimki darvozaga kelib, suratga yomon tikilsa, uni menga keltiringlar” deb hukm qilibdi. Bu shaharning xabari Jurjon mamlakatining podshosiga ham yetibdi.
Podshohning achchigʻi kelib: “Mening zamonamda kim bu beodoblikni qilib, mening yurtimga kelib, podshohlik daʼvo qiladi? Borib tigʻdan oʻtkazay!” deb darvozaga yetib, darvozada turgan qorovullarni koʻribdi.
— Bu shaharni kim bino qildi?— deb soʻrabdi podshoh. Qorovullar:
— Shu darvozadagi suratning egasi qildi. Sizga yaxshi xizmat qilsak, oʻzimizgagina ovqat berar edingiz, bola-chaqamiz och qolaverardi, shu sababli bola-chaqamiz koʻcha-koʻylarda sarson boʻlib, tilanchilik qilishib yurardi. Bu podshoh xotin esa bola-chaqamizni yaxshi parvarish qildi. Bizdan hech narsa tama qilmasdan, bolalarimizni yaxshi joylarda tarbiya qilib oʻqitdi. Koʻp bolalar bir ishning egasi boʻldilar,— deb javob berishibdi.
Podshoh suratni koʻrib, oshiq boʻlib, qizni oʻziga xotin qilishnn xohlab qolibdi. Shaharga kirib, malikaning oʻrdasiga boribdi:
— Jurjon podshosi keldi. Sizni oʻziga xotinlikka tilaydi, — deb malikaga xabar yetkazibdilar. Bu gapdan malikaning achchigʻi kelib, podshohni chaqirtiribdi. Malika:
— E, podshoh, nechta xotining bor?— deb soʻrabdi.
— Qirqta.
— E, ahmoq podshoh, — debdi malika, — Qirq xotin ustiga meni ham olmoqchimisan, bu ishni ixtiyor qilma!
Podshoh bu soʻzdan gʻazablanib:
— Sen kabi ahmoq qizning qoʻlidan nima ish kelardi?! Meni xalq ichida sharmanda qilding! — deb yonidan qilichini sugʻurgan ekan, qiz oʻzini taxt orqasiga olibdi. Qizning xizmatkorlari kelib podshohni ushlabdilar. Oyoq-qoʻliga kishan urib, zindonga solibdilar.
Shahar xalqi buni eshitib zolim podshohdan qutulganlariga sevinib, malikani podshohlikka koʻtaribdilar.
Oradan bir necha kun oʻtibdi, bir qalandar darvoza oldiga kelib suratga tikilib, yigʻlayveribdi. Qorovullar uni malikaning oldiga olib kelibdilar. Malika qarasa, bir kunga muhlat bergan podshoh ekan. Shunda malika soʻrabdi:
— E, qalandar! Nimaga yigʻlaysan?
— Bir qoshiq qonimdan oʻtsangiz, aytaman.
— Oʻtdim, ayt!
— Mening bir mahbubim bor edi. Oti Husnobod edi. Sizning darvozangizda oʻshaning suratini koʻrdim. Darvozada ham “Husnobod” deb yozilgan. Sizni koʻrsam, kimligingizni bilardim.
— Agarda oʻsha qiz tirik boʻlsa nima qilasiz?
— Daryoga tushib yoʻq boʻlgan deb eshitdim, agar biror hiyla qilib, kanizlarga biror nima berib, oʻzi qochgan boʻlsa, qoʻlimga tushsa, goʻshtini bittadan tikanga ilaman.
— Malika senga hech gunoh qilgani yoʻq, hali ham bu shahtingdan qayt,— debdi qiz.
Qalandar “Mening xotinim shumikan?” deb gumon qilibdi.
Qilichini sugʻurib malikaga oʻqtalibdi va: “Yuzingni och, koʻraman!” debdi. Malika taxt orqasiga yashirinibdi va: “Ushla, bu qonxoʻrni!” deb buyuribdi. Xizmatkorlar buni ham ushlab, zindonga solibdilar. Malika xotirjam boʻlib, vazirga buyuribdi:
— Lashkarimizning hisobini ol-chi, qancha ekan!
