Dunyoda yoʻq hunar
Oʻtgan zamonda bir podshoning goʻzal qizi bor ekan. Shu mamlakatda bir kambagʻal dehqon boʻlib, uning ham yolgʻiz oʻgʻli bor ekan. U podshoning qiziga oshiq boʻlib qolibdi-da, sovchi joʻnatibdi. Podsho unga:
— Dunyoda yoʻq hunarni oʻrgansa, qizimni beraman, — debdi.
Endi dehqon oʻgʻlini turli hunarlarga oʻrgatmoqchi boʻlibdi va uni bir kashmirining uyiga olib boribdi, unga shogird qilib beribdi. Kashmiri kishi oʻz hunarini birovga oʻrgatmas ekan, shogirdlarini oʻn kun och qoʻyib oʻldirar ekan. Bu yigitni qamayotganda kashmirining qizi koʻrib qolibdi va yigitga otasidan yashirincha yordam berib, otasi bilgan hunarlarning hammasini unga oʻrgata boshlabdi. Oʻn kun oʻtgach, dehqon kelib oʻgʻlini olib ketibdi. Kashmiri yigitning oʻlmaganini koʻrib hayron boʻlibdi. Yigitning payiga tushibdi. Yigit qizdan shunday bir duo oʻrgangan ekanki, uni oʻqib bir dumalab, xohlagan narsasining qiyofasiga kira olar ekan.
Bir kuni yigit ajoyib tulpor ot boʻlibdi, otasi uni bozorga olib borib sotibdi, chol uyiga kelsa, oʻgʻli ham otasining orqasidan yetib kelibdi. Otasi hayron boʻlibdi. Kelgusi bozor kuni yigit katta bir nor tuya boʻlibdi, otasi uni yana bozorga olib boribdi, bu safar tuyani bozorda kashmiri kishi koʻrib, yigit ekanini bilibdi-da, uni darrov sotib olibdi, uyiga olib borib soʻymoqchi boʻlibdi. U qizga:
— Pichoq olib chiq! — debdi. Qiz ham yigitni tanibdi. Uyga kirib pichoqlarni bekitibdi-da:
— Topolmadim, — debdi. Otasi qiziga tuyani berib, oʻzi pichoqqa kirib ketibdi. Qiz otasining yoʻqligidan foydalanib, tuyani qoʻyib yuboribdi. Tuya kaptar boʻlib uchib ketibdi. Qizning otasi bir dumalab burgut boʻlibdi-da, uning orqasidan quvlabdi. Ular quvlashib bir-biriga yetay deganda, yigit baqa boʻlib suv ostiga yashirinibdi, kashmiri laylak boʻlib uni axtaribdi, ushlab olay degan ekan, yigit bedana boʻlib uchibdi. Chol qirgʻiy boʻlib quvibdi. Nihoyat, unga yetay deganda yigit podshoning bogʻidagi ochilib turgan gullari orasiga kirib gul boʻlib olibdi, chol qaysi gul yigit ekanini ajrata olmay, bulbul boʻlib sayray beribdi, shu vaqtda podshoning qizi kelib haligi gulni uzib olibdi-da, otasiga beribdi. Kashmiri darrov musiqachi boʻlib yaxshi kuylarni chala boshlabdi, podsho juda miriqib, bu kuyni tinglabdi. U kishi shohdan gulni soʻrabdi, podsho bermabdi, yana soʻrabdi, shoh yana bermabdi. Kashmiri xiralik qilib soʻray bergan ekan, podsho gʻazablanib gulni yerga uribdi, gul qoʻnoq boʻlib sochilib ketibdi, kashmiri joʻjali tovuq boʻlib, qoʻnoqni yeya beribdi va yeb tamom qilibdi. Podsho kavushining ichida bir dona qoʻnoq qolgan ekan, u qoʻnoq katta olgʻir mushuk boʻlibdi-da, haligi joʻjali tovuqni bir chekkadan yeb bitiribdi va bir dumalab odam boʻlib, podshoga taʼzim qilibdi. Podsho yigitning oʻrgangan hunariga qoyil qolibdi-da, qirq kecha-yu qirq kunduz toʻy-tomosha qilib haligi yigitga qizini beribdi, shunday qilib yigit murod-maqsadiga yetgan ekan.