Vazir lashkar hisobini olib chiqibdi. Otliq, piyoda yetti lak lashkar yigʻilibdi, qirq kun yoʻl jabdugʻini tayyorlab eri va lashkari bilan ota shahriga joʻnabdi.
Dasht-u biyobonlarni, choʻl-u sahrolarni keza-keza, axiri, malika oʻz ota yurtiga yaqinlashibdi…
Endigi gapni qizning otasidan eshiting:
Qizning otasi kechasi tush koʻribdi: qarasa, osmondan bir burgut kelib podshohni koʻtarib uchibdi, olib keta turib: “Menga qulluq qilasanmi yo boshingni uzib tashlaymi?” debdi. Podshoh: “Yurtimni va xazina-yu dafinalarimning hammasini senga beray, lekin meni omon qoldir” debdi. Shunda qush: “Menga dunyo kerak emas, sen zolimdan Husnobodning qonini talab qilaman” debdi. Podshoh qizning otini eshitib, yigʻlab yalinib turgan vaqtda, Husnobod qizi bir togʻning orasidan chiqib kela boshlabdi. Bir qoʻlida yalangʻochlangan qilich, bir qoʻlida gʻoz kabobi bor emish. Qiz yetib kelib oʻsha qushni bir uribdi. Qush ikki boʻlak boʻlibdi. Podshohni yerga qoʻyib qoʻlidagi kabobni uzatib, “Ota, mendan oʻtgan boʻlsa, maʼzur tuting” debdi. Podshoh “dod” deb uygʻonibdi. Qarasa, yoniverida hech kim yoʻq, qorongʻida bir oʻzi yotgan ekan. Erta bilan qirq toʻrt vazirini va toʻrt yuz akobirini chaqirtiribdi. Ular yigʻilishib kelibdilar, podshoh ularni oʻtirishga ishorat qilibdi. Hammasi qoʻl qovushtirib oʻtiribdi. Podshoh oʻziga qarashli odamlarni yigʻib, kechasi koʻrgan tushini birma-bir aytib beribdi, taʼbirini soʻrabdi. Ammo oʻtirganlarning birortasi ham churq etmabdi. Shunda podshoh gʻazablanib, ikki qoʻlini musht qilib:
— Tushimning taʼbirini aytmasalaring, birontangni ham tirik qoʻymayman,— debdi.
— E shahanshoh,— debdi katta vazir taʼzim bilan, — bir qoshiq qonimdan kechsangiz, tushingizning taʼbirini aytay.
— Ayt, kechdim!
Vazir aytibdi:
— Boshingizdan koʻtarilgan qush dushman boʻlsa kerak, dushman yurtimizni vayron qilay deb turgan bir vaqtda qizingiz kelib ajratib olsa-yu, podshohlik boshqa odamning qoʻliga oʻtsa.
Podshoh yana gʻazablanibdi va:
— E yolgʻonchi, qizimning suyaklari zindonda chirib ketganiga necha yil, necha zamonlar boʻldi, sen qoʻrqqaningdan shu gapni aytib yuragimni gʻash qilmoqchimisan, seni ham zindonga solay, qizim yonida sening ham suyaklaring chirisin! — deb vazirini ham zindonga solibdi.
Shundan soʻng podshoh kechalari qoʻrqib uxlayolmay, oʻq yegan toʻngʻizday har tarafga yugurib, oppoq tong ottirib chiqadigan boʻlib qolibdi. Bir haftadan keyin bir xabarchi kelib, podshohga:
— Jurjon yurtining podshosi ustingga lashkar tortib keldi, tez chiqib, toj-taxtingni bersang berganing, boʻlmasa, oʻzing bil! — deb podshohning halqumiga bir musht uribdi. Podshoh oʻzini oʻnglab olguncha, u odam ketibdi.
Podshoh buni koʻrib:
— Bitta xabarchisi shunday boʻlsa, yaroq taqqan lashkarlari qanday ekan,— deb xayol surib qolibdi va vazirlardan maslahat soʻrabdi. Vazirlar:
— Bizdan maslahat chiqmaydi. Yaxshi desak ham oʻldirasan, yomon desak ham oʻldirasan. Zindondagi vazirni olib chiqib inʼom dasturxon qilib, dushman oldiga chiqar, ho oʻlib ketsin, ho .tirik kelsin,— deb javob beribdilar.
Podshohga bu soʻz maʼqul boʻlib, vazirni zindondan chiqaribdi. Unga bir qancha pul, mol berib, bunday debdi:
— Jurjon podshohiga borib, mening salomimni yetkazasan. Mabodo mamlakat kerak boʻlsa, “xoʻp” de, negaki kecha yegan mushtimning ogʻrigʻi hali ketgani yoʻq; bordi-yu, qon kerak boʻlsa, u vaqtda shahardan chiqib ketaman, chunki ikkinchi mushtga asti tobim yoʻq.
Vazir kulib:
— Tushingning taʼbirini aytsam, qilgan achchigʻing boshqacha edi, bitta qizingni nima qilding? Axir, boshingga shu kunlarni oʻzing orttirding. U podshoh kelib seni zindonga solar, xor-zorlik bilan oʻldirar,— debdi.
Podshoh loyga botgan eshakdek boshini solib turibdi. Vazir tortiqlarni olib, shahardan joʻnab qoʻshinga yetibdi, soʻngra oʻz nomi-nasabini yozib xat qilibdi: “Qon kerak boʻlsa, butun shahar odamlari uchun men jonimni beraman, yoʻq desalar nohaq qon toʻkilmasin, podshohlik taxtini beraman” deb qoʻl qoʻyib, elchi orqali xatni joʻnatibdi. Xat malikaga borib tegibdi. U xatni oʻqib vazirni oʻz huzuriga chaqirtiribdi:
— Ichkariga kirsin,— deb ijozat beribdi…
Vazir kirsa, taxtda bir podshoh oʻtiribdi, boshida toj, belida kamar, qirqta mahram qoʻl bogʻlab xizmat uchun turibdi. Vazir unga taʼzim qilibdi.
Podshoh yonida betiga niqob tutgan bir odam oʻtiribdi. Bu odam vazirga qarab:
— E vazir, bizning makonimizga qoʻrqmasdan bir oʻzing kelibsan, oʻldirsam nima deysan? — debdi. Vazir debdi:
— Kishi oʻz farzandidan ham qoʻrqadimi? Farzand har qancha gʻazab qilsa ham, otalik hurmatini saqlaydi. Jigarpora qizimni tushimda koʻrganimga bugun yetti kun boʻldi. Tushimda meni koʻp hurmat qildi, shoyadki tushim oʻng kelsa.
Bu soʻzlarni eshitishi bilanoq malikai Husnobod betidan niqobini olib, vazir bilan koʻrishibdi va bunday debdi:
— E mehribon ota, siz orqali murodimga yetdim. Otamning yurtini sizga bersam, fuqaroga, beva-bechoralarga zulm qilmasdan podshohlik qilsangiz.
Vazir darhol oʻrnidan turib, qulluq qilib:
— Ey bolam, men qarib qoldim, podshohlik hukmini… menga bergan boʻlsang, roʻparamda oʻtirgan toj-u taxt egasi podshohga tutdim. Muvofiq koʻrsang, qolgan umrimni sening qoshingda oʻtkazsam, — debdi.
Malikai Husnobod lashkar bilan shaharga kirib, otasini axtaribdi. Podshoh somonxonada bir oxurning ichida biqinib yotgan ekan. Kuyovi podshohning boshiga qilich koʻtaribdi. Podshoh yigʻlab qiziga yalinibdi. Qizi erining qoʻlidan qilichni olib:
— Har nechuk boʻlsa ham otam qilgan gunohiga tavba qildi, oʻlmasin,— debdi. Podshohlik muhrini podachi yigit nomiga oʻydiribdi.
Husnobod eri bilan bu yurtni ham idora qilib, zindonda begunoh yotganlarni ozod qilibdi. Ulardan bir qanchasini shaharlarga hokim qilib tayinlabdi.
Shunday qilib, Husnobod oʻzining qalligʻi — podachi yigit bilan umr kechirib, murod-maqsadiga yetibdi.